ޗާގޯސް މައްސަލައިގައި ރާއްޖެ އާއި މޮރިޝަސްގެ ގުޅުން ގޯސްވުން: އިންޑިއާގެ ނުފޫޒަށް ބޮޑު އިމްތިހާނެއް.
7 މެއި 2026 | ބުރާސްފަތި 10:52ޗާގޯސްގެ މައްސަލައިގައި ރާއްޖެއާއި މޮރިޝަސްގެ ގުޅުން ހީނަރުވުމަކީ އިންޑިއާ ކަނޑުގައި އިންޑިއާއިން ބާއްވާ ނުފޫޒަށް އޮތް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ. މި ނުތަނަވަސްކަމުގެ ފައިދާ ޗައިނާއިން ނަގައިފާނެތީ އިންޑިއާއިން ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރާއިރު، މިއީ ޑިއޭގޯ ގާސިއާގައި އޮތް ހުޅަނގުގެ އަސްކަރީ ބާރުވެރިކަމަށްވެސް ކުރިމަތިވާ ހުރަހެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، ރާއްޖޭގެ ދަރަނީގެ މައްސަލަތަކާއެކު ސަރަޙައްދީ އިޤްތިޞާދީ ހަމަޖެހުމަށް ވަނީ އިތުރު ނުރައްކާތަކެއް ކުރިމަތިވެފައެވެ.
"ޗާގޯސް އާކިޕެލާގޯގެ މައްސަލައިގައި ރާއްޖެއާއި މޮރިޝަސްއާ ދެމެދު އުފެދިފައިވާ ކޯޅުމުގެ ސަބަބުން، އިންޑިއާ ކަނޑުގައި ޗައިނާއަށް ފުރުޞަތު ހުޅުވިދާނެކަމުގެ ބިރު އިންޑިއާއަށް އެބައޮތެވެ." | ނިކެއި އޭޝިއާ
ނިކޭ އޭޝިއާގައި ދާދިފަހުން ޝާއިޢުކޮށްފައިވާ ރިޕޯޓެއްގައި ބުނާގޮތުން، ޗާގޯސް އާކިޕެލާގޯގެ މައްސަލައިގައި ދިވެހިރާއްޖެއާއި މޮރިޝަސްއާ ދެމެދު އުފެދިފައިވާ ނުތަނަވަސްކަމުގެ ސަބަބުން، އިންޑިއާ ކަނޑުގެ ސަރަޙައްދުގައި އިންޑިއާއިން ބާއްވަމުން އަންނަ ނުފޫޒަށް ވަނީ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކާ ކުރިމަތިވެފައެވެ.
މައްސަލައިގެ އަސްލު
ރާއްޖެއާއި މޮރިޝަސްގެ ޚާރިޖީ ގުޅުންތަކަށް ހީނަރުކަން އައިސްފައިވަނީ ޗާގޯސް އާކިޕެލާގޯގެ މައްޗަށް ދެގައުމުން ކުރާ ދައުވާތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ. މީގެ ތެރޭގައި އެމެރިކާ އާއި އިނގިރޭސިވިލާތުގެ މުހިންމު އަސްކަރީ މަރުކަޒެއް އޮންނަ ޑިއޭގޯ ގާސިއާ ހިމެނެއެވެ. އިސްތިޢުމާރީ ޒަމާނުއްސުރެ އޮތް މި މައްސަލައިގައި، މި ދެ ޖަޒީރާ ޤައުމުން ވެސް މަސައްކަތްކުރަނީ ކަނޑުގެ ސަރަޙައްދުގެ ބާރުވެރިކަމާއި ޙައްޤުތައް ހޯދުމަށެވެ.
ޖިއޯޕޮލިޓިކަލް އަސަރުތަކާއި އިންޑިއާގެ ކަންބޮޑުވުން
އިންޑިއާގެ "ނޭބަހުޑް ފަސްޓް" (އަވަށްޓެރިންނަށް އިސްކަންދިނުން) ސިޔާސަތުގެ ދަށުން ރާއްޖެއާއި މޮރިޝަސްއަކީ ވެސް މުހިންމު ދެ ގައުމެވެ. ނަމަވެސް މި ދެގައުމުގެ ދެމެދުގައި އުފެދިފައިވާ މައްސަލަތަކުގެ ސަބަބުން އިންޑިއާގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތަށް ވަނީ ލޮޅުން އަރާފައެވެ. އިންޑިއާ ކަނޑުގެ ބާރުތަކުގެ މެދުގައި އުފެދޭ މިފަދަ ދާޚިލީ މައްސަލަތަކުގެ ސަބަބުން ސަރަޙައްދީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާވެދާނެކަމުގެ ބިރު އިންޑިއާއަށް އެބައޮތެވެ.
އިންޑިއާގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ކަންބޮޑުވުމަކީ، މި ނުތަނަވަސްކަމުގެ ތެރެއިން ޗައިނާއިން އިންޑިއާ ކަނޑުގައި އެ ގައުމުގެ ނުފޫޒު ގަދަކުރުމަށް ފުރުސަތު ހޯދަފާނެތީއެވެ. އަދި ޑިއޭގޯ ގާސިއާގެ މައްސަލަ މީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭތީ، މިއީ ހުޅަނގުގެ ބާރުތަކަށް (އެމެރިކާ އަދި އިނގިރޭސިވިލާތަށް) ވެސް އޮތް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ. ސަބަބަކީ އެ އަސްކަރީ މަރުކަޒަކީ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ކަނޑުގެ ސަލާމަތަށް ނުހަނު މުހިންމު ތަނަކަށް ވުމެވެ.
އިޤްތިޞާދީ ޙާލަތު
މި މައްސަލަތައް ފެންމަތިވެފައި މިވަނީ ސަރަޙައްދުގެ އިޤްތިޞާދީ އަދި ސިޔާސީ މަސްރަޙު ހަލަބޮލިވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ. ނިކޭ އޭޝިއާގެ ރިޕޯޓުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުން، ރާއްޖޭގެ ދަރަނީގެ މައްސަލަތައް (ޚާއްޞަކޮށް 500 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ސުކޫކް ދެއްކުމުގެ މައްސަލަ) އާއި، ދެކުނު އޭޝިއާގެ ހަކަތައާއި ދިފާޢީ ގުޅުންތަކަށް އަންނަމުންދާ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން މި ސަރަޙައްދުގެ ހަމަޖެހުމަށް ވަނީ އިތުރު ގޮންޖެހުންތަކާ ކުރިމަތިވެފައެވެ.
