ޚާމަނާއީ: ނުގުޑާ ފަދަ ޢަޒުމެއްގައި ހުންނެވި، އެމެރިކާ އަށް ފަހަތަށް ނުޖެއްސުނު ބާނީ

އެމެރިކާގެ ހަމަލާ ތަކުގައި އާދީއްތަ ދުވަހު އަވަހާރަވި، އީރާންގެ އެންމެ މަތީ ވެރިޔާ އަދި ރޫހާނީ ލީޑަރު އާޔަތުﷲ އަލީ ޚާމަނާއީ އަކީ އެ ޤައުމުގެ ސިޔާސީ އަދި ދީނީ މަސްރަހު ބައްޓަން ކުރެއްވުމުގައި އެންމެ އިސް ދައުރެއް އަދާ ކުރެއްވި، ހުޅަނގުގެ ބާރުތަކާ ދެކޮޅަށް އީރާން އިން ގެންގުޅޭ ހަރުކަށި ސިޔާސަތު ތަކުގެ މޭސްތިރިޔާ އެވެ. 

1989 ވަނަ އަހަރު އީރާންގެ އޭރުގެ އެންމެ މަތީ ވެރިޔާ އާޔަތުﷲ ޚުމައިނީ އަވަހާރަވުމާ ގުޅިގެން ވެރިކަމާ ހަވާލުވެ ވަޑައިގެންނެވި ފަަހުން، ޚާމަނާއީ ވަނީ އެމެރިކާ އާއި އިޒްރޭލްއާ ދެކޮޅަށް އީރާން އިން ގެންގުޅުނު ނުގުޑާ ފަދަ ސިޔާސަތު ދަމަހައްޓަވައި، މެެދު އިރުމަތީގައި އީރާންގެ ނުފޫޒު ގަދަ ކުރައްވައިފަ އެވެ. 

ޚާމާނައީގެ ޒައާމަތުގައި އީރާން އިން ވަނީ ނިއުކްލިއާ ޓެކްނޮލޮޖީ އާއި، އަސްކަރީ ޤާބިލުކަން އިތުރު ކުރުމަށް ބޮޑެތި މަސައްކަތް ތަކެއް ކޮށްފަ އެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން، ބައިނަލްއަޤުވާމީ މުޖުތަމައުން އީރާންއާ ދެކޮޅަށް ގިނަ ދަތި ކުރުމުގެ ފިޔަވަޅު ތަކެއް އެޅި ނަމަވެސް، ޚާމަނާއީ ވަނީ އެ ފިޔަވަޅު ތަކަށް ވެސް ގޮން ޖައްސަވައިފަ އެވެ. އަދި އީރާންގެ އަމިއްލަ ފުދުންތެރިކަން އިތުރު ކުރުމުގެ، އިޤްތިޞާދީ އަދި ދިފާއީ ސިޔާސަތެއް ކުރިއަަށް ނެރުއްވި އެވެ. ޚާމަނާއީ ދެކެވަޑައިގެންނެވި ގޮތުގައި، ހުޅަނގުގެ ބާރު ތަކަށް އިތުބާރު ކުރުމަކީ އީރާންގެ މިނިވަން ކަމަށް އޮތް ނުރައްކަލެކެވެ. 

ސަރަހައްދީ ގޮތުން ބަލާއިރު، ލުބުނާންގެ ހިޒްބުﷲ ޖަމާއަތާއި، ޔަމަންގެ ހޫތީން އަދި ފަލަސްޠީނުގެ ހަމާސް ޖަމާއަތަށް އީރާން އިން ދޭ އެހީތެރިމަކަކީ ޚާމަނާއީގެ ސިޔާސަތުގެ މުހިންމު ބައެކެވެ. "މުގާވަމާ"، ނުވަތަ ދެކޮޅުވެރި ކަމުގެ މި ފަލްސަފާގެ ދަށުން، އިޒްރޭލްގެ ނުފޫޒު ކުޑަ ކުރުމަށާއި، މެދު އިރުމަތިން އެމެރިކާގެ ސިފައިން ބޭރު ކުރުމަށް ޚާމަަނާއީ ވަނީ މެދު ނުކެނޑި މަސައްކަތް ކުރައްވައިފަ އެވެ. އެެ މަސައްކަތުގައި ވެސް ޚާމަނާއީ ފެނިގެން ގޮސްފައި ވަނީ، ބާރު ތަކުގެ ކުރިމީގައި ކުޑަ ކަކޫ ނުޖެއްސެވި ލީޑަރެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. 

އުމުރުފުޅުން 86 އަހަރުގައި ޚާމަނާއީގެ ޞިއްޙީ ޙާލު ކޮޅާ މެދު އެކި ފަހަރު މަތިން ސުވާލު އުފައްދާފައި ވީ ނަމަވެސް، އެންމެ ފަހު ވަގުތާ ޖެހެންދެން ވެސް ޚާމާނާއީ ހުންނެވީ އީރާންގެ ދިފާއުގަ އެވެ. އެންމެ ފަހުގެ ނިންމުން ނިންމަވާ، އެންމެ މަތީ ވެރިޔާގެ ގޮތުގައި ޚާމަނާއީ ހުންނެވިއިރު، އެމަނިކުފާނުގެ އަޒުމަކަށް ކުޑަ ވެސް ބަދަލެއް އައިސްފައި ނުވެ އެވެ. އީރާންގެ އެތެރޭގެ ސިޔާސީ ހަލަބޮލިކަމާއި، އާންމުންގެ އިހުތިޖާޖުތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުނު ކޮންމެ ފަހަރެއްގައި ވެސް، ޚާމަނާއީ ވަނީ އިސްލާމީ އިންޤިލާބުގެ އުސޫލުތައް ދިފާއު ކުރައްވައި، ދައުލަތުގެ ބާރުވެރިކަން ދަމަހައްޓަވައިގަ އެވެ.

ޚާމަނާއީގެ އެ ހަރުކަށި އަދި ދޫ ނުދޭ ސިޔާސަތުގެ ސަބަބުން، އީރާން އަކީ މިއަދު މެދު އިރުމަތީގެ ބާރުގަދަ ޤައުމަކަށް އޮތީވެފަ އެވެ. ސަރަަހައްދުގައި އީރާންގެ އެކަނިވެރިކަންް ފެންނަނީ ވެސް އެކަމުގެ ސަބަބުންނެވެ. އެހެން ނަމަވެސް، އެއީ އީރާން، އެ ޤައުމާއި، ޤައުމުގެ ރައްޔިތުން އަދި މުސްތަޤުބަލަށްޓަކައި ޚާމަނާއީ ހިފެއްޓެވި އުސޫލު ތަކެކެވެ.