އީރާނާއި އެމެރިކާގެ ނިއުކްލިއާ މަޝްވަރާތަކުގައި ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް ބުނެފި

އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ މައްސަލައިގައި ޒަމާނުއްސުރެ އުފެދިފައިވާ ހިލާފުތަކަށް ހައްލެއް ހޯދުމަށާއި، އެމެރިކާއިން ދީފާނެ ހަމަލާތަކަކުން ސަލާމަތްވުމަށް ބޭއްވި މަޝްވަރާތަކުގައި ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް މެދުވެރިއެއްގެ ދައުރު އަދާކުރާ އޮމާނުން ބުރާސްފަތި ދުވަހު ބުނެފިއެވެ. މި ކުރިއެރުން ލިބިފައި މިވަނީ މެދުއިރުމަތީގައި އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ ބާރުތައް ވަރަށް ބޮޑަށް ވަރުގަދަކޮށްފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ.

ސްވިޒަލޭންޑުގައި ބޭއްވި މަޝްވަރާތަކަށްފަހު، އޮމާންގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ބަދުރު އަލް-ބުސައިދީ އެކްސްގައި ކުރެއްވި ޕޯސްޓެއްގައި ވިދާޅުވީ، ދެ ގައުމުގެ ވެރިރަށްތަކުގައި ކުރަންޖެހޭ މަޝްވަރާތަކަށްފަހު އަލުން ބައްދަލުވުންތައް ފެށުމަށް ދެ ފަރާތުން ރާވާފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި އަންނަ ހަފުތާގައި ވިއެނާގައި ފަންނީ ފެންވަރުގެ މަޝްވަރާތައް ބޭއްވުމަށް ތާވަލުކުރެވިފައިވާ ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

ޒަމާންވީ ދެ ހަތުރުން ކަމަށްވާ އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު އެއްބަސްވުމަކަށް އައުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތުގައި ލިބޭ ކޮންމެ ކުރިއެރުމަކީ، އީރާނަށް ހަމަލާދޭނެ ކަމަށް އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ދެއްވާފައިވާ އިންޒާރުތައް ތަންފީޒުކުރުމުގެ ފުރުސަތު ކުޑަވެގެންދާނެ ކަމެކެވެ. ގިނަ ބަޔަކު ކަންބޮޑުވާ ގޮތުގައި އެފަދަ ހަމަލާއެއްގެ ސަބަބުން މުޅި ސަރަހައްދަށް ބޮޑު ހަނގުރާމައެއް ފެތުރިގެން ހިނގައިދާނެއެވެ.

އޮމާންގެ މިނިސްޓަރު މި އުންމީދީ ވާހަކަތައް ދެއްކެވީ، ޖެނީވާގައި އީރާނުގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު އައްބާސް އަރަގްޗީއާއި އެމެރިކާގެ މަންދޫބުން ކަމަށްވާ ސްޓީވް ވިޓްކޮފް އަދި ޖެރެޑް ކުޝްނަރާ ދެމެދު ނުސީދާކޮށް ބޭއްވި ދެ ސެޝަނެއްގެ މަޝްވަރާތަކަށް ފަހުގައެވެ.

"އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު ކުރެވުނު މަޝްވަރާތަކުގައި ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ހޯދުމަށްފަހު، މިއަދުގެ ބައްދަލުވުންތައް މިވަނީ ނިންމާލެވިފައި،" އަލް-ބުސައިދީ ވިދާޅުވިއެވެ.

މިއީ އެމެރިކާއާއެކު އީރާނުން މިހާތަނަށް ބޭއްވި އެންމެ ސީރިއަސް މަޝްވަރާތައް ކަމަށް ސިފަކުރައްވަމުން އަރަގްޗީ އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ ޓީވީއަށް ވިދާޅުވީ، ބައެއް ކަންކަމުގައި އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވިފައިވާ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އަދިވެސް ހިޔާލުތަފާތުވުން ހުރި ކަންތައްތަކެއް އެބަހުރި ކަމަށެވެ.

"ދެން އޮންނަ މަޝްވަރާގެ ބުރު ހަފުތާއަކަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި ބޭއްވުމަށް ވަނީ ނިންމާފައި،" އީރާނުން ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އުވާލުމަށް ސާފުކޮށް އެދިފައިވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވަމުން އޭނާ ހާމަކުރެއްވިއެވެ.

މި މަޝްވަރާތަކުގެ ނަތީޖާއާ ގުޅޭގޮތުން އެމެރިކާގެ މަޝްވަރާ ކުރާ ޓީމުން އަދި ވަކި އެއްޗެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.

އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ މަސައްކަތްތަކާ ގުޅޭގޮތުން އެތައް އަހަރެއް ވަންދެން އުފެދިފައިވާ ނުތަނަވަސްކަމާ ގުޅޭ މަޝްވަރާތައް މި ކުރިއަށްދަނީ މެދުއިރުމަތީގައި ބޮޑު ހަމަނުޖެހުމެއް އުފެދިދާނެ ކަމުގެ ބިރު ބޮޑުވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ. އެއްބަސްވުމަކަށް ނާދެވިއްޖެނަމަ ހަމަލާދޭނެ ކަމުގެ އިންޒާރު ޓްރަމްޕް ތަކުރާރުކޮށް ދެއްވަމުން ގެންދަވާއިރު، އެމެރިކާގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ވަނީ އީރާނާ ކައިރި ކަނޑުގެ ސަރަހައްދުތަކަށް ފައުޖުތައް ޖަމާކޮށްފައެވެ.

'ވަރުގަދަ އަދި ސީރިއަސް' މަޝްވަރާތަކެއް

އީރާނުގެ އިސް އޮފިޝަލަކު ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ކުރީކޮޅު ރޮއިޓާސްއަށް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، "ނިއުކްލިއާ އަދި ނިއުކްލިއާ ނޫން މައްސަލަތައް" އެމެރިކާއިން ވަކިކޮށްފިނަމަ، ދެ ގައުމަށް އެއްބަސްވުމެއްގެ އޮނިގަނޑަކަށް އާދެވިދާނެއެވެ.

ނަމަވެސް ޓްރަމްޕްގެ ސަރުކާރުން ބާރުއަޅަމުންދަނީ އީރާނުގެ މިސައިލް ޕްރޮގްރާމާއި އެހެނިހެން މައްސަލަތައްވެސް މި މަޝްވަރާތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމަނަންޖެހޭނެ ކަމަށެވެ.

ހެނދުނުގެ ސެޝަނަށްފަހު އަލް-ބުސައިދީ ވިދާޅުވީ ދެ ފަރާތުންވެސް "އައު އަދި ފައިދާހުރި ހިޔާލުތަކެއް" ބަދަލުކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.

އެހެންނަމަވެސް، އީރާނުގެ އިސް އޮފިޝަލަކު އެ ވަގުތު ވިދާޅުވީ ބައެއް ކަންކަމުގައި ހުރި ފަރަގުތައް އަދިވެސް ކުޑަކުރަންޖެހޭ ކަމަށެވެ.

އީރާނުން ނިއުކްލިއާ ބޮމެއް އުފެއްދުމުގެ ގާބިލުކަން ހޯދަން އުޅޭ ކަމަށް ގަބޫލުކުރާ ވޮޝިންޓަނުން ބޭނުންވަނީ، އީރާނުން ޔުރޭނިއަމް މުއްސަނދިކުރުން މުޅިން ހުއްޓާލުމަށެވެ. ޔުރޭނިއަމް މުއްސަނދިކުރުމަކީ ނިއުކްލިއާ އިންޖީނުގެތަކަށް ބޭނުންވާ ފިއުލް އުފެއްދުމުގެ އިތުރުން، ހަނގުރާމައިގެ އާލާތްތަކަށް ބޭނުންވާ މާއްދާތައް އުފެއްދުމަށްވެސް މުހިންމު ކަމެކެވެ.

އީރާނުން ބޮމެއް އުފައްދަން ބޭނުންވާ ކަމަށް ކުރާ ތުހުމަތުތައް އަބަދުވެސް ދޮގުކުރެއެވެ. އަދި ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ކުރީކޮޅު އެ ގައުމުން ބުނީ މަޝްވަރާތަކުގައި ދޫދޭން ތައްޔާރަށް އޮތް ކަމަށެވެ. ރޮއިޓާސްއިން އާދިއްތަ ދުވަހު ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އުވާލައި ޔުރޭނިއަމް މުއްސަނދިކުރުމުގެ ހައްގު ބަލައިގަންނަނަމަ، އީރާނުން އައު ދޫތަކެއް ދިނުމަށް ވަނީ ހުށަހަޅާފައެވެ.

އެހެންނަމަވެސް، އެމެރިކާއިން ބޭނުންވަނީ އީރާނުގެ ބެލިސްޓިކް މިސައިލްތަކާއި، އެ ސަރަހައްދުގެ ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކަށް އީރާނުންދޭ އެހީތެރިކަމުގެ މައްސަލަވެސް މި މަޝްވަރާތަކުގެ ތެރެއަށް ވައްދާށެވެ.

އެމެރިކާގެ ސެކްރެޓަރީ އޮފް ސްޓޭޓް މާކޯ ރޫބިއޯ ބުދަ ދުވަހު ވިދާޅުވީ، ބެލިސްޓިކް މިސައިލް ޕްރޮގްރާމާ ބެހޭގޮތުން ވާހަކަދައްކަން އީރާނުން އިންކާރުކުރުމަކީ "ބޮޑު މައްސަލައެއް" ކަމަށާއި، އެކަމަށް ކޮންމެވެސް ދުވަހަކުން ހައްލެއް ހޯދަންޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. އެ މިސައިލްތަކަކީ "އެމެރިކާއަށް ހަމަލާދިނުމަށް" ފަރުމާކޮށްފައިވާ އެއްޗެއް ކަމަށާއި، އެއީ ސަރަހައްދީ ހަމަޖެހުމަށް އޮތް ނުރައްކަލެއް ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

އީރާނުގެ ފޮރިން މިނިސްޓްރީގެ ތަރުޖަމާނު އިސްމާއީލް ބަޣާއީ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ޕްރެސް ޓީވީއަށް ވިދާޅުވީ، މި މަޝްވަރާތައް އަމާޒުކުރާނީ ހަމައެކަނި ނިއުކްލިއާ މައުޟޫއުތަކަށާއި ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އުވާލުމަށް ކަމަށެވެ. އަދި ތެހެރާނުން މި މަޝްވަރާތަކުގައި ބައިވެރިވަނީ "ސީރިއަސްކަމާއެކު ދޫދޭން ތައްޔާރަށް އޮވެގެން" ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.