ތަޢިއްޒުގައި "ވިހަ މާއްދާ ހިމެނޭ" ހަތިޔާރު ބޭނުންކުރި ކަމުގެ ތުހުމަތު: އދ. ގެ އަވަސް ތަހުގީގަކަށް ޔަމަނުން ގޮވާލައިފި
30 އޮކްޓޯބަރު 2026 | ހުކުރު 07:33ޔަމަނުގެ ތަޢިއްޒު ޕްރޮވިންސްގައި ހޫޘީން މަނާ ހަތިޔާރު ބޭނުންކުރާ ކަމަށް ބުނާ މައްސަލަ އެ ގައުމުގެ ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން ތަހުގީގުކުރަން ފަށައިފި. މި ހަމަލާތަކާ ގުޅިގެން އާންމުންނަށް ލިބޭ ގެއްލުންތައް ކުށްވެރިކޮށް، ހޫޘީންގެ އަމަލުތައް ހުއްޓުވުމަށް ބައިނަލްއަގުވާމީ މުޖުތަމައުގެ އެހީތެރިކަމަށް ޔަމަނު ސަރުކާރުން ވަނީ އިލްތިމާސްކޮށްފައި
ޔަމަނުގެ ތަޢިއްޒުގައި ސަރުކާރު ފައުޖުތަކާއި ހޫޘީ ހަނގުރާމަވެރިން ހަމަލާ ބަދަލު ކުރަމުންދާ ސަރަހައްދަކުން ދުން އަރަނީ | އޭއެފްޕީ
ޔަމަނުގެ ހުޅަނގުދެކުނުގައި އޮންނަ ތަޢިއްޒު ޕްރޮވިންސްގައި ހޫޘީ ހަނގުރާމަވެރިން ވިހަ މާއްދާތަކެއް އެކުލެވޭ ކަމަށް ބެލެވޭ ހަތިޔާރު ބޭނުންކޮށްފައިވާ ކަމަށް ބުނެ ފެތުރެމުންދާ ރިޕޯޓުތައް ތަހުގީގުކުރަމުން އަންނަ ކަމަށް، އެ ޤައުމުގެ ސިފައިން ބުރާސްފަތި ދުވަހު ބުނެފި އެވެ. މި ހާދިސާތަކާ ގުޅިގެން އާންމު ރައްޔިތުންނާއި ދިފާޢީ ހަނގުރާމަވެރިންގެ ތެރޭގައި ވިހަވުމާއި ނޭވާ ހާސްވުމުގެ އަލާމާތްތައް ފެނިފައިވާ ކަމަށް ވަނީ ތުހުމަތުކުރެވިފަ އެވެ.
ހަނގުރާމައިގެ ކުރިމަތިލުންތައް ހިނގާ ތަޢިއްޒުގެ މައިދާންތަކުން ލިބެމުންދާ ރިޕޯޓުތަކާމެދު ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން ސީރިއަސްކަމާއެކު ބަލަމުން އަންނަ ކަމަށް ޔަމަނުގެ ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނެފައިވެ އެވެ. އަދި، ބޭނުންކޮށްފައިވާ މާއްދާތަކުގެ އަސްލު ދެނެގަތުމަށާއި، އޭގެ ސަބަބުން ލިބުނު ގެއްލުންތައް ރަސްމީކޮށް ލިޔެކިޔުމުން ރެކޯޑުކުރުމުގެ އިތުރުން، އެ ތަކެތި ފޯރުކޮށްދިނުމުގައި ޒިންމާވާ ފަރާތްތައް ދެނެގަތުމަށް ޓަކައި އަވަސް ތަހުގީގެއް ހިންގުމަށް އެ ވުޒާރާއިން ވަނީ ގޮވާލާފަ އެވެ.
ތަޢިއްޒުގެ ހިސާރާއި އާންމުންނަށް ދޭ ހަމަލާތައް
މި ތަހުގީގު ހިންގަން ފަށާފައި ވަނީ ހޫޘީން ތަޢިއްޒަށް އަމާޒުކޮށް މެދުކެނޑުމެއްނެތި ދެމުންދާ ހަމަލާތަކުގެ ތެރޭގައި ކަމަށް އަސްކަރިއްޔާއިން ބުންޏެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސްނައިޕަރުންގެ ހަމަލާތަކާއި، އާންމުން ދިރިއުޅޭ އަވަށްތަކަށް ބެލުމެއްނެތި ދޭ ބޮމުގެ ހަމަލާތަކުގެ އިތުރުން، ފެނާއި ކާބޯތަކެއްޗާއި ބޭސްފަރުވާ އަދި އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް ލިބުން ހުއްޓުވުމަށް މަގުތައް ބަންދުކޮށްފައިވާ ބަންދުކުރުން ހިމެނެ އެވެ. ހަމަމިއާއެކު، އާންމުންނަށް އަމާޒުކޮށް ހަމަލާދިނުމާއި ހަނގުރާމައިގައި ބޭނުންކުރުން މަނާ ވަސީލަތްތައް ބޭނުންކުރުމާ ދެކޮޅަށް އަސްކަރިއްޔާއިން ވަނީ ހޫޘީންނަށް ވަރުގަދަ އިންޒާރެއް ދީފަ އެވެ.
އާންމު ރައްޔިތުން ރައްކާތެރިކުރުމާއި ތަޢިއްޒު ހިސާރުކޮށްފައި އޮތް އޮތުން ނިމުމަކަށް ގެނައުމަކީ ދައުލަތާއި އަސްކަރިއްޔާގެ މައްޗަށް އޮތް ގާނޫނީ ޒިންމާއެއް ކަމަށް ސިފައިން ބުންޏެވެ. އަދި، ގާނޫނުއަސާސީން ލާޒިމުކުރާ ވާޖިބުތަކާއި ބައިނަލްއަގުވާމީ އިންސާނީ ހައްގުތަކާ ބެހޭ ގާނޫނުތަކާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތިން އަޅަންޖެހޭ އެންމެހައި ފިޔަވަޅުތައް އަޅާނެ ކަމަށްވެސް އަސްކަރިއްޔާއިން ވަނީ އިންޒާރުދީފަ އެވެ.
ބައިނަލްއަގުވާމީ ޒިންމާއާއި އިންސާނީ ކާރިސާ
ހޫޘީން ހިންގާ ކަމަށް ބުނާ ގާނޫނާ ޚިލާފު އަމަލުތައް ހުއްޓުވުމުގައި އދ. އާއި ބައިނަލްއަގުވާމީ ކަމާބެހޭ ޖަމުޢިއްޔާތަކުން ފުރިހަމަ ޒިންމާ އަދާކޮށް، މި މައްސަލައިގެ އަވަސް ތަހުގީގަކަށް އެއްބާރުލުން ދިނުމަށް ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން އިލްތިމާސްކުރި އެވެ. މިއާއެކު، ބަންދުކޮށްފައިވާ މައި މަގުތައް އަލުން ހުޅުވައި، އާންމުންނަށް އެއްވެސް ހުރަހެއްނެތި އިންސާނީ އެހީ ފޯރުކޮށްދިނުން ކަށަވަރުކުރުމަށް ޓަކައި ބައިނަލްއަގުވާމީ ފެންވަރުގައި ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރުވުމަށް އެ ވުޒާރާއިން ވަނީ އެދިފަ އެވެ. ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން އިތުރަށް އިންޒާރުދިން ގޮތުގައި، އާންމުންނަށް ހަމަލާދިނުމުގައި ބައިވެރިވި ފަރާތްތަކާއި އެ ފަރާތްތަކުގެ ކޮމާންޑަރުންނަށް ގާނޫނީ އަދަބުން ރެކިނުގަނެވޭނެ އެވެ.
ތަޢިއްޒަކީ ޔަމަނުގެ ދާޚިލީ ހަނގުރާމައިގެ އެންމެ ނުރައްކާތެރި އެއް މައިދާނެވެ. އިސްތިރާޖީ ގޮތުން މުހިންމު މި ސަރަހައްދުގެ ކޮންޓުރޯލު ހޯދުމަށް ސަރުކާރުގެ ލަޝްކަރުތަކާއި ހޫޘީ ހަނގުރާމަވެރިން ހަނގުރާމަކުރަމުންދާތާ 10 އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވަނީ ވެފަ އެވެ. 2015 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ހޫޘީން ތަޢިއްޒުގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކަށް އަތްގަދަކޮށްފައިވާއިރު، މައިގަނޑު ދަތުރުފަތުރުގެ މަގުތަކަށް އަޅާފައިވާ ހުރަސްތަކުގެ ސަބަބުން އެ ސަރަހައްދުގައި ވަނީ ދިގުލައިގެން ގޮސްފައިވާ ބޮޑު އިންސާނީ ކާރިސާއެއް އުފެދިފަ އެވެ.
ފަހަކަށް އައިސް މި ކުރިމަތިލުންތައް އިތުރަށް ވަރުގަދަވެފައި ވަނީ، ސައުދީ އަރަބިއްޔާއިން އިސްވެ އޮންނަ އަސްކަރީ އިއްތިހާދުގެ ވާގިވެރިކަމާއެކު ސަރުކާރަށް ތާއީދުކުރާ ލަޝްކަރުތަކުން ތަޢިއްޒާއި އެހެނިހެން ޕްރޮވިންސްތަކުގައި ހުރި ހޫޘީންގެ މަރުކަޒުތަކަށް އަމާޒުކޮށް އަސްކަރީ އޮޕަރޭޝަންތައް ހިންގަން ފެށުމާ ގުޅިގެންނެވެ. މި ކުރިމަތިލުންތައް އަލުން ހޫނުވެފައި މި ވަނީ ހޫޘީންނާއި ސައުދީ އަރަބިއްޔާއާ ދެމެދު އޮތް ހަމަނުޖެހުންތައް އަލުން އިތުރުވެ، ޔަމަނާއި މުޅި ސަރަހައްދުގައި ދެ ފަރާތުން ވެސް ހަމަލާތަކާއި އަސްކަރީ ހަރަކާތްތައް ހިންގަމުންދާ ކަމަށް ރިޕޯޓުކުރަމުންދާ ދަނޑިވަޅެއްގަ އެވެ.
މަސްދަރު: އަނަދޮލު އޭޖެންސީ
