ވޯލްޑް ކަޕް ވިއްކާލުމުގެ މަޝްރޫއަކީ އިންފަންޓީނޯއަށް ހެއްދެވޭ ބޮޑު ގޯހެއް ހެއްޔެވެ؟

 ޖިއާނީ އިންފަންޓީނޯ މިކަން ސިފަކުރައްވަނީ ފުޓްބޯޅަ ޑިމޮކްރަޓައިޒް ކުރުން ނުވަތަ އެންމެންގެ ބައިވެރިވުން އޮންނަ ކަމަކަށް ހެދުމުގެ ގޮތުގަ އެވެ.

ނަމަވެސް، އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕާ ގާތް ގުޅުމެއް އޮންނަ ފަރާތްތަކެއް މެދުވެރިކޮށް، ވޯލްޑް ކަޕް ހިމެނޭހެން ފީފާގެ މުބާރާތްތަކުގެ ހިއްސާ އަމިއްލަ އިންވެސްޓަރުންނަށް ވިއްކާލަން އުޅޭކަން ފީފާއިން އިއުލާން ކުރުމާއެކު، ސަޕޯޓަރުންނާއި، ސިޔާސީ ފަރާތްތަކުގެ އިތުރުން ސަރަހައްދީ ފުޓްބޯޅަ އިދާރާތަކުން ވަނީ ނުރުހުމާއި ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށްފަ އެވެ.

މި މުއާމަލާތް ނިމުމުން "ފުޓްބޯޅަ ކުރިއެރުވުމަށް" ފީފާގެ ކޮންމެ ގައުމަކަށް 20 މިލިއަން ޑޮލަރު (15 މިލިއަން ޕައުންޑް) ދޭނެ ކަމަށް ބުނާ ބުނުމަކީ، އިންފަންޓީނޯ ގަބޫލުކުރައްވާ ގޮތުގައި މި މަޝްރޫއު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު ބާރެވެ.

މިއީ ފީފާގެ ރައީސްކަމާ ހަވާލުވެވަޑައިގަތް ފަހުން ވޭތުވެދިޔަ 10 އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި، އަމިއްލަ ނަފްސަކީ ދުނިޔޭގެ ރައީސުންނާއި ބޮޑުވަޒީރުންނާ އެއް ފެންވަރެއްގެ ލީޑަރެއް ކަމަށް ދެކެވަޑައިގަންނަވާ އިންފަންޓީނޯ އެޅުއްވި އެންމެ ކެރޭ ފިޔަވަޅެވެ.

ފީފާއިން މި މަޝްރޫއު ކާމިޔާބުކޮށްފިނަމަ، އޭނާގެ ބާރު ދިގު މުއްދަތަކަށް ވަރުގަދަވެ، އިންވެސްޓަރުންނަށް ބޮޑު މަންފާއެއް ލިބިގެންދާނެ އެވެ.

މިހާ ބޮޑު ބަހުސެއް އުފެދިފައިވާ ކަމެއް ތަންފީޒު ކުރަން އިންފަންޓީނޯއަށް ބާރު ލިބެނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ އަދި މީގެ ނަތީޖާއަކަށް ވެދާނީ ކޮން ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟ 

މި މަޝްރޫއު ހުއްޓުވުމަށްވުރެ، ކުރިއަށް ދިއުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވާ މިންވަރަށް އިންފަންޓީނޯއަށް ތާއީދު އެބައޮތެވެ.

2016 ވަނަ އަހަރު ފީފާގެ ރައީސްކަމަށް އިންތިޚާބުވެވަޑައިގަތީއްސުރެ، އިންފަންޓީނޯ ވަނީ އެފްރިކާ، އޭޝިއާ އަދި އެމެރިކާ ބައްރުގެ ގިނަ ގައުމުތަކެއްގެ ދާއިމީ ތާއީދު ހޯއްދަވާފަ އެވެ. އެއީ އޭނާ ތައާރަފްކުރި އެކި ސިޔާސަތުތަކުގެ ސަބަބުން އެ ގައުމުތަކަށް މާލީ ގޮތުން ބޮޑެތި ފައިދާތަކެއް ލިބިފައިވާތީ އެވެ.

މީގެ ތެރޭގައި ވޯލްޑް ކަޕްގައި ކުޅޭ ޓީމުތަކުގެ އަދަދު 48 އަށް އިތުރުކުރުމާއި، ފީފާގެ ވިޔަފާރި އަދި ބްރޯޑްކާސްޓިން އާމްދަނީ އިތުރުކުރުމާއި، ކޮންމެ އަހަރަކު މެންބަރު ގައުމުތަކަށް ސީދާ އެހީގެ ގޮތުގައި މިލިއަނުން ފައިސާ ދޫކުރާ ޕްރޮގްރާމް ހިމެނެ އެވެ.

މީގެ ސަބަބުން ފީފާގެ 211 މެންބަރު ގައުމުގެ ތެރެއިން ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވުރެ ގިނަ ގައުމުގެ ތާއީދު އޭނާއަށް ލިބެ އެވެ.

ފީފާގެ ނިންމުންތައް ނިންމުމަށް ބޭނުންވަނީ އާދައިގެ އަޣުލަބިއްޔަތެކެވެ. އެހެންކަމުން، ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވުރެ ގިނަ ގައުމުން ވޯޓު ދީފިނަމަ، އިންފަންޓީނޯގެ މި މަޝްރޫއު ތަންފީޒުވެގެންދާނެ އެވެ.

މި ހުށަހެޅުމަކީ ގިނަ ގައުމުތަކަކަށް، ޚާއްސަކޮށް ފުޓްބޯޅައިގައި ކުދި ގައުމުތަކަށް ވަރަށް ބޮޑު ހުށަހެޅުމެކެވެ. ސަބަބަކީ އެއްފަހަރާ ލިބޭ 15 މިލިއަން ޕައުންޑަކީ އާންމުކޮށް އެތައް އަހަރަކުންވެސް އެ ގައުމުތަކަށް ނުލިބޭނެ ވަރުގެ ބޮޑު އާމްދަނީއަކަށް ވާތީ އެވެ.

އިންފަންޓީނޯއަށް އޮތް ތާއީދުގެ ސަބަބުން، އޭނާގެ ވެރިކަމުގައި ކަންކަން ނިންމުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް ވަނީ ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް އައިސްފަ އެވެ. ވޯލްޑް ކަޕް މެޗުތަކުގެ މެދުތެރެއިން ފެން ބުއިމަށް މެދުކަނޑާލުމާއި، ހާފް-ޓައިމްގައި މިއުޒިކް ޝޯތައް ބޭއްވުން ފަދަ ނިންމުންތަކަކީ މެންބަރުންގެ ވޯޓަކާ ނުލައި އޭނާ ނިންމާފައިވާ ކަންކަމެވެ. މިއީ މީގެ 10 އަހަރު ކުރިން އޭނާ މަގާމާ ހަވާލުވިއިރު ހީވެސް ނުކުރެވޭ ފަދަ ކަންކަމެވެ.

މީގެ އިތުރުން، ޓްރަމްޕާ އޮތް ގާތް ގުޅުމަކީވެސް މިކަމުގެ މުހިންމު ބައެކެވެ.

ފީފާއިން މުއާމަލާތް ކުރަމުންދާ އިންވެސްޓްމަންޓް ފަންޑު ކަމަށްވާ "ތްރައިވް ކެޕިޓަލް" ހިންގަވަނީ ޓްރަމްޕްގެ ދަރިކަނބަލުން އިވަންކާގެ ފިރިމީހާގެ ކޮއްކޮ ޖޯޝް ކުޝްނަރ އެވެ.

ފީފާއިން ބުނާ ގޮތުގައި، ފޯމިއުލާ 1 ގެ މިލްކުވެރި ލިބަޓީ މީޑިއާގެ ކުރީގެ ރައީސް އަދި މީގެ ކުރިން ޓްރަމްޕްގެ ސިޔާސީ ކެމްޕޭންތަކަށް ފައިސާ ހަދިޔާކޮށްފައިވާ ގްރެގް މާފޭ އަކީ މި މަޝްރޫއުގެ "މުހިންމު ވިޔަފާރި އެޑްވައިޒަރެއް" ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރައްވާ ފަރާތެވެ.

މި ހުށަހެޅުމަކީ އިންފަންޓީނޯއާއި ފީފާއިން ޓްރަމްޕާ އޮތް ގުޅުން ބަދަހިކުރުމަށް ފާއިތުވި އަހަރުތަކުގައި ކުރި މަސައްކަތުގެ ނަތީޖާއެކެވެ.

އޭނާ ވަނީ "ޕީސް ޕްރައިޒް" އެއް އުފައްދައި އެ އެވޯޑް ޓްރަމްޕަށް އަރުވާފަ އެވެ. ނިއުޔޯކްގައި ހުންނަ ޓްރަމްޕް ޓަވަރުގައި ފީފާގެ އޮފީހެއް ހުޅުވި އެވެ. ކްލަބް ވޯލްޑް ކަޕްގެ ތަށި ވައިޓް ހައުސްގެ އޯވަލް އޮފީހުގައި ބެހެއްޓުމުގެ ހުއްދަ ދިނެވެ. އަދި ވޯލްޑް ކަޕް ބާއްވާ ކެނެޑާއާއި މެކްސިކޯއަށް ބިރުދައްކައި ޓްރަމްޕް ދެއްވި ތަގުރީރުގައި އިންފަންޓީނޯ ބައިވެރިވެވަޑައިގެންނެވި އެވެ.

އަދި މިދިޔަ ހަފްތާގައި، ފީފާގެ އިންތިޒާމުތަކަށް ފާޑުކިޔާ ފަރާތްތަކަކީ "ނަފްރަތާއި ފާޑުކިޔުމުގެ ތެރެއަށް ގެނބިފައިވާ" ބައެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކުރައްވައި އިންފަންޓީނޯ ނެރުއްވި ބަޔާނުގައި ބޭނުންކުރައްވާފައިވަނީ ޓްރަމްޕްގެ ބަސްމަގާ ދާދި އެއްގޮތް ބަސްމަގެކެވެ.

ޓްރަމްޕްގެ ގާތް ފަރާތްތަކާއެކު މި މަޝްރޫއުގައި މަސައްކަތް ކުރުމުން، ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބާރުގަދަ މީހާއާއެކު އުފައްދާފައިވާ ގުޅުމުގެ ބޭނުން ހިފައި، ދެފަރާތަށްވެސް ފައިދާވާނެ ނަތީޖާއެއް ހޯދުމުގެ ފުރުސަތު އިންފަންޓީނޯއަށް ލިބިގެންދެ އެވެ.

ފީފާއިން މި ހިއްސާ ވިއްކާލުމުގެ މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައިވަނީ ސިއްރިއްޔާތުގައި، އެހެން ފަރާތްތަކުގެ ބައިވެރިވުމެއް ނެތިއެވެ. މީގެ ސަބަބުން، އެ ގައުމުތަކުގެ ފުރަގަހުގައި މިފަދަ ކަމެއް ކުރުމުން ގިނަ ގައުމުތަކަކާއި ސަރަހައްދުތަކަކުން ވަނީ ރުޅިވެރިކަން ފާޅުކޮށްފަ އެވެ.

މި ފިޔަވަޅަކީ ނުރައްކާތެރި ފިޔަވަޅެއް ނަމަވެސް، އެހެން ގައުމުތަކުގެ ތާއީދު އިންފަންޓީނޯއަށް އޮތް މިންވަރަށް ބަލާއިރު، މިކަމުގެ ސަބަބުން އޭނާ މަގާމުން ދުރުކުރެވިދާނެ ކަމުގެ ފުރުސަތު ވަރަށް ކުޑަ އެވެ.

އިންފަންޓީނޯއާއި އިންވެސްޓަރުންނަށް މީގެން ލިބޭނީ ކޮން ފައިދާއެއް؟

މި މަޝްރޫއު ފާސްވެއްޖެނަމަ، ފީފާއަށް އެއްފަހަރާ ބޮޑު ފައިސާގެ އަދަދެއް ލިބޭނެ އެވެ. އިންފަންޓީނޯ ގައުމުތަކަށް ފޮނުއްވި ސިޓީގައިވާ ގޮތުން، ގައުމީ ފެޑަރޭޝަންތަކަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ފައިސާ 1 ޖެނުއަރީ 2027 އިން ފެށިގެން ލިބެން ހުންނާނެ އެވެ.

އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، "މި ހުށަހެޅުމާއިގެން ކުރިއަށް ދިއުމާއި ނުދިއުމުގެ އިޚްތިޔާރު އޮތީ މުޅިންވެސް ތިޔަބޭފުޅުންގެ އަތްމަތީގައި" ކަމަށެވެ.

"މީގެ ބަދަލުގައި ބޭނުންވަނީ ހަމައެކަނި ތިޔަބޭފުޅުންގެ އިތުބާރު. އެހެން ހުރިހާ ކަމެއް އޮންނާނީ ކުރިއެކޭވެސް އެއްގޮތަށް،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މީގެ ބޭނުމަކީ ސާފުކޮށް އެނގޭ ކަމެކެވެ. އެއީ "އަޅުގަނޑުމެން މުއްސަނދިވާން ވޯޓު ދޭށެވެ، އޭރުން ތިޔަބޭފުޅުންވެސް މުއްސަނދިކޮށްދޭނަމެވެ" މި އުސޫލެވެ.

ނަމަވެސް، ކޮންމެ ވޯލްޑް ކަޕަކުންވެސް ކުރީގެ މުބާރާތަށްވުރެ ބޮޑު އާމްދަނީއެއް ލިބެ އެވެ. އެހެންކަމުން، މިހާރަށްވުރެ ކުރިއަށް އޮތް ހަތަރު އަހަރާއި އޭގެ ފަހުގެ ހަތަރު އަހަރުގައި ވޯލްޑް ކަޕްގެ އަގު މާ ބޮޑުވާނެ އެވެ.

ފީފާއިން މިހާރު ހިއްސާ ވިއްކާލައިފިނަމަ، ކުރިއަށް އޮތް އަހަރުތަކުގައި ލިބޭ ބޮޑު ފައިދާ ހަމައެކަނި ފީފާއާއި ފުޓްބޯޅައަށް ލިބުމުގެ ބަދަލުގައި، އަމިއްލަ އިންވެސްޓަރުންނަށްވެސް އެ ފައިދާގެ ބޮޑު ބައެއް ލިބޭނެ އެވެ.

އަދި އަސްލު ގޮތުގައި، ފީފާއަކީ ސްވިސް ގާނޫނުގެ ދަށުން ފައިދާއަށް މަސައްކަތް ނުކުރާ ޖަމިއްޔާއެކެވެ. މީގެ މާނައަކީ، އެ ޖަމިއްޔާގެ އެންމެ ބޮޑު މަގްސަދަކީ ފައިދާ ހޯދުމުގެ ބަދަލުގައި ފުޓްބޯޅައިގެ ދިގު މުއްދަތުގެ ލާބައާއި މަންފާއަށް މަސައްކަތް ކުރުމެވެ.

އެހެންކަމުން، މި މަޝްރޫއުން އެންމެ ބޮޑު ފައިދާއެއް ލިބޭނީ ފުޓްބޯޅައިގެ ކުދި ގައުމުތަކަށާއި، އަމިއްލަ އިންވެސްޓަރުންނަށް އަދި އިންފަންޓީނޯއަށެވެ.

"ބައެއް ގައުމީ ފެޑަރޭޝަންތަކުން ފައިސާ ޚަރަދުކުރާ ގޮތަށް ބަލާއިރު، ފީފާއިން މި ބުނާ ފައިސާ ފުޓްބޯޅައިގެ އެންމެ ތިރީ ފަންތިއަށް ފޯރާނެތޯ ވަރަށް ބޮޑަށް ސުވާލު އުފެދޭ،" ފީފާގެ ގަވަރނަންސް ކޮމިޓީގެ ކުރީގެ މުގައްރިރު މިގޭލް މަޑޫރޯ ވިދާޅުވި އެވެ.

މަޑޫރޯ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އޭނާ އެ މަގާމުން 10 މަސް ތެރޭގައި ވަކިވީ، އެ ކޮމިޓީ ހިންގާ ގޮތާ މެދު އިންފަންޓީނޯއާއި ފީފާގެ ލީޑަޝިޕުން ހިތްހަމަނުޖެހުން ފާޅުކުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

"ފީފާ ހިނގަނީ ސިޔާސީ ކާޓެލެއްގެ ގޮތުގައި. އެއީ ފީފާއިން ގައުމީ ފެޑަރޭޝަންތަކަށް ބަހާ ފައިސާގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައި އޮތް ނިޒާމެއް. މީގެ ކުރިން ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލަތައްވެސް ވަނީ ފެންމަތިވެފައި،" އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވި އެވެ.

"މި ހުށަހެޅުން ފާސްވުމުގެ ފުރުސަތު ވަރަށް ބޮޑު. މިއީ ގާނޫނީ ސިފައެއްގައި ދެވޭ ރިޝްވަތެއް."

އަމިއްލަ އިންވެސްޓްމަންޓްތަކުގެ ސަބަބުން އެމެރިކާގެ ކުޅިވަރުތަކަށް މިހާރުވެސް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ވަނީ އައިސްފަ އެވެ.

ވޭތުވެދިޔަ 10 އަހަރު ތެރޭގައި ބޭސްބޯލް، ބާސްކެޓްބޯލް، އެމެރިކަން ފުޓްބޯލް އަދި އައިސް ހޮކީގެ ގަވާއިދުތަކަށް ބަދަލު ގެނެސް، އަމިއްލަ ހިއްސާ އިތުރުކުރުމުގެ ފުރުސަތު ދިނުމުން ޓީމުތަކުގެ އަގު ވަނީ އިންތިހާއަށް އުފުލިފަ އެވެ.

އަދި ސްޕެއިންގެ ލަ ލީގާއާއި ފްރާންސްގެ ލީގު 1 އިންވެސް ވަނީ އެއްފަހަރާ ފައިސާ ހޯދުމަށްޓަކައި، އެ ލީގުތަކުގެ ބައެއް ހިއްސާ "ސީވީސީ ކެޕިޓަލް ޕާޓްނާސް" ކިޔާ އިންވެސްޓްމަންޓް ކުންފުންޏަކަށް ވިއްކާލާފަ އެވެ.

އިންފަންޓީނޯ މި މަސައްކަތް ކުރައްވަނީ މުޅިން އަލަށް ފަށާ ކަމެއްގެ ގޮތުގައެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، މިއީ ކުޅިވަރުގެ އިގްތިސާދަށް އަންނަމުންދާ ބަދަލުތަކުގެ ތެރެއިން އޭނާގެ އަމިއްލަ ބާރު އިތުރަށް ވަރުގަދަ ކުރުމަށް ކުރައްވާ މަސައްކަތެކެވެ.