ހަނގުރާމަ ނިމުމަކަށް ގެނައުމަށް އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ ގާބިލުކަން ކުޑަކުރަން ޖެހޭނެ: ވެންސް
7 އޮކްޓޯބަރު 2026 | ބުދަ 05:46އީރާނުން ނިއުކްލިއާ ހަކަތަ މުއްސަނދިކުރުމުގެ ގާބިލުކަން ކުޑަކުރުމަކީ އެމެރިކާއާއެކު އެއްބަސްވުމަކަށް އައުމަށް އޮތް ލާޒިމު ޝަރުތެއް ކަމަށް ޖޭޑީ ވެންސް ވިދާޅުވި. އީރާނުގެ ނިންމުންތައް ނިންމާ ފަރާތްތަކާ މެދު ސުވާލު އުފެދިފައިވާއިރު، މި ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ހަކަތައިގެ އަގުތައް އުފުލި އެމެރިކާގެ އިންތިޚާބަށް ނުފޫޒު ފޯރަމުންދާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި. މީގެ އިތުރުން، އެލެސްކާގައި ކުރިއަށްދިޔަ ކެމްޕޭނުގައި ވެންސް ވަނީ ތަކެތީގެ އަގުބޮޑުވުމުގެ ކަންބޮޑުވުންތަކަށް އަލިއަޅުވާލައްވާފައި
އެމެރިކާގެ ނައިބު ރައީސް ޖޭޑީ ވެންސް އެލެސްކާއަށް ކުރެއްވި ކެމްޕޭން ދަތުރުފުޅަކަށް ފަހު ރޮއިޓަރސްގެ ނޫސްވެރިއަކާ ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަނީ | ރޮއިޓަރސް
އެމެރިކާގެ ޑިމާންޑްތައް ފުރިހަމަކޮށް، އީރާނާއި އެމެރިކާއާ ދެމެދުގައި ހިނގަމުންދާ ހަތް މަސްވީ ހަނގުރާމަ ނިމުމަކަށް ގެނައުމަށް ޓަކައި އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ މުއްސަނދިކުރުމުގެ ގާބިލުކަން "މާނަހުރި" ގޮތެއްގައި ކުޑަކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަށް އެމެރިކާގެ ނައިބު ރައީސް ޖޭޑީ ވެންސް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ. މީގެ އިތުރުން މަޝްވަރާތަކުގައި ތެހެރާނުން ގޮތް ނިންމަނީ ކިހިނެއްކަން ވޮޝިންގޓަނަށް ޔަގީން ނުވާކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ބޭރުގެ ހަނގުރާމަތަކުގައި އެމެރިކާ ބައިވެރިވުމާމެދު އަބަދުވެސް ޝައްކު އުފައްދަވާ ވެންސް ވަނީ މި މައްސަލަ ހައްލުކުރުމަށް ކުރެވޭ މަޝްވަރާތަކުގައި އިސް ދައުރެއް އަދާކުރައްވާފަ އެވެ. އަދި، ޖޫން މަހު ވަގުތީ ސުލްހައިގެ އެއްބަސްވުމެއް އޭނާ މެދުވެރިވެގެން އެކުލަވާލި ނަމަވެސް އެ އެއްބަސްވުން ވަނީ ވަރަށް އަވަހަށް ރޫޅިފަ އެވެ. މި ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ހަކަތައިގެ ބާޒާރުތަކަށް ވަރަށް ބޮޑު ލޮޅުމެއް އައިސްފައިވާއިރު، ނޮވެންބަރު މަހު އެމެރިކާގައި ބާއްވާ މިޑްޓާމް އިންތިޚާބުގެ ކުރިން ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް އަދި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީގެ އެހެން މެމްބަރުންނަށް މިއީ ސިޔާސީ ގޮތުން ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކަށް ވަނީ ވެފަ އެވެ.
އެލެސްކާގައި ކުރިއަށްގެންދިޔަ ކެމްޕޭން ދަތުރުފުޅަކަށްފަހު ހޯމަ ދުވަހު ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން ވެންސް ވިދާޅުވީ، މުސްތަގުބަލުގައި ނިއުކްލިއާ ޕްރޮގްރާމް ކުޑަކުރާނެކަމުގެ ޔަގީންކަން ދިނުމުގެ ބަދަލުގައި، އީރާނުގެ ޔުރޭނިޔަމް މުއްސަނދިކުރުމުގެ ގާބިލުކަން ކުޑަކުރުން ކޮންމެ އެއްބަސްވުމެއްގައި ވެސް ލާޒިމުކުރާނެ ކަމަށެވެ.
"ނިއުކްލިއާ ހަތިޔާރެއް ބޭނުން ނުވާނަމަ، %60 އަށް މުއްސަނދިކޮށްފައިވާ ތެޔޮ [ޔުރޭނިޔަމް] ބޭނުންވަނީ ކީއްވެ؟ އަދި، ނިއުކްލިއާ ހަތިޔާރެއް ނުހެދުމަށް ދޭ އަހަންމިއްޔަތުކަން ދައްކަން ބޭނުންނަމަ، މަތީ ދަރަޖައަކަށް މުއްސަނދިކޮށްފައިވާ ތެޔޮ އުފެއްދުން ހުއްޓާލާ. އެއީ ވަރަށް އާދައިގެ އަސާސީ މައްސަލައެއް،" ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ. "އަޅުގަނޑަށް ގަބޫލުކުރެވެނީ ނިއުކްލިއާ ހަތިޔާރެއް ނުހެދުމަށް ދޭ އަހަންމިއްޔަތުކަން ދައްކަން އެ މީހުން [އީރާނުން] ބޭނުންވާނަމަ، އެ މީހުންގެ [ޔުރޭނިޔަމް] މުއްސަނދިކުރުމުގެ ގާބިލުކަމާ ގުޅޭގޮތުން މާނަހުރި ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅާނެ."
ހަނގުރާމަ ނިމުމަކަށް ގެނައުމަށާއި، ދުނިޔޭގެ ހަކަތަ ފޯރުކޮށްދިނުމުގެ މުހިންމު މަގު ކަމަށްވާ ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި އަލުން ހުޅުވުމަށް އަމާޒުކޮށް ފާއިތުވި ހަފުތާތަކުގައި އީރާނާއި އެމެރިކާއިން ވަނީ ހުށަހެޅުންތަކެއް ބަދަލުކޮށްފަ އެވެ. ތެހެރާނުން އެންމެ ފަހުން ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުމަށް ޓްރަމްޕް ވަނީ ދެކޮޅުހައްދަވާފަ އެވެ. އަދި، މިޑްޓާމް އިންތިޚަބަށްފަހު އަސްކަރީ އޮޕަރޭޝަންތައް ވަރުގަދަވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް ކަމަށް އޭނާ ވަނީ އިންޒާރު ދެއްވާފަ އެވެ.
ވެންސް ވިދާޅުވީ، އެއްބަސްވުމަކަށް އައުމަށް އެމެރިކާއިން އަދިވެސް އޮތީ ހުޅުވާލެވިފައި ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ ޕްރޮގްރާމާ ގުޅޭގޮތުން ހަރުދަނާ ދޫދިނުންތަކެއް ބޭނުންވާނެ ކަމަށެވެ. "އަޅުގަނޑުމެން އަމަލުތަކުގެ ބަދަލުގައި ބަސްތައް ބަދަލެއް ނުކުރާނަން،" ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ.
އީރާނުން ގޮތް ނިންމާ ގޮތް ސާފެއް ނޫން: ވެންސް
މައްސަލަތައް އިތުރަށް ގޯސްވަމުންދާއިރު، ތެހެރާނުގައި ގޮތް ނިންމަނީ ކާކުކަން ވޮޝިންގޓަނަށް ޔަގީން ނުވާކަމަށް ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ.
އީރާނުގެ ރައީސް މަސްޢޫދު ޕީޒިޝްކިއާންއާއި ޚާރިޖީ ވަޒީރު ޢައްބާސް ޢިރާޤިޗީއާއެކު އެމެރިކާއިން މަޝްވަރާކުރަމުންދާ ކަމަށް ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ. ނަމަވެސް، ހަނގުރާމަ ފެށުނުތާ ކުރީކޮޅު އެމެރިކާއާއި އިސްރާއީލް ގުޅިގެން ދިން ހަމަލާތަކެއްގައި އީރާނުގެ އެންމެ އިސް ލީޑަރު އާޔަތުﷲ އަލީ ޚާމަނާއީ އަވަހާރަކޮށްލުމަށްފަހު، އީރާނުގެ ބާރުގެ އޮނިގަނޑުގެ ތެރޭގައި އެ ބޭފުޅުންނަށް އޮތީ ކިހާ މިންވަރެއްގެ ބާރެއްކަން ސާފުނުވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
"އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފާހަގަކުރެވުނު އެއް ކަމަކީ އެ ޤައުމުން ގޮތް ނިންމާ ގޮތް މުޅިން ސާފުނުވާކަން،" ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ. މީގެ އިތުރުން، ޓްރަމްޕް އަންގާރަ ދުވަހު ވިދާޅުވީ އޭނާގެ "އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ" އީރާން ހިންގަނީ ކާކުކަން އެއްވެސް މީހަކަށް ނޭނގުން ކަމަށެވެ.
އީރާނުގެ ޚާރިޖީ ވުޒާރާގެ ތަރުޖަމާނު އާދީއްތަ ދުވަހު ވިދާޅުވީ، އެމެރިކާގެ އޮފިޝަލުންނަށް އީރާނުގެ އޮފިޝަލުންނަކީ ކޮބައިކަމާއި، އީރާނުގެ ނިންމުންތައް ނިންމާ ނިޒާމު މަސައްކަތްކުރާ ގޮތް ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. "އަސްލު މައްސަލައަކީ އޭގެ އިދިކޮޅު: އެއީ، އެމެރިކާގެ އޮފިޝަލުންގެ ފަރާތުން ފެންނަ ފުށުއަރާ ވިސްނުންތަކާއި، އޮޅުންބޮޅުން ބޮޑު މެސެޖުތަކުގެ ސަބަބުން ދިމާވާ ކަމެއް،" ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި އިސްމާޢީލް ބަޣާއީ ވިދާޅުވި އެވެ.
މައިދާނުގެ ހާލަތާއި ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތައް
ހަނގުރާމައިގެ މައިދާނުގެ ހާލަތު ވަޒަންކުރުމަށް ޓަކައި ފީލްޑް ކޮމާންޑަރުންނާ އަމިއްލަ ގޮތުން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވާފައިވާ ކަމަށް ވެންސް ވިދާޅުވި އެވެ. އަދި، އެމެރިކާގެ ސްޓޮކުގައި ހުރި މުހިންމު ހަތިޔާރު މަދުވުމާ ގުޅޭގޮތުން އޮތް ކަންބޮޑުވުންތައް އޭނާ ދޮގުކުރެއްވި އެވެ. މީގެ އިތުރުން، އީރާނުގެ ސިފައިންނަށް ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅީގައި ދޭތެރެދޭތެރެއިން ވިޔަފާރި ބޯޓުފަހަރަށް ހަމަލާދެވުނު ނަމަވެސް، އެ މަގުން ހަކަތަ ބޭރުކުރުން ހުއްޓުވުމުގެ ގާބިލުކަން އީރާނުގެ ކިބައިގައި ނެތްކަމަށް އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވި އެވެ.
ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތަކުގައި އިސްކޮށް ހަރަކާތްތެރިވަނީ އޭނާތޯ ވިދާޅުވުމަށް ވެންސް އެ ކަމާ ދެކޮޅު ހައްދަވާފައެއް ނުވެ އެވެ. ނަމަވެސް، ވައިޓް ހައުސްގެ އެންމެ އިސް ނެގޯޝިއޭޓަރަކީ އޭނާ ކަމަށް ގިނަ ފަހަރަށް ބުނެވެ އެވެ. "އަޅުގަނޑުމެން ޔަގީނުންވެސް ބައިވެރިވަން،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. "އެންމެ ފަހުން، ކަންކަން ކުރިއަށް ގެންދަވަނީ ރައީސް [ޓްރަމްޕް]."
ކެމްޕޭންގައި މި ހަނގުރާމައާއި، އެ ކަމަށް ކޮންމެ މަހަކު ހޭދަވާ 3 ބިލިޔަން ޑޮލަރުގެ ޚަރަދު ވަނީ މުހިންމު މައްސަލައަކަށް ވެފަ އެވެ. އެމެރިކާގައި ތެލާއި ގޭހުގެ އަގުތައް މައްޗަށް ދިއުމުގެ ސަބަބުން، ވާދަވެރި ސްޓޭޓްތަކުގައި ޓްރަމްޕް އަދި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީގެ މެމްބަރުން ވަނީ ދިފާއީ ހާލަތަކަށް ވެއްޓިފަ އެވެ. ޓްރަމްޕް މި ހަމަނުޖެހުންތައް ހައްލުކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ގޮތާމެދު ކުރެވޭ ފާޑުކިޔުންތައް ކުޑަކުރުމަށް ވެންސް ވަނީ މަސައްކަތްކުރައްވާފަ އެވެ. މި ގޮތުން، އަންނަ މަހު އޮންނަ އިންތިޚާބުގައި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީއަށް ތާއީދުކުރުމަށް އެ މައްސަލައިގެ ސަބަބުން ހުރަހަކަށް ނުހެދުމަށް އޭނާ ވަނީ ވޯޓުލާ މީހުންނަށް ގޮވާލައްވާފަ އެވެ.
އެލެސްކާގެ ކެމްޕޭނާއި މުސްތަގުބަލުގެ އުންމީދުތައް
އެލެސްކާގައި ވެންސް ވަނީ ރިޕަބްލިކަން ސެނެޓަރު ޑޭން ސަލިވަންއަށް ތާއީދު ހޯއްދެވުމަށް ކެމްޕޭން ކުރައްވާފަ އެވެ. ސަލިވަން ދަނީ ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީގެ މޭރީ ޕެލްޓޯލާއާ އިންތިޚާބުގައި ވަރަށް ވާދަވެރިކޮށް ކުރިމަތިލައްވަމުންނެވެ. 2024 ވަނަ އަހަރު ޓްރަމްޕް ވަނީ %13 ގެ ތަފާތަކުން އެލެސްކާ ކާމިޔާބުކުރައްވާފަ އެވެ. ނަމަވެސް، އާންމު ދިރިއުޅުމުގެ ޚަރަދުތައް ބޮޑުވަމުންދިއުމުގެ ސަބަބުން މި ސްޓޭޓްގެ ނަތީޖާ ވަނީ ބަދަލުވެދާނެ ފަދަ ހާލަތަކަށް ގޮސްފަ އެވެ.
ވެންސްގެ ތަގުރީރުގެ ބޮޑު ބައެއް އަމާޒުކުރެއްވީ ތަކެތީގެ އަގުބޮޑުވުމުގެ ކަންބޮޑުވުންތަކަށެވެ. ޚާއްސަކޮށް ހަކަތައާ ގުޅޭގޮތުންނެވެ. އެލެސްކާ އޮންނަ ސަރަހައްދުގެ ދުރުކަމުން އާންމު މުދަލުގެ އަގުތައް ބޮޑުވާއިރު، ހަކަތަ އުފެއްދުމަކީ އެ ސްޓޭޓްގެ މުހިންމު ސިނާއަތެކެވެ.
ސަލިވަން ވެންސް ތައާރަފްކޮށްދެއްވުމުގެ ތެރޭގައި އެމެރިކާގެ ނައިބު ރައީސްގެ ބަދަލުގައި އެމެރިކާގެ ރައީސްގެ ގޮތުގައި ތައާރަފްކުރެއްވުމުން، އެއްވުމުގައި ބައިވެރިވި މީހުން ވަނީ އަޑުގަދަކޮށް އުފާފާޅުކޮށްފަ އެވެ. ޓްރަމްޕްއަށް ފަހު، ކުރިއަށް އޮތް ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީގެ ފަރާތުން ވާދަކުރައްވާނެ ކެނޑިޑޭޓަކީ ވެންސް ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.
ނަމަވެސް، ވެންސް ވިދާޅުވީ 2028 ގެ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި ވާދަކުރެއްވުމާ މެދު އަދި ގޮތެއް ނިންމަވާފައިނުވާ ކަމަށެވެ. "އަޅުގަނޑަކީ ކަންކަމުގައި ފަހު ވަގުތު ގޮތް ނިންމާ މީހެއް،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. "އަޅުގަނޑު ހަގީގަތުގައި ވެސް އެކަމާމެދު މާބޮޑަކަށް އަދި ނުވިސްނަން."
މަސްދަރު: ރޮއިޓަރސް
