"މީހުންތައް މަރުވަމުން ދިޔައިރު ނަގައިދޭށޭ ގޮވާ ހަޅޭއްލަވަމުން ދިޔަ އަޑު އެހިން...ހުރިހާ ކަމެއް ކުރީ އަމިއްލަ ދެ އަތުން"

ސެޕްޓެމްބަރު 8 ވަނަ ދުވަހުގެ ރޭ މޮރޮކޯއަށް އައި ބާރުގަދަ ބިންހެލުމުގެ ކާރިޘާއިން ސަލާމަތްވެ، ޢުމުރުން 66 އަހަރުގެ މުޙައްމަދު އައުޝާން ތެދުވެގެން އައީ ހެޔޮ ހާލުގައެވެ. ނަމަވެސް މަރަކީޝްގެ ދެކުނުން އޮންނަ އޭނާގެ ވަޒަން ކަމުގައި ވާ ޓިކެޚްތީގައި ހުރި އޭނާގެ ގެއެއް މިހާރަކު ނެތެވެ.

ސެޕްޓެމްބަރު 11 ވަނަ ދުވަހެވެ. ބިންހެލުމަށް ފަހު 3 ދުވަސް ފާއިތުވީއެވެ. ރެސްކިއު ޓީމުންތަކުން އަވަދިނެތި މަސައްކަތް ކުރަމުން ދިޔައީ ބިމާހަމަވެފައިވާ ޢިމާރާތްތަކުގެ ބައިތަކުގެ ދަށުން މީހުން ސަލާމަތް ކުރެވޭތޯއެވެ. ހާދިޘާ ހިނގިތާ މާ ގިނައިރުތަކެއް ނުވެ، އެ މަސައްކަތުގައި އައުޝާންވެސް ދިޔައީ ބައިވެރިވަމުންނެވެ. ގާކުނޑިތަކުގެ ދަށުގައި ތާށިވެފައި ވާ ޢާއިލާގެ ލޯބިވާ މެންބަރުންނާއި އަވަށްޓެރިން ސަލާމަތް ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުން ދިޔައީ ޚުދު އޭނާގެ އަމިއްލަ ދެ އަތުންނެވެ.

އައުޝާން ކިޔައިދިން ގޮތުގައި ބިންހެލުމުގެ ކާރިޘާގައި އެ އަވަށުން އޭނާއާއެކު ފުރާނަ ސަލާމަތްވި އެހެން މީހުން ވަނީ، އިތުރު 25 މީހެއް ސަލާމަތްކޮށްދީފައެވެ. ނަމަވެސް 480 އެއްހާ މީހުން ދިރިއުޅެމުން ދިޔަ އެ އަވަށުން 68 މީހެއްގެ ފުރާނަ ގެއްލިފައި ވާ ކަމަށް މަޢުލޫމާތު ލިބެއެވެ.

ގާކުނޑިތަކުގެ ދަށުން، އައުޝާންގެ މަސައްކަތުން ނެރެނު މީހުންގެ ތެރޭގައި އޭނާގެ އުޚުތެއްގެ ދެމަފިރިންނާއި އެ ދެމަފިރިންގެ ފިރިހެން ދަރިފުޅު ހިމެނެއެވެ.

ބިންހެލުމުގެ ކާރިޘާގައި އެންމެ ބޮޑު ގެއްލުމެއް ލިބުނު އެއް ސަރަޙައްދަކީ ހައި އެޓްލަސް ފަރުބަދަތަކުގެ ސަރަޙައްދެވެ. އެންމެ އިހުގެ ކިސަޑު ގަލާއި ލަކުޑިއާއި ވަކަރު ބޭނުންކޮށްގެން ގެތަށް ހާދާފައި ވާ އެ ސަރަޙައްދުން އިތުރު ބަޔަކު ދިރި ހުއްޓާ ފެނުމުގެ ފުރުޞަތު ކުޑަ ކަމަށް، ރެސްކިއު ޓީމުތަކުން ހޯމަ ދުވަހު ވަނީ އިންޒާރު ކޮށްފައެވެ.

މަރަކީޝްގެ ދެކުނުން އޮންނަ ޓިކެޚްތީގެ ކުޑަ އަވަށްގަނޑެއްގައި ދިރިއުޅެމުން ދިޔަ މޮރޮކޯގެ ރައްޔިތުން މިހާރު ވަނީ ކުޑަ ފޭލިގެއަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ. އެ އަވަށް އޮންނަނީ ބިންހެލުމުގެ އެޕިސެންޓަރގެ އިރުންނެވެ.

ޓިކެޚްތީގެ މީހުން ބަދަލުވި ޓެންޓުތަކަކީ ނިސްބަތުން ކުޑަ ޓެންޓުތަކެކެވެ. ނަމަވެސް އެ ޓެންޓުތަކަކީ މުޅި ޢާއިލާތައް އެކުގައި ހިއްސާ ކުރަން މަޖުބޫރު ޓެންޓުތަކެކެވެ. އެއީ ވަޤުތީ ޙައްލެއް ކަމަށް އައުޝާން ފާހަގަ ކުރިއެވެ. މިވަޤުތު އެމީހުންގެ އަތުގައި އިތުރު އެހެން އެއްވެސް އެއްޗެއް ނެތެވެ. އައުޝާންގެ މިލްކިއްޔާތުގައި ހުރި ހުރިހާ އެއްޗެއް، ސުންނާފަތިވެ، ކުނިބުންޏަށްވެ ހިނގައްޖެއެވެ.

މޮރޮކޯގެ ސަރުކާރުން ވަނީ ބިންހެލުމުގައި ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކޮށްފައި ވާ މީހުންނަށް އެހީވުމަށް ފަންޑެއް ހުޅުވާފައި ވާ ކަން ހާމަކޮށްފައެވެ. ބޯފެނާއި ކާބޯތަކެތީގެ އިތުރުން ޓެންޓާއި ރަޖާ ފަދަ ސާމާނު ފޯރުކޮށްދީގެން، ރެސްކިއު ޓީމުތަކަށް އިތުރު އެހީތެރިކަންވެސް މޮރޮކޯގެ ސަރުކާރުން ދަނީ ފޯރުކޮށްދެމުންނެވެ. ދުނިޔޭގެ ޞިއްޚަތު ޖަމިއްޔާ (ޑަބްލިއުއެޗްއޯ)އިން ޚަބަރު ދޭ ގޮތުގައި، ބިންހެލުމުގެ ކާރިޘާގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރި މީހުންގެ ޢަދަދު 3 ލައްކައަށް ވުރެ މައްޗަށް އަރައެވެ.

ސެޕްޓެމްބަރު 11 ވީ ހޯމަ ދުވަހުގެ މެންދުރުފަހަށް އަޅައިގެން އައި އިރު، ބިންހެލުމުގެ ކާރިޘާގައި މަރުވި މީހުންގެ ޢަދަދު ވަނީ 2600 އަށް ވުރެ މައްޗަށް އަރާފައެވެ. ޒަޚަމްވީ މީހުންގެ ޢަދަދުވެސް 2500 އަށް ވުރެ މައްޗަށް ވަނީ އަރާފައެވެ. ސެޕްޓެމްބަރު 8 ވަނަ ދުވަހުގެ ރޭ، މޮރޮކޯ ގަޑިން ރޭގަނޑު 11 ޖަހާކަން ހާއިރު، ރެކްޓަރ މިންގަނޑުން 7.0ގެ ބާރުމިނުގައި އައި ވަރުގަދަ ބިންހެލުމަކީ، މިދިޔަ 120 އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައިވެސް އެ ސަރަޙައްދަށް އައި އެންމެ ބާރުގަދަ ބިންހެލުން ކަމަށް މަޢުލޫމާތު ލިބެއެވެ.