ގިރުމުގެ މައްސަލާގައި ޣައްޒާވެސް ނުތަނަވަސްކަމެއްގައި!

ޔަހޫދީ އިޒްރޭލުން ވެރިވެގެންފައިވާ ފަލަސްތީނުގެ ޣައްޒާއަކީ، މުޅި ބައިނަލްއަގުވާމީ މުޖުތަމައުވެސް އިއްތިފާގުވާގޮތުގައި ދުނިޔޭގައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު، ހާމަކަންބޮޑު ޖަލެވެ. ޣައްޒާ ވަނީ، ހުރިހާ ފަރާތަކުން ބައްދާލެވިފައެއެވެ. 2 މިލިއަނެއްހާ މީހުންގެ އާބާދީއެއް ތޮއްޖެހިގެން ދިރިއުޅެމުންދާ ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ހަމަޖެހުމުގެ ނޭވާއެއް ލެވެން އޮތް ހަމައެކަނި ތަނަކީ ގޮނޑުދޮށް ސަރަހައްދެވެ. ނަމަވެސް، މިއަދު އެ ގޮނޑުދޮށްވެސް ގިރުމުގެ ބިރުވަނީ އިންތިހާއަށް ބޮޑުވެފައެވެ. ކަން މިހެން އޮތް އިރު، ޣައްޒާއަށް ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައި ވާ ރަށް ގިރުމުގެ މައްސަލައަށް ހައްލު ހޯދުމުގެ ގޮތުން، ކޮންކްރީޓް ނުވަތަ ބޮޑު ހިލަ ބޭނުންކުރުމަށް ޣައްޒާގެ ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ވަނީ ގޮވާލާފައެވެ. 

ޣައްޒާގެ ގޮނޑޮދޮށަށް ބިންދަމުންދާ ރާޅުތައް މިއަދު ރަށުތެރެއަށް ފޯރައެވެ. އެންމެ ގޮނޑުދޮށާ ގާތަށް ހުރި އިމާރާތްތަކާއި ކެފޭތަކުގެ ފައުންޑޭޝަނާ ހިސާބަށްވެސް ފޯރައެވެ. މި އިމާރާތްތަކުގެ ބިންގަލާ ހިސާބަށް ގެއްލުން ވަމުންދާއިރު، ބޮޑު ހިލަ ޖަހައިގެން ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ހައްލެއް ހޯދިދާނެކަމަށް، ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ގަބޫލުކުރެއެވެ. 

ކަން މިހެން އޮތްނަމަވެސް، ބޮޑު ހިލައިގެ ތޮއްޓަކީ، ފިނި މޫސުމުގެ އިތުރު ތޫފާނެއްގައި މާ ބޮޑު ހިމާޔަތަކާއި ރައްކާތެރިކަމެއް ދޭނެ ދިފާއެއްކަމާމެދު، ޣައްޒާގެ ގޮނޑުދޮށް ސަރަހައްދުގެ ރަށްވެހިންނާއި ތަޖުރިބާކާރުންވެސް ސުވާލު އުފައްދައެވެ. މާސިންގާ ބިޔަ ރާޅުގައި އެންމެ ބޭރަށް އޮތް މަގަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބި، ގެތަކަށް ނުރައްކާ ވެދާނެ ކަމުގެ ބިރުވެސް ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ.

ޣައްޒާ ކޮންޓްރޯލް ކުރަމުންދާ ހަމާސް ޖަމާއަތުން ހިންގާ، މިނިސްޓްރީ އޮފް ޕަބްލިކް ވޯކްސް އެންޑް ހައުސިންގްގެ އޮފިޝަލެއް ކަމަށްވާ ނާސިރު ސާބިތު ވިދާޅުވީ، މޫސުމީ ނޭދެވޭ ބަދަލުތަކުގެ އަސަރު ޣައްޒާއަށްވެސް ކުރަމުން ދާ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން މިދިޔަ އަހަރުވެސް 6 މީޓަރު އުސްމިނުގައި ޣައްޒާއަށް ރާޅު އަރާފައިވާއިރު، މަގުގެ އެއް ފަރާތުން ގިރަން ފަށާފައި ވާކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. 

ސާބިތު ވިދާޅުވީ ޣައްޒާގައި ނާޒުކު ސަރަހައްދުތަކެއް އޮންނަ ކަމަށާއި، އެއީ ކަނޑުގެ ލޮނުގަނޑު އުފުލުމުގެ ސީދާ އަސަރު ކުރާ ސަރަހައްދުތަކެއް ކަމަށެވެ. އަދި އާންމުން ވަޒަންވެރިވެގެން ދިރިއުޅެމުންދާ ބައެއް ސަރަހައްދުތައް ޣަރަގުވެދާނެކަމުގެ ބިރު އެބައޮތްކަމަށްވެސް އޭނާ ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. 

ސާބިތު އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމި ހުންނަ ފަދައިން އޮލަނބަށް ހުންނަ ރާޅު-މަތަތަކުގެ އެހީގައި އައްސޭރިފަށުގެ ސަރަހައްދު ހިމާޔަތް ކުރުމަށް ގާތްގަނޑަކަށް 150 މިލިއަނެއްހާ ޑޮލަރު ޚަރަދުވާނެކަމަށެވެ. އެ މަޝްރޫއު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ބައިނަލްއަގުވާމީ ޑޯނަރުންގެ އެހީއަށްވެސް ޣައްޒާގެ އޮފިޝަލު ވަނީ އެދިވަޑައިގެންފައެވެ. 

375 އަކަކިލޯމީޓަރު ހުންނަ ޣައްޒާއަކީ، ދުނިޔޭގެ ނިސްބަތުން ބަލާއިރުވެސް އެންމެ ބޮޑަށް ތޮއްޖެހިފައިވާ އެއް ސަރަހައްދެވެ. 2.3 މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ މީހުންގެ ތެރެއިން ބޮޑު އިންސައްތައެއް ދިރިއުޅެމުން ދަނީ ކަނޑަށް ވާ ގޮތަށް ހުންނަ ރެފިއުޖީ ކޭމްޕުތަކުގައެވެ. 

ގޮނޑުދޮށް ސަރަހައްދުގައި އަޅާފައިހުރި ރެފިއުޖީ ކޭމްޕުތަކުގެ އާބާދީ އެކަނިވެސް 90000ށް އަރައެވެ. އެ ސަރަހައްދުގައި އޮތް ވެލީގެ ގޮނޑުދޮށް މުޅިން ގިރައިގެން ދިޔައީ އެ ރެފިއުޖީންގެ ލޯ ކުރިމަތީގައެވެ. ފަސްގަނޑުގެ ދިފާއުގައި އާންމު ރައްޔިތުން އަތުގައި ހުރި ހުރިހާ އެއްޗެއްގެ ބޭނުން ދަނީ ހިފަމުންނެވެ. ހަލާކުވެގެން އުކާލާ ފުރިޖްތަކާއި، ޓަޔަރާއި ގާބުރިބުރިވެސް ގޮނޑުދޮށަށް އަޅަމުން ދަނީ އޮތް ފަސްކޮޅުވެސް ހިފެހެއްޓޭތޯއެވެ. ނަމަވެސް އެދެވޭ ނަތީޖާއެއް އަދި ނުފެނެއެވެ.

މެއި 2021ގައި އިޒްރޭލުން ދިން އުދުވާނީ ހަމަލާތަކުގައި ސުންނާފަތިވި އިމާރާތްތަކުގެ ގާ ކުނޑިތައްވެސް މިހާރު ބޭނުންކުރަމުންދަނީ ޣައްޒާއަށް ކުރިމަތިލާންޖެހިފައިވާ ރަށް ގިރުމުގެ މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމަށެވެ.

ޣައްޒާގެ އެއްގަމު ބޯޑަރު ސަރަހައްދަކީ އިޒްރޭލާއި މިސްރުން ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކަކާއެކު ކޮންޓްރޯލްކުރަމުންދާ ސަރަހައްދަކަށްވާއިރު، ގޮނޑުދޮށް ސަރަހައްދަކީ ޣައްޒާގެ ރަށްވެހިންނަށް މިނިވަންކަމުގެ ޚަޒާނާއެކެވެ.