ސުލްހައިގެ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުވެ އިސްރާއީލުން ލުބުނާނަށް ދިން ހަމަލާގައި 10 މީހުން މަރުވެއްޖެ

އިސްރާއީލާއި ހިޒްބުاللهއާ ދެމެދު ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމެއް ގާއިމުކުރިތާ މަދު ގަޑިއިރުތަކެއްގެ ތެރޭގައި، ހޮނިހިރު ދުވަހު އިސްރާއީލުން ލުބުނާނަށް ދިން ހަމަލާތަކެއްގައި މަދުވެގެން 10 މީހުން މަރުވެއްޖެއެވެ. އިސްރާއީލުން ބުނެފައިވަނީ މި ހަމަލާތަކަކީ އީރާނުގެ މަދަދުލިބޭ ހިޒްބުالله ޖަމާއަތުން ފޮނުވާލި ހަމަލާއަކަށް ރައްދު ދިނުމުގެ ގޮތުން ދިން ހަމަލާތަކެއް ކަމަށެވެ.

ލުބުނާނުގެ ދައުލަތުގެ ނިއުސް އެޖެންސީ (އެން.އެން.އޭ) އިން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އިސްރާއީލުގެ ހަނގުރާމަމަތީ ބޯޓުތަކާއި ޑްރޯންތަކުން ވަނީ ލުބުނާނުގެ ދެކުނުގެ ސަރަހައްދުތަކަށާއި ބިގާ ވާދީގެ އެކި ތަންތަނަށް ހަމަލާދީފައެވެ.

އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ އޮފިޝަލަކު ބުނި ގޮތުގައި، ރޭގަނޑުގެ ވަގުތެއްގައި ހިޒްބުالله އިން ވަނީ ލުބުނާނުގެ ދެކުނުގައި ތިބި އިސްރާއީލުގެ ސިފައިންނަށް އަމާޒުކޮށް 50 އަށްވުރެ ގިނަ އުންޑަ ފޮނުވާލާފައެވެ. މީގެ ރައްދުގައި އިސްރާއީލުން ހަމަލާދިނީ "ހިޒްބުاللهގެ އަމާޒުތަކަށް" ކަމަށް އެ އޮފިޝަލް ބުނެފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް އިސްރާއީލުން ބުނާ ހަމަލާތަކުގެ ޒިންމާ ހިޒްބުالله އިން އަދި އުފުލާފައެއް ނުވެއެވެ.

ހިޒްބުاللهގެ އިސް އޮފިޝަލަކު ރޮއިޓާސްއަށް މައުލޫމާތު ދެމުން ބުނީ، އިސްރާއީލުން ހިފާފައިވާ ލުބުނާނުގެ ބިންތަކުގައި އެ ގައުމުގެ ސިފައިންނަށް "މިނިވަންކަމާއެކު ހަރަކާތްތެރިވުމުގެ" ފުރުސަތު އެ ޖަމާއަތުން ނުދޭނެ ކަމަށެވެ. އަދި އިސްރާއީލުގެ ސިފައިން ލުބުނާނުގެ ބިމުގައި ތިބިހާ ހިނދަކު، އެމީހުންނާ ދެކޮޅަށް ތެދުވުމަކީ ގާނޫނީގޮތުން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށްވެސް އޭނާ ބުނެފައިވެއެވެ.

މި ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން އެނގިގެންދަނީ، މަސްތަކެއް ވަންދެން ކުރިއަށްދިޔަ ނުރައްކާތެރި ހަމަނުޖެހުންތައް ހުއްޓުވުމަށް ގާއިމުކުރި އެއްބަސްވުން ނާޒުކު ފައްތަރެއްގައި އޮތް ކަމެވެ. އަދި އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު ވެފައިވާ ވަގުތީ ސުލްހައިގެ އެއްބަސްވުން ދެމިއޮތުން ބިނާވެފައިވަނީ ލުބުނާނުގެ ހަނގުރާމަ ހުއްޓުމަކަށް އައުމުގެ މައްޗަށް ކަމަށްވާއިރު، މި ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން އެކަމަށްވެސް ވަނީ ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވެފައެވެ.

މަރުގެ ހަމަލާތައް

އިސްރާއީލުން ދިން އެންމެ ނުރައްކާތެރި އެއް ހަމަލާ އަމާޒުވީ ޓަޔަރް ޑިސްޓްރިކްޓްގެ ދެކުނު އަވަށެއް ކަމަށްވާ ބާރިޝްގައި ހުރި ތިން ބުރީގެ މީހުން ދިރިއުޅޭ އިމާރާތަކަށެވެ. އެ އަވަށުގެ އޮފިޝަލަކު ރޮއިޓާސްއަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި، މި ހަމަލާގައި ބައްޕައަކާއި މަންމައެއްގެ އިތުރުން އެމީހުންގެ ދެ ދަރިން ވަނީ މަރުވެފައެވެ.

ލުބުނާނުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ބުނި ގޮތުގައި، ކަފަރުއްމާން-ނަބަތިއާ މަގުގައި އިސްރާއީލުން ދިން ހަމަލާއެއްގައި އެ ގައުމުގެ ސިފައިންގެ މީހަކު ވަނީ މަރުވެފައެވެ. އަދި ސަރަހައްދުގެ ހަމަޖެހުން ގާއިމުކުރުމަށް ކުރަމުންދާ މަސައްކަތްތަކަށް އިސްރާއީލުން ހުރަސްއަޅަމުންދާ ކަމަށް ލުބުނާނު އަސްކަރިއްޔާއިން ތުހުމަތުކުރިއެވެ.

އިސްރާއީލު އަސްކަރިއްޔާގެ އަރަބި ބަހުން ވާހަކަދައްކަވާ ތަރުޖަމާނު ބުނީ، ހިޒްބުالله އިން ހިންގާ ދުޝްމަނު ހަރަކާތްތަކާއި އެއްބަސްވުންތަކާ ހިލާފުވުން ހުއްޓާލައިފިނަމަ ހަމަޖެހުން ގާއިމުކުރެވިދާނެ ކަމަށެވެ. އަދި އިސްރާއީލު ސިފައިން ސެކިއުރިޓީ ޒޯނެއްގައި ތިބެނީ ނުރައްކާތައް ނައްތާލުމަށާއި ހިޒްބުاللهގެ ވަސީލަތްތައް މުގުރާލުމަށް ކަމަށާއި، އާންމުންނަށް ގެއްލުން ދިނުމުގެ ނިޔަތެއް ނެތް ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވުނީ ހުކުރު ދުވަހު ހަމަނުޖެހުންތައް ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެފައި ވަނިކޮށެވެ. އެމެރިކާގެ އޮފިޝަލަކު ބުނި ގޮތުގައި، އެއްބަސްވުމަށް އަމަލުކުރަން ފެށީ އެދުވަހުގެ ހަވީރު 4:00 (ޖީ.އެމް.ޓީ އިން 13:00) ގައެވެ. އިސްރާއީލުގެ އިސް އޮފިޝަލަކާއި ހިޒްބުاللهގެ ދެ މަސްދަރަކުން ވެސް ވަނީ މި އެއްބަސްވުން ގާއިމުކުރިކަން ކަށަވަރުކޮށްދީފައެވެ.

ލުބުނާނުގެ ހެލްތު މިނިސްޓްރީން ހާމަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މާރިޗު މަހުގެ 2 ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެން އިސްރާއީލުން ދެމުންދާ ހަމަލާތަކުގައި މިހާތަނަށް 3,912 މީހުން ވަނީ މަރުވެފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސިއްހީ އެހީތެރިންނާއި، އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިން ހިމެނެއެވެ. އިސްރާއީލުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، އެންމެ ފަހުން ހިނގި ހަމަނުޖެހުންތަކުގައި އެ ގައުމުގެ މަދުވެގެން 32 ސިފައިންނާއި 4 އާންމުން ވަނީ މަރުވެފައެވެ.

މި ހަފުތާގައި އެމެރިކާ-އީރާނު ދެމެދު ސޮއިކުރި ފަހުމުނާމާގައި ގޮވާލާފައިވަނީ، ލުބުނާނު ހިމެނޭހެން އެކި ފްރަންޓްތަކުގައި ހަނގުރާމަކުރާ ފަރާތްތަކާއި އެފަރާތްތަކަށް ތާއީދުކުރާ ގްރޫޕްތަކުން އަސްކަރީ ހަރަކާތްތައް ވަގުތުން އަދި ދާއިމީކޮށް ހުއްޓާލުމަށެވެ.

ނަމަވެސް، މި މަޝްވަރާތަކުގައި ބައިވެރިނުވާ އިސްރާއީލުން ވަނީ އެ އެއްބަސްވުމުގެ ބައެއް މާއްދާތަކާ ދެކޮޅު ހަދާފައެވެ. އިސްރާއީލުން ބުނާ ގޮތުގައި އެ މާއްދާތަކުގެ ސަބަބުން ލުބުނާނުގައި އެ ގައުމުން ހިންގާ އަސްކަރީ ކެމްޕޭނަށް ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވެދާނެއެވެ.