ޖަޕާނާއި ދިވެހިންގެ އެއްގޮތްކަން - ހިކިމަހަށް އޮތް ލޯބި

ދިވެހިރާއްޖެއާއި ޖަޕާނާއި ދެމެދު ސިޔާސީ ގުޅުން ޤާއިމްކުރުމަށް 55 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކުރުމަށްޓަކާ "ޖަޕާން މޯލްޑިވްސް ފެސްޓިވަލް" އިން ފެނުނީ ދިވެހި ސަގާފަތާއި ޖަޕާން ސަގާފަތުގެ ޗާލު ކުލަވަރެވެ. ދިވެހި ކަސަބު އެޅި ލިބާހާއި، އެ ނޫންވެސް ގައުމީވަންތަކަން ދައްކުވައިދިން ހެދުންތަކާއި، ޖަޕާނުގެ ސަގާފީ ހެދުމުގެ ޗާލޫކަމެވެ. ޝޫޝީ އާއި ޖަޕަނީޒް ބްރެޑް ފަދަ ޖަޕާނުގެ ސުފުރާ އާއި ރަހުމަތްތެރި ރަހަ ދިވެހިންނާއި ހަމައަށް އައެވެ. އަދި މި ނޫނަސް ސަގާފީ އަދި ގައުމީވަންތަކަން ދައްކުވާދިން އެތައް ކަމެއް މި ފެސްޓިވަލް އިން ފެނުނެވެ.

އެހެންނަމަވެސް އެތަނަށް ޒިޔާރަތްކުރި ދިވެހިންގެ ހިތްތައް ދަމައިގަތް ސްޓޯލް އަކީ ހަމަ އެއް ސްޓޯލްއެކެވެ. އެއީ ދިވެހިން އެހާ ގަޔާވާ ސްޓޯލް އަކަށްވީ އެ ސްޓޯލް އިން ފެންނަން ހުރި ކަންކަމަކީ ދިވެހިންނާއި ރަހުމަތްތެރި ކަމަކަށް ވުމެވެ. އެ ސްޓޯލް އަށް ޒިޔާރަތްކުރި ކޮންމެ މީހަކު ވެސް އަޖައިބުވީ އެ ސްޓޯލް އިން ފެންނަން ހުރި "ހިކި މަސް" ފެނިފައެވެ. ބަލާބެލުމަށް އެއީ ދިވެހިން ދަންނަ ގޮތުން ނަމަ ހިކި މަސް ނޫނީ ވަޅޯ މަސްހެން ހީވި ނަމަވެސް، އެ ދެ އުފެއްދުމުގައި ތަފާތުތަކެއް ހުރިކަން ގާތުން ބަލާލުމުން އެނގެއެވެ.

ދިވެހިންގެ އާދަކާދަ ހުންނަ ގޮތަށް ބަލާއިރު ހިކި މަސް ނުވަތަ ވަޅޯމަހަކީ ދިވެހިން އެ ކެއުމަކާއި ނުލާ އެއްވެސް ކާއެއްޗެއް ތައްޔާރުކުރަން ބޭނުން ނުވާއެއްޗެކެވެ. އަދި ދިވެހިންގެ އާއްމު ކެއުމުގެ އެންމެ ފަރިތަ އެއްބައިވެރިއަކީ ވެސް ވަޅޯމަހާއި ހިކިމަހެވެ، ރިހާކުރު ދިޔަ އާއި، މަސްކުރޮޅިން ފެށިގެން، ރިހަ ކެއްކުމާއި ނުވިތާކަށް ޕާސްތާ ފަދަ ކެއުންތަކަށް ވެސް ވަޅޯމަސް ނޫނީ ހިކިމަސް އެޅުމަކީ ދިވެހިންނަށް އާކަމެއް ނޫނެވެ. ދިވެހިންނާއި އެއް ފަދައިން ޖަޕާނުގައި ވެސް "ހިކި މަހަށް" އޮންނަ ލޯބި އެހާ ބޮޑެވެ. ޖަޕާނު ސަރުކާރުން ރާއްޖެއަށް ކަނޑައަޅުއްވާފައި ހުންނަވާ ސަފީރު ތަކެއުޗި މިދޮރި ވަނީ ދެ ގައުމުގެ ދެމެދުގައި މީހުންގެ މެދުގައި ހުރި އެންމެ އެއްގޮތް ކަމަކީ ހިކި މަހަށް އޮތް ލޯބިކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.

ޖަޕާނު މީހުން މިއަށް ކިޔަނީ "ކަޓްސުއޯ ބުޝީ"އެވެ. ދިވެހިން އާއްމުކޮށް ވަޅޯމަހާއި ހިކިމަސް ތައްޔާރު ކުރަނީ މަސް ފެނުކެއްކުމަށް ފަހު އަވީލާ ހިއްކައިގެންނާއި އަށީގައި ހިއްކައިގެން ކަމަށް ވާއިރު އެކި ހިސާބުތަކުގައި މި މަސައްކަތްކުރާގޮތް ވަރަށް ތަފާތެވެ. ޖަޕާނުގައި ވެސް ހިކި މަސް ތައްޔާރު ކުރާ ގޮތް ތަފާތެވެ. އެންމެ އާންމުކޮށް އެކަން ކުރާ ގޮތަކީ މަސް ފެނުކެއްކުމަށް ފަހު އާވިން މަސް ހިއްކުމެވެ. އެއަށް ކިޔަނީ "އަރަބުޝީ"އެވެ. އެއަށް ފަހު މަސް ތުނިކޮށް ކޮށާ އެއްވަރުކުރެއެވެ. އެއަށް ކިޔަނީ "ހަޑަކަބުޝީ"އެވެ. ދެން އެއަށް ފަހު ހާއްސަ އުކުޅަކާއި އެކު މަހުގައި ފޫޖައްސައެވެ. އެއަށް ކިޔަނީ "ކަރެބުޝީ"އެވެ.