ކެންސަރަށް ފަރުވާދޭ ގޮތް މުޅިން ބަދަލުވެގެންދާނެ ކަމުގެ އުއްމީދު އާވާ ވެކްސިންއެއް އީޖާދުކޮށްފި

މެލަނޯމާ ނުވަތަ ހަމުގެ ކެންސަރު ފެތުރުން ހުއްޓުވުމަށްޓަކައި، ކޮންމެ ބަލިމީހަކަށް ވަކިން ހާއްސަކޮށްގެން ފަރުމާކޮށްފައިވާ ކެންސަރު ވެކްސިނެއް އުފެއްދުމުގައި މާކް އަދި މޮޑާނާ ކުންފުނިން ހޯދި ކާމިޔާބީއާއެކު، ކެންސަރުގެ އެކި ބާވަތްތަކަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް ޑޮކްޓަރުން އުއްމީދުކުރާ އާ މަގުތަކެއް ވަނީ ހުޅުވިފަ އެވެ.

ހަށިގަނޑުގެ ދިފާއީ ނިޒާމު ވަރުގަދަކޮށްދޭ އިމިއުނޯތެރަޕީ ނުވަތަ ދިފާއީ ސެލްތަކުގެ އިތުރުން ދުޅަހެޔޮ ސެލްތައްވެސް މަރާލާ ކީމޯތެރަޕީއާ ހިލާފަށް، މި ވެކްސިނަކީ ބަލިމީހާގެ ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ ކެންސަރު ސެލްތައް އެކަނި ފެންނަ މިއުޓޭޝަންތަކަށް އަމާޒުކޮށް ހަމަލާދިނުމަށް ދިފާއީ ނިޒާމު ތަމްރީނުކޮށްދޭ ފަރުވާއެކެވެ.

މާކް އަދި މޮޑާނާ ކުންފުނިން ބުދަ ދުވަހު ހާމަކުރި ގޮތުގައި، މެލަނޯމާ ބަލީގެ 1،000 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން ބައިވެރިކޮށްގެން ކުރިއަށްގެންދިޔަ ބޮޑު ތަހުލީލަކުން ދެއްކި ގޮތުގައި، މި ވެކްސިނުގެ ސަބަބުން ބަލި އަލުން އެނބުރި އައުމާއި ހަށިގަނޑުގެ އެހެން ބައިތަކަށް ފެތުރުން ހުއްޓުވުމަށް އެހީތެރިވެދެ އެވެ. މި ތަހުލީލުގައި ބައިވެރިކޮށްފައިވަނީ އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ކެންސަރު ޓިއުމަރު ނެގި ނަމަވެސް، ބަލި އަލުން އެނބުރި އައުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑު މީހުންނެވެ. މޮޑާނާ ކުންފުނިން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި މި ފަރުވާއަށް ހުއްދަ ލިބޭ ފުރަތަމަ މަދު އަހަރުތަކުގެ ތެރޭގައިވެސް މެލަނޯމާ ބަލީގެ އެތައް ހާސް ބަޔަކަށް މީގެ ފައިދާ ކުރާނެ އެވެ.

"މިއީ މި ދާއިރާއަށް ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް،" މާސް ޖެނެރަލް ބްރިގަމް ކެންސަރު އިންސްޓިޓިއުޓްގެ ސެންޓަރ ފޯ މެލަނޯމާގެ ޑައިރެކްޓަރު ޑރ. ރަޔަން ސުލިވަން ސީއެންއެން އަށް ވިދާޅުވި އެވެ. "މި ކާމިޔާބު ދިރާސާއާއެކު، ކެންސަރަށް ފަރުވާދޭ ގޮތް މުޅިން ބަދަލުވެގެންދާނެ ކަމުގެ އުއްމީދު (އަދި މިކަމަށް ކުރާ އިންވެސްޓްމަންޓްތައް އިތުރުވާނެ ކަމުގެ ފުރުސަތު) އެބައޮތް."

އެމެރިކަން ސޮސައިޓީ އޮފް ކްލިނިކަލް އޮންކޮލޮޖީގެ ޗީފް މެޑިކަލް އޮފިސަރު ޑރ. ޖޫލީ ގްރަލޯ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މި ތަހުލީލުގެ ނަތީޖާއަކީ ކެންސަރުގެ ފަރުވާއެއްގެ ގޮތުގައި އެމް.އާރު.އެން.އޭ (mRNA) ޓެކްނޮލޮޖީ ބޭނުންކުރެވިދާނެކަން ސާބިތުކޮށްދިން "ބޮޑު ފިޔަވަޅެއް" ކަމަށެވެ.

އެހެން ކެންސަރުތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ކުރިއަށްދާ ތަހުލީލުތައް

މެލަނޯމާގެ އިތުރުން، އެކި ބާވަތްތަކުގެ ކެންސަރު ޓިއުމާތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ތައްޔާރުކުރާ ވެކްސިންތައް މިހާރު ހުރީ ތަހުލީލުތަކުގެ ފަހު މަރުހަލާގަ އެވެ. މާކް އަދި މޮޑާނާ ކުންފުނިން ދަނީ އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ނަގާފައިވާ ފުއްޕާމޭގެ ކެންސަރުގެ ބައެއް ބާވަތްތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ބޮޑެތި ތަހުލީލުތަކެއް ކުރަމުންނެވެ.

މީގެ އިތުރުން، މަސާނާ އަދި ކިޑްނީ ކެންސަރުގެ ބަލިމީހުންނަށް ދޭ ފަރުވާތަކުގެ  ތަހުލީލުތަކާއި، ޕެންކްރިއޭޓިކް އަދި ބަނޑުގެ ކެންސަރަށް ދޭ ފަރުވާގެ ކުރީ ފުރަތަމަ މަރުހަލާގެ ތަހުލީލުތައް ކުރިއަށްދާ ކަމަށް މޮޑާނާގެ ރައީސް ސްޓީވަން ހޯގް ރޮއިޓާސްއަށް މައުލޫމާތު ދެއްވި އެވެ. މީގެ ތެރެއިން ގިނަ ތަހުލީލުތަކެއްގެ ނަތީޖާ ކުރިއަށް އޮތް އެއް އަހަރު ނުވަތަ ދެ އަހަރު ތެރޭގައި ލިބޭނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.

ފައިޒާ ކޮވިޑް ވެކްސިންގައި ބޭނުންކުރި އެމް.އާރު.އެން.އޭ ޓެކްނޮލޮޖީ އުފެއްދި ރޯޝް އަދި ބަޔޯއެންޓެކް ކުންފުނިންވެސް ދަނީ 'އޮޓޯޖީން ސެވިއުމަރަން' ކިޔާ މިފަދަ ފަރުވާއެއް، އޮޕަރޭޝަން ކޮށްފައިވާ ގޮހޮރުގެ ކެންސަރު އަދި ޕެންކްރިއޭޓިކް ކެންސަރު ބަލިމީހުންނަށް ބޭނުންކޮށްގެން ތަހުލީލު ކުރަމުންނެވެ.

ގޮހޮރުގެ ކެންސަރުގެ ތަހުލީލުގެ ނަތީޖާ 2027 ވަނަ އަހަރު ލިބޭނެ ކަމަށް ބެލެވޭއިރު، ޕެންކްރިއޭޓިކް ކެންސަރުގެ ތަހުލީލުގެ ނަތީޖާ ލިބޭނެ ކަމަށް ލަފާކުރެވެނީ 2031 ވަނަ އަހަރު އެވެ.

"ކުރިއަށް އޮތް މަދު އަހަރުތަކެއްގެ ތެރޭގައި އެތައް ދިރާސާއެއްގެ ނަތީޖާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލިބޭނެ. މިހާރު ލިބިފައިވާ އުފާވެރި ޚަބަރާއެކު، އޭގެ ތެރެއިން ގިނަ ދިރާސާތަކަކީ ކާމިޔާބު ދިރާސާތަކަކަށް ވާނެ ކަމުގެ ފުރިހަމަ އުއްމީދު އެބައޮތް،" ޕެން މެޑިސިންގެ އެބްރަމްސަން ކެންސަރު ސެންޓަރުގެ ޑައިރެކްޓަރު އަދި އެމެރިކަން އެސޯސިއޭޝަން ފޯ ކެންސަރު ރިސާޗްގެ އިންތިޚާބީ ރައީސް ޑރ. ރޮބަޓް ވޮންޑަހައިޑް ވިދާޅުވި އެވެ.

މި ފަރުވާ މަސައްކަތްކުރާ ގޮތް

'އިންޓިސްމެރަން އޮޓޯޖީން' ގެ ނަމުން ނަންދެވިފައިވާ މާކް އަދި މޮޑާނާގެ މި ފަރުވާގައި ހިމެނެނީ، ކޮންމެ ހަ ހަފުތާއަކުން އެއްފަހަރު ޖަހާ މާކް ކުންފުނީގެ 'ކީޓްރޫޑާ' އިމިއުނޯތެރަޕީ ބޭހުގެ ނުވަ ޑޯޒާއި، ބަލިމީހާގެ ހަށިގަނޑުގައި ހުރި ވަކި ހާއްސަ ކެންސަރު ސެލްތަކަށް ހަމަލާދިނުމަށް ދިފާއީ ނިޒާމަށް އިރުޝާދުދޭ، ބަލިމީހާއަށް ހާއްސަކޮށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އެމް.އާރު.އެން.އޭ ވެކްސިނުގެ ނުވަ ޑޯޒެވެ.

އާންމުކޮށް މެލަނޯމާ ބަލި އެނބުރި އައުމުގެ ފުރުސަތު ކުޑަކުރުމަށްޓަކައި އޮޕަރޭޝަނަށްފަހު ހަމައެކަނި "ކީޓްރޫޑާ" ބޭނުންކުރާނަމަ، އެ ބޭސް ދެނީ ކޮންމެ ތިން ހަފުތާއަކުން ނުވަތަ ހަ ހަފުތާއަކުން އެއްފަހަރު، އެއް އަހަރު ދުވަހުގެ މުއްދަތަށެވެ.

މެލަނޯމާ ބަލިމީހުންނަށް ކީޓްރޫޑާ ބޭނުންކުރުމުން ވަރުބަލިވުމާއި، ބޮޑުކަމުދާ ނިޒާމަށް މައްސަލަ ދިމާވުމާއި، ހަމުގައި ބިހި ނެގުމާއި، ހުޅުތަކާއި މަސްތަކުގެ އިތުރުން ބައެއް ހާލަތްތަކުގައި ހަށިގަނޑުގެ ގުނަވަންތައް ދުޅަވުން ފަދަ ކަންކަން ދިމާވެ އެވެ. ނަމަވެސް، މި ބޭހާއެކު ވެކްސިން ބޭނުންކުރުމުން އިތުރު އެއްވެސް ނޭދެވޭ އަސަރެއް ފާހަގަކުރެވިފައި ނުވާކަމަށް ކުންފުނިތަކުން ބުނެ އެވެ.

މި ތަހުލީލު އަދިވެސް ކުރިއަށްދާތީ، ކުންފުނިތަކުން މުޅި ދިރާސާގެ ފުރިހަމަ ނަތީޖާ އަދި ހާމައެއް ނުކުރެ އެވެ. އެ ކުންފުނިތަކުން ދަނީ މި ފަރުވާގެ ސަބަބުން ބަލިމީހާގެ އުމުރު ދިގުވޭތޯ ބެލުމަށްޓަކައި ތަހުލީލުގައި ބައިވެރިވި މީހުން މޮނިޓަރު ކުރަމުންނެވެ.

މީގެ ކުރިން ކުރިއަށްގެންދިޔަ މިޑް-ސްޓޭޖް މަރުހަލާގެ ތަހުލީލަކުން ފާއިތުވި ޖޫން މަހު ލިބުނު ފަސް އަހަރުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ހަމައެކަނި ކީޓްރޫޑާ ބޭނުންކުރުމާ އަޅާބަލާއިރު، މި ވެކްސިނާއެކު ފަރުވާ ދިނުމުން ކެންސަރު އަލުން އެނބުރި އައުމުގެ ފުރުސަތު ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށް ކުޑަވެ އެވެ. އަދި ހަށިގަނޑުގެ އެހެން ތަންތަނަށް ކެންސަރު ފެތުރުމުގެ ފުރުސަތު 59 އިންސައްތަ ކުޑަކޮށްދެ އެވެ.

އެ ތަހުލީލުގައިވެސް، ކީޓްރޫޑާގެ އިތުރުން އެމް.އާރު.އެން.އޭ ވެކްސިން ބޭނުންކުރުމުން ސީރިއަސް ނޭދެވޭ އަސަރުތައް އިތުރުވިކަމަކަށް ނުދައްކަ އެވެ.

"ތަހުލީލުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެނުނީ އާންމުކޮށް އިންފްލުއެންޒާ ނުވަތަ ކޮވިޑް ވެކްސިން ޖެހުމުން މީހުންނަށް ދިމާވާ ފަދަ އާދައިގެ އުނދަގޫތަކެއް،" ހޯގް ވިދާޅުވި އެވެ.

މާސް ޖެނެރަލް ބްރިގަމް ކެންސަރު އިންސްޓިޓިއުޓްގެ މެލަނޯމާ ބަލީގެ މާހިރު ޑރ. އެލިޒަބަތު ބުޗްބައިންޑާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ކެންސަރު  ނަގާފައިވާ ބަލިމީހުންނަށް ކީޓްރޫޑާ ދިނުމުގައި ޑޮކްޓަރުން އަބަދުވެސް ބަލަނީ އެ ބޭހުން ކުރާ ފައިދާއާއި އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރުތަކަށެވެ. ހާއްސަކޮށް ބަލި އަލުން އެނބުރި އައުމުގެ ފުރުސަތު އެންމެ 20 އިންސައްތައިގައި ހުންނަ ބަލިމީހުންނަށް މިކަން ވަޒަންކުރުން މުހިންމެވެ.

ނަމަވެސް، ވެކްސިނުން ލިބޭ އިތުރު ފައިދާއާއެކު މި ނިންމުންތައް ނިންމާ އުސޫލަށް ބަދަލު އަތުވެދާނެ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

ބުޗްބައިންޑާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ކީޓްރޫޑާއާއެކު ތަހުލީލު ކުރުމަށް މެލަނޯމާ އިޚްތިޔާރު ކުރި މުހިންމު ސަބަބަކީ، އެއީ ގިނަ އަދަދެއްގެ މިއުޓޭޝަންތައް އުފައްދާ ކެންސަރަކަށް ވުމުން، ދިފާއީ ނިޒާމަށް އެ ސެލްތައް ދެނެގަންނަން ފަސޭހަވުމެވެ.

އެހެން ގިނަ ބާވަތްތަކުގެ ކެންސަރުތަކަކީވެސް ގިނަ މިއުޓޭޝަންތަކެއް އުފައްދާ އެއްޗެހި ކަމަށްވާތީ، މި ފަރުވާއަކީ ގިނަ ބާވަތްތަކުގެ ކެންސަރަށް ބޭނުންކުރެވިދާނެ ފަރުވާއެއްކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.

"އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި މިކަން ފެންނާނެ. އެކަމަކު މި ނަތީޖާތަކާއެކު، މިއީ ކެންސަރުގެ ފަރުވާގައި ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބިގެންދާނެ ދާއިރާއެއްކަން ޔަގީން،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.