އެމެރިކާއިން އަނެއްކާވެސް އީރާނަށް ބޮން އަޅައިފި، ތެހެރާނުން ގަލްފަށާއި ތެޔޮ ޓޭންކަރުތަކަށް ހަމަލާދީފި: އެންމެ ފަހުގެ ޚަބަރުތަކަކީ ކޮބާ؟

 ހޯމަ ދުވަހުގެ ރޭ ދަންވަރު، ޖެހިޖެހިގެން ތިންވަނަ ރެއަށް އެމެރިކާއިން ވަނީ އީރާނަށް އަމާޒުކޮށް ވަރުގަދަ ހަމަލާތަކެއް ދީފަ އެވެ.

އީރާނުން އަންގާރަ ދުވަހު ވަނީ ބަދަލުހިފުމުގެ ގޮތުން ގަލްފުގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކަށް ފުލުފުލުގައި ހަމަލާތައް ދީފަ އެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅިން ދަތުރުކުރި ޔޫއޭއީގެ ދިދަ ނަގާފައިވާ ތެޔޮ ޓޭންކަރުތަކާއި، ބަހްރައިނާއި ކުވެއިތުގައި ހުރި އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ މަރުކަޒުތަކަށް ދިން ހަމަލާތައް ހިމެނެ އެވެ.

ހޯމަ ދުވަހުގެ ރެއާއި އަންގާރަ ދުވަހު ހިނގާދިޔަ ކަންތައްތަކާއި، ދެ ފަރާތުން މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ދައްކާފައިވާ ވާހަކަތަކުގެ ޚުލާސާއެއް ތިރީގައި މިވަނީ އެވެ.

އެމެރިކާއިން އީރާނަށް ހަމަލާދިނީ ކޮން ތަންތަނަކަށް؟

އެމެރިކާގެ އަސްކަރިއްޔާގެ ސަރަހައްދީ ކޮމާންޑް ކަމަށްވާ ސެންޓްރަލް ކޮމާންޑް (ސެންޓްކޮމް) އިން ބުނި ގޮތުގައި، އެންމެ ފަހުގެ ހަމަލާތައް ފަށާފައިވަނީ ހޯމަ ދުވަހުގެ ރޭ ޖީއެމްޓީން 20:45 ގަ އެވެ. މި ހަމަލާތަކުގެ މަގުސަދަކީ "މައުސޫމު އާންމުންނަށާއި ވިޔަފާރި އުޅަނދުފަހަރަށް" ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅީގައި ހަމަލާދިނުމަށް އީރާނަށް ލިބިފައިވާ ގާބިލުކަން ކުޑަކުރުން ކަމަށް ސެންޓްކޮމްއިން ބުނެ އެވެ.

ސެންޓްކޮމްއިން ފަހުން އިއުލާންކުރި ގޮތުގައި، އީރާނަށް އަމާޒުކޮށް ފަސް ގަޑިއިރަށް ދެމިގެންދިޔަ މި ހަމަލާތައް މިހާރު ވަނީ ނިންމާލާފަ އެވެ. އަދި އެމެރިކާގެ ސިފައިން ވަނީ އީރާނުގެ ބޫޝެހްރު، ޗާބަހާރު، ޖާސްކް، ކޮނާރަކް، އަބޫ މޫސާ އަދި ބަންދަރު އައްބާސް ހިމެނޭހެން އެ ގައުމުގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކުގައި ހުރި އަސްކަރީ އަމާޒުތަކަށް ކާމިޔާބުކަމާއެކު ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށްވެސް އެ އިދާރާއިން ބުނެ އެވެ.

އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ ޓީވީއާއި ނޫސް އެޖެންސީތަކުން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އެ ގައުމުގެ ދެކުނު އައްސޭރިފަށުގެ ސަރަހައްދުތަކާއި، ބަންދަރު އައްބާސްގެ ބަނދަރުމަތީ ސިޓީއާއި، ކިޝް އަދި ގޭޝްމް ރަށުގެ އިތުރުން ބޫޝެހްރު ޕްރޮވިންސްގެ ޖާމް އަވަށުން މުޅި ރޭ ދަންވަރު ގޮވާ އަޑުތައް އިވެމުންދިޔަ އެވެ.

ފާރްސް ނޫސް އެޖެންސީން އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރުގެ އޮފީހާ ހަވާލާދީ ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ހުޅަނގު ބަންދަރު އައްބާސްއަށް އެރި މިސައިލެއްގެ ސަބަބުން އެއްވެސް މީހަކަށް އަނިޔާއެއް ވެފައެއް ނުވެ އެވެ.

އީރާނުން އަމާޒުކުރީ ކޮން ސަރަހައްދުތަކަކަށް؟

އީރާނުގެ އިސްލާމިކް ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑް ކޯޕްސް (އައިއާރުޖީސީ) އިން ބުނި ގޮތުގައި، ގަލްފު ސަރަހައްދުގައި ތިބި އެމެރިކާގެ ބައިވެރިންނާއި އެމެރިކާގެ މަސްލަހަތު އޮތް ތަންތަނަށް އަމާޒުކޮށް ބަދަލުހިފުމުގެ ފުޅާ ކެމްޕޭނެއް ވަނީ ފަށާފަ އެވެ. އީރާނުގެ ތަސްނީމް ނޫސް އެޖެންސީން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އީރާނުގެ ސިފައިން ވަނީ ކަނޑުއޮޅީގައި އުސޫލުތަކާ ޚިލާފުވި ކަމަށް ބުނާ ބައެއް އުޅަނދުތަކަށް ހަމަލާދީފަ އެވެ. އަދި ބަންދަރު އައްބާސް ކައިރިން އެމެރިކާގައި އުފައްދާފައިވާ ޑްރޯނެއް ބަޑިޖަހައި ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށްވެސް ރިޕޯޓްކޮށްފައިވެ އެވެ.

ޔޫއޭއީ:

ޔޫއޭއީން ބުނި ގޮތުގައި ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅީގެ އޮމާންގެ ކަނޑުގެ ސަރަހައްދުން ދަތުރުކުރި އެ ގައުމުގެ ދެ ތެޔޮ ޓޭންކަރަކަށް އީރާނުގެ ކްރޫޒް މިސައިލް ހަމަލާތަކެއް ވަނީ އަރާފަ އެވެ. މި ހަމަލާގައި އެއް ޓޭންކަރުގައި ހުރި އިންޑިއާގެ ފަޅުވެރިއަކު މަރުވެ، އިތުރު އަށް މީހަކަށް އަނިޔާވެފައިވާ ކަމަށް ޔޫއޭއީން ބުނެ އެވެ.

އައިއާރުޖީސީގެ ބަޔާނަކާ ހަވާލާދީ ތަސްނީމް ނޫސް އެޖެންސީން ބުނީ، އުސޫލުތަކާ ޚިލާފުވި ދެ "ސުޕަޓޭންކަރަކަށް" ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށެވެ. ބެލެވޭ ގޮތުގައި މިއީ ޔޫއޭއީގެ ދެ ޓޭންކަރަށް އިޝާރާތްކޮށް ދެއްކި ވާހަކައެކެވެ.

ކުވެއިތު:

އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ހޯމަ ދުވަހު ބުނި ގޮތުގައި ކުވެއިތުގައި ހުރި އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ އަމާޒުތަކަށް ޑްރޯން ހަމަލާތަކެއް ވަނީ ދީފަ އެވެ. ދައުލަތުގެ މީޑިއާ އައިއާރުއައިބީ މެދުވެރިކޮށް ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނެފައިވަނީ، އެމެރިކާގެ ޕެޓްރިއަޓް މިސައިލް ސިސްޓަމަކަށާއި، ތެޔޮ ރައްކާކުރާ ތަންތަނަށާއި، ވޮޗްޓަވަރަކަށާއި، ހަތިޔާރު ގުދަނަކަށް އަދި މުއާސަލާތީ ނިޒާމުތަކަށް ޑްރޯން ހަމަލާ ދީފައިވާ ކަމަށެވެ.

ބަހްރައިން:

އައިއާރުޖީސީން ބުނީ ބަހްރައިންގެ އަލް-ޖުފައިރު ބޭސްގައި ހުރި ހަތިޔާރު ގުދަންތަކަކަށާއި، ސެޓެލައިޓް މުއާސަލާތީ މަރުކަޒަކަށް އަދި އެމެރިކާ ސިފައިން ތިބޭ އިމާރާތަކަށް ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން ބަހްރައިންގައި އޮންނަ އެމެރިކާގެ ފިފްތު ފްލީޓަށް މިސައިލާއި ޑްރޯން ހަމަލާ ދީފައިވާ ކަމަށްވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ.

އަންގާރަ ދުވަހުގެ މިހާތަނަށް ބަހްރައިންގައި ހަތަރު ފަހަރެއްގެ މަތިން ނުރައްކަލުގެ ސައިރަންގެ އަޑު ވަނީ އިވިފަ އެވެ.

އުރުދުން:

އުރުދުންގެ ރަސްމީ ނޫސް އެޖެންސީ 'ޕެޓްރާ' އިން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އީރާނުން ފޮނުވާލި ހަތަރު މިސައިލެއް އުރުދުންގެ ވައިގެ ސަރަހައްދުން އެ ގައުމުގެ ސިފައިން ވަނީ ވައްޓާލާފަ އެވެ. އޭގެ ފަހުން އައިއާރުޖީސީން ބުނީ އުރުދުންގައި ތިބި އެމެރިކާ ސިފައިންނަށާއި އެ ގައުމުގެ އެއާބޭސްއެއްގައި ހުރި މުހިންމު ވަސީލަތްތަކަށް ބެލިސްޓިކް މިސައިލް ހަމަލާ ދީފައިވާ ކަމަށެވެ.

އުރުދުންގެ ރައްޔިތުންނަށް ސީދާ އަމާޒުކޮށް އައިއާރުޖީސީން ފޮނުވި މެސެޖެއްގައި ބުނެފައިވަނީ، މި އޮޕަރޭޝަނަކީ އުރުދުންއަށް ނުވަތަ އެ ގައުމުގެ ރައްޔިތުންނަށް އަމާޒުކޮށް ދިން ހަމަލާއެއް ނޫން ކަމަށާއި، މިއީ އެ ގައުމުގައި ތިބި އެމެރިކާ ސިފައިންނަށް އަމާޒުކޮށް ދިން ހަމަލާއެއް ކަމަށެވެ. "ތިޔަ ގައުމާ މެދު އަހަރެމެންގެ އެއްވެސް ދެކޮޅުވެރިކަމެއް ނެތްކަން ތިޔަބައިމީހުންނަށް އެނގޭނެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އަހަރެމެން ތިޔަ މާތް ރައްޔިތުންދެކެ ނުހަނު ލޯބިވޭ. ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންގެ ތަދާއި ވޭން އެހެން އެއްވެސް ބަޔަކަށްވުރެ ބޮޑަށް ތިޔަބައިމީހުންނަށް އިހުސާސްކުރެވޭނެ. އަދި އެމެރިކާގެ ސީދާ ބައިވެރިވުމާއެކު ޒަޔަނިސްޓް ރެޖީމުން ޣައްޒާ ގައި 20،000 ކުޑަކުދިން ހިމެނޭހެން 70،000 ފަލަސްތީނު ރައްޔިތުން ގަތުލުއާންމުކޮށް ހިންގަމުންދާ ޖަރީމާތައްވެސް ތިޔަބައިމީހުންނަށް އެނގޭނެ،" އެ ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.

އެމެރިކާއާއި އީރާނުން ބުނަނީ ކީކޭ؟

އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވަނީ ޖުލައި 7 ވަނަ ދުވަހު އީރާނާއެކު އަލުން ހަނގުރާމަ ފެށިފައިވާކަން ޖުލައި 10 ވަނަ ދުވަހު ރަސްމީކޮށް ކޮންގްރެސްއަށް އަންގަވާފަ އެވެ. ޓްރަމްޕް މިކަން ކުރެއްވީ ގާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ ހުއްދައަކާ ނުލައި އިތުރު 60 ދުވަހަށް އެމެރިކާ ސިފައިން ހަނގުރާމައިގައި ބޭތިއްބުމުގެ ބާރުގެ ބޭނުންކުރައްވައިގެންނެވެ.

ހޯމަ ދުވަހު ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވީ އީރާނުގެ ހަމަލާދިނުމުގެ ގާބިލުކަން ނައްތާލަމުންދާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އަލުން ހަނގުރާމަ ފެށިފައިވީ ނަމަވެސް، އަދިވެސް "އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވިދާނެ" ކަމަށް ގަބޫލުކުރައްވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މީގެ އިތުރުން، އުޅަނދުފަހަރުގެ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ހިނގާ ޚަރަދު ދިނުމަށް ގަލްފުގެ ގައުމުތަކަށް ޓްރަމްޕް ކުރިން ކުރެއްވި އިލްތިމާސް އަލުން ތަކުރާރުކުރެއްވި އެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ ވޮޝިންޓަނުން "ދުނިޔޭގެ ވަރަށް މުއްސަނދި ސަރަހައްދެއް ރައްކާތެރިކޮށްދެމުންދާ" ކަމަށާއި، އެކަމުގެ އަގު ލިބޭނެ ކަމަށް އުންމީދުކުރައްވާ ކަމަށެވެ. ހޯމަ ދުވަހު ޓްރަމްޕް ވަނީ އީރާނުގެ މެދުތެރޭގައި ހުންނަ ނަތާންޒް ޔުރޭނިއަމް މުއްސަނދިކުރާ މަރުކަޒު ކައިރީގައި ހުންނަ، ނިއުކްލިއާ ސައިޓެއް ކަމަށް ޝައްކުކުރެވޭ "ކޫހޭ ކޮލަންގް ގަޒް ލާ" ނުވަތަ "ޕިކްއެކްސް މައުންޓަން" ކިޔާ ފަރުބަދަ ނައްތާލާނެ ކަމުގެ އިންޒާރުވެސް ދެއްވާފަ އެވެ.

މިދަނޑިވަޅުގައި، އެމެރިކާގެ ނޭވީން އިސްވެ ހިންގާ ޖޮއިންޓް މެރިޓައިމް އިންފޮމޭޝަން ސެންޓަރު (ޖޭއެމްއައިސީ) އިން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ގޮތުގައި، އީރާނާ ދެކޮޅަށް އެމެރިކާއިން ހިންގާ ކަނޑުގެ ބްލޮކޭޑް ނުވަތަ ދަތުރުފަތުރު ހުއްޓުވުމުގެ ހަރަކާތްތައް އަންގާރަ ދުވަހުގެ ޖީއެމްޓީން 20:00 ގައި ފެށޭނެ އެވެ.

ޖޭއެމްއައިސީން ބުނި ގޮތުގައި އެމެރިކާގެ މި ބްލޮކޭޑް އީރާނުގެ ދެކުނު އައްސޭރިފަށުގެ ހުރިހާ ބަނދަރުތަކަކަށާއި ޓާމިނަލްތަކަކަށް އަމާޒުވާނެ އެވެ.

އީރާނުގެ މަޖިލީހުގެ ގައުމީ ސަލާމަތާ ބެހޭ ކޮމިޓީގެ މުގައްރިރު އިބްރާހީމް އަޒީޒީ ވަނީ، ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި ބެލެހެއްޓުމާ ބެހޭ ބިލެއް ރަސްމީކޮށް ހުށަހެޅުމާ ގުޅިގެން، އީރާނުގެ "ރަތް ރޮނގުތައް" ނުވަތަ ހުރަސްކޮށްގެން ނުވާނެ އިންތައް ދިފާއުކުރުމުގައި އެ ގައުމު ސާބިތުކަމާއެކު އޮންނާނެ ކަމުގެ އިންޒާރު ދެއްވާފަ އެވެ.

އަންގާރަ ދުވަހު އެކްސްގައި ކުރެއްވި ޕޯސްޓެއްގައި އަޒީޒީ ލިޔުއްވާފައިވަނީ: "ރޭގައި އެމެރިކާގެ ޑްރޯންތައް ވައްޓާލުމާ ދިމާކޮށް، 'ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅިއާއި ފާރިސީ ގަލްފުގެ ސަލާމަތާއި ދެމެހެއްޓެނިވި ކުރިއެރުމަށްޓަކައި އަޅާނެ އިސްތިރާތީޖީ ފިޔަވަޅުތަކުގެ' ބިލު ވަނީ އީރާނުގެ މަޖިލީހަށް ރަސްމީކޮށް ހުށަހަޅާފައި. އަހަރެމެންގެ ރެޑް ލައިންތައް، ޚާއްސަކޮށް ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި ބެލެހެއްޓުމާ ގުޅޭ ކަންކަމުގައި އަހަރެމެން ދެމިތިބޭނީ ސާބިތުކަންމަތީގައި."

ހުރްމުޒްގެ ދަތުރުފަތުރަށް ވަމުންދަނީ ކިހިނެއް؟

ހޯމަ ދުވަހު ތެލުގެ އަގު ވަނީ 9 އިންސައްތައަށްވުރެ ބޮޑަށް އުފުލިފަ އެވެ. ބްރެންޓް ކްރޫޑް ތެޔޮ ފީފާއެއްގެ އަގު ގާތްގަނޑަކަށް 81 ޑޮލަރަށް އަރާފައިވާއިރު، މިއީ ޖޫން މަހުގެ މެދުތެރެއަށްފަހު ތެލުގެ އަގު މިހާ މައްޗަށް ދިޔަ ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.

އުޅަނދުފަހަރު ދަތުރުކުރާ ގޮތް ބަލާ ކްލެޕަރ ކުންފުނިން ބުނި ގޮތުގައި، ޖުލައި 10 އާއި ޖުލައި 12 އާ ދެމެދު ކަނޑުއޮޅި ހުރަސްކުރި އުޅަނދުފަހަރުގެ އަދަދު، އޭގެ ކުރީ ހަފުތާއާ އަޅާބަލާއިރު 52 އިންސައްތަ ވަނީ ދަށްވެފަ އެވެ.