މި ހިޔާނާތުގެ މައްސަލަ މެލޭޝިއާގައި ފުރަތަމަ ފެންމަތިވީ 2015 ވަނަ އަހަރު. ނަޖީބް ގެ މައްޗަށް ވަނީ 2020 ވަނަ އަހަރު ވަންއެމްޑީބީ ފަންޑުން ގާތްގަނޑަކަށް 9.9 މިލިއަން ޑޮލަރު ނަހަމަގޮތުގައި ބޭނުން ކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުވެ، 12 އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވާފައި.

މެލޭޝިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބް ރައްޒާގް ޖަލު ގާޑުން ކައިރީގައި ތިބެގެން ކުއަލަލަމްޕޫރު ކޯޓްސް ކޮމްޕްލެކްސް އަށް ހާޒިރު ވަނީ - ޑިސެމްބަރު 22، 2025
މެލޭޝިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބް ރައްޒާގުގެ މައްޗަށް އުފުލުނު، އެތައް ސަތޭކަ މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ޚިޔާނާތުގެ ދެވަނަ ޝަރީއަތުގައި ވެސް އޭނާ ކުށްވެރިވާ ކަމަށް ހުކުމް ކޮށްފި އެވެ.
ކުއަލަމްޕޫރު ހައިކޯޓުން ހުކުރު ދުވަހު މި ނިންމުން އިއްވާފައިވާއިރު، 72 އަހަރުގެ ނަޖީބް ކުށްވެރިކުރެވިފައި ވަނީ މެލޭޝިއާގެ ވަން އެމްޑީބީ ސޮވަރިން ވެލްތު ފަންޑުން ގާތްގަނޑަކަށް 2.2 ބިލިއަން މެލޭޝިއަން ރިންގިޓް (539 މިލިއަން ޑޮލަރު) ގަވައިދާ ޚިލާފަށް ބާރުގެ ބޭނުން ކޮށްގެން އޭނާގެ އެކަުންޓަށް ބަދަލުކުރުމާ ގުޅޭ ހަތަރު ދައުވާއަށެވެ.
ފަނޑިޔާރު ކޮލިން ލޯރެންސް ސެކްރާ ވިދާޅުވީ، "ފުރަތަމަ ދައުވާއާ ގުޅޭގޮތުން ދައުލަތުން ހުށަހެޅި މައްސަލަ، އަޅުގަނޑު ދެކޭ ގޮތުގައި، ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަށް ދައުވާ ލިބޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ސާބިތުކޮށްދީފައިވާ." ކަމަށެވެ.
"އެހެންކަމުން، ފުރަތަމަ ދައުވާ އިން ދައުވާ ލިބޭ ފަރާތް ކުށްވެރި ކުރަން،" ފަނޑިޔާރު ވިދާޅުވިއެވެ.
ނަޖީބްގެ މައްޗަށް އިތުރު 21 ދައުވާއެއް މަނީ ލޯންޑަރިންގްގެ ދަށުން ވަނީ އުފުލިފައެވެ. ހުކުރު ދުވަހު ކޯޓުން ގެންދިޔައީ މި ދައުވާ ތަކުގެ ހުކުމް ވެސް އިއްވަމުންނެވެ. ކޮންމެ ދައުވާއަކަށް 15 އަހަރާއި 20 އަހަރާ ދެމެދުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އަންނާނެއެވެ.
ދައުލަތުގެ ވަކީލުން ތުހުމަތުކުރާ ގޮތުގައި، ނަޖީބް ވަނީ ބޮޑުވަޒީރުގެ ހައިސިއްޔަތުންނާއި، ފިނޭންސް މިނިސްޓަރުގެ ހައިސިއްޔަތުންނާއި، ވަންއެމްޑީބީ އެޑްވައިޒަރީ ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންގެ ހައިސިއްޔަތުން ބާރުގެ ނާޖާއިޒު ބޭނުންކޮށް، ސޮވަރިން ވެލްތު ފަންޑުން ބޮޑެތި އަދަދުތަކެއް އޭނާގެ އަމިއްލަ އެކައުންޓުތަކަށް ބަދަލުކޮށްފައެވެ.
މި ހިޔާނާތުގެ މައްސަލަ މެލޭޝިއާގައި ފުރަތަމަ ފެންމަތިވީ 2015 ވަނަ އަހަރުއެވެ. ނަޖީބް ގެ މައްޗަށް ވަނީ 2020 ވަނަ އަހަރު ވަންއެމްޑީބީ ފަންޑުން ގާތްގަނޑަކަށް 9.9 މިލިއަން ޑޮލަރު ނަހަމަގޮތުގައި ބޭނުން ކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުވެ، 12 އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވާފައެވެ. އޭނާގެ ހުކުމުގެ މުއްދަތު ފަހުން ވަނީ ހަ އަހަރަށް ކުރުކޮށްފައެވެ.
ނަޖީބްގެ މައްޗަށް ހުކުރު ދުވަހު ހުކުމް އިއްވި ދެވަނަ ޝަރީޢަތް، ވަންއެމްޑީބީ އާ ގުޅުންހުރި ކުންފުނިތަކާއި، އަދި މާ ބޮޑެތި ފައިސާގެ އަދަދުތަކެއް ހިމެނޭތީ، މިހާތަނަށް ހިނގި ޝަރީޢަތްތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ މުހިންމު ޝަރީޢަތް ކަމުގައި ވަނީ ބެލެވިފައެވެ.
މި މައްސަލަ ހަތް އަހަރަށް ދިގުދެމިގެން ދިޔައިރު، ވަކީލުން ވަނީ ނަޖީބް ވެސް ހިމެނޭ ގޮތަށް 76 ހެކިންގެ ހެކިބަސް ނަގާފަ އެވެ.
ނަޖީބް ވަނީ މިދިޔަ އަހަރު ވަންއެމްޑީބީ ހިޔާނާތުގެ މައްސަލައިގައި ގޯސްތަކެއް ހެދިފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެ މާފަށް އެދިފައެވެ. ނަމަވެސް، އޭނާގެ މައްޗަށް ކުރެވިފައިވާ ޚިޔާނާތުގެ ތުހުމަތާ ގުޅިގެން ވިދާޅުވީ، އިންޓަޕޯލުން 2016 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ހޯދަމުންދާ މެލޭޝިއާގެ މަހުޖަނު އަދި ނަޖީބު ގާތް ފަރާތެއް ކަމަށްވާ ޖޯ ލޯގެ މަޅީގައި ޖެހި އޭނާ ގެ އޮޅުވާލުންތަކެއް ގައި ޖެހެވުނީ ކަމަށެވެ.
ފަނޑިޔާރު ސެކްރާ ހުކުރު ދުވަހު ވިދާޅުވީ، ހެކިތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ނަޖީބް އާއި ލޯ އާ ދެމެދު "އޮޅުމެއް ނެތް ބޮޑު ގުޅުމެއް" އޮތް ކަން އެނގޭ ކަަމަށާއި ލޯ ހުރީ ބޮޑުވަޒީރުގެ "ޕްރޮކްސީއެއް" އަދި "މެދުވެރިއެއްގެ" ގޮތުގައި ކަމަށެވެ.
ދިފާއު ގައި ނަޖީބަށް ނުހައްގުން ލިބިފައިވާ ބައެއް ފައިސާ އަކީ ސައުދީ އިން ލިބުނު ޚައިރާތެއް ކަމަށް ނަޖީބަށް އޮތީ ހީފުޅުވެފައި ކަމަށް ބުނެ ދިފާއީ ވަކީލުން ދެއްކި ވާހަކަ އަށް ވެސް ފަނޑިޔާރު ވަނީ ގޮންޖައްސަވާފަ އެވެ.
ނަޖީބު ގެ މައްޗަށް ހުށަހަޅާފައިވާ ދައުވާތަކުގެ ބޮޑު ކަމާއެކު ވެސް، ޔުނައިޓެޑް މެލޭސް ނޭޝަނަލް އޯގަނައިޒޭޝަން (އުމްނޯ) ގެ ބައެއް ސަޕޯޓަރުންގެ މެދުގައި ނަޖީބް ގެ މަގުބޫލު ކަން އަދިވެސް ވަރަށް ބޮޑެވެ.
އުމްނޯ އިން 1957 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން 2018 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް، ގާތްގަނޑަކަށް ފަސްދޮޅަސް އަހަރު ވަންދެން މެލޭޝިއާގެ ވެރިކަން ކުރިއެވެ. 2018 ވަނަ އަހަރު ވަންއެމްޑީބީ ގެ ހިޔާނާތުގެ މައްސަލައާ ގުޅިގެން އެ ޕާޓީއަށް ވެރިކަން ވަނީ ގެއްލިފައެވެ.
ދިރާސާ ކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުން ނަޖީބް ގެ ޝަރީއަތަކީ "މެލޭޝިއާގެ ޝަރުޢީ ނިޒާމަށް ކުރިމަތިވި އިމްތިޙާނެއް" ކަމަށެވެ. ނަޖީބު ގެ މައްޗަށް ހުކުމް ކުރި އިރު އޭނާގެ ޕާޓީ އަކީ ވެސް ސަރުކާރުގައި ހިމެނޭ ޕާޓީތަކުގެ ތެރޭގަައި ހިމެނޭ ޕާޓީ އެކެވެ.