މެލޭޝިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑު ވަޒީރު ނަޖީބް ގެ ޖަލު ހުމުގެ ބާކީ ބައި ގޭ ބަންދަށް ބަދަލު ކުރުމަށް ކޯޓުން ހުއްދަ އެއް ނުދިން

މެލޭޝިޔާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބް ރައްޒާގް ގޭ ބަންދުގައި އޭނާގެ މައްޗަށް ކޮރަޕްޝަންގެ ކުށުގައި އިއްވާފައިވާ ހުކުމުގެ ބާކީ ބައި ތަންފީޒު ކުރުމަށް ކޯޓުގައި އެދުމުން، އެކަމަށް ހުއްދަދޭ ޝާހީ ލިޔުން ސައްހަނޫން ކަމަށް ނިންމައި، ކޯޓަކުން ބާޠިލުކޮށްފިއެވެ.

ކުއާލާ ލަންޕޫރު ހައިކޯޓުން ހޯމަ ދުވަހު ނެރުނު މި ހުކުމަކީ، ބިލިއަނަށް ޑޮލަރުގެ ވަން އެމްޑީބީ (1MDB) ފައިސާގެ ހިޔާނާތުގައި އޭނާ ބައިވެރިވުމާއި ގުޅިގެން 2022 ވަނަ އަހަރުގެ އޮގަސްޓް މަހުން ފެށިގެން ޖަލުގައި ހުންނެވި ނަޖީބަށް ލިބުނު އިތުރު ނާކާމިޔާބެކެވެ.

އުމުރުފުޅުން 72 އަހަރުގެ ނަޖީބް ކޯޓުގައި އެދިވަޑައިގެންފައިވަނީ، ކުރީގެ ރަސްގެފާނު މިދިޔަ އަހަރު އޭނާ އަށް މައާފު ދެއްވާ ނެރުއްވި ޝާހީ އަމުރެއް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވާ އަމުރު، ތަންފީޒު ކުރުމަށް މެލޭޝިޔާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކަށް މަޖުބޫރު ކުރުމަށެވެ. އޭނާގެ ފަރާތުން ކޯޓުގައި ވަކާލާތު ކުރީ އެ އަމުރުގެ ދަށުން އަދަބުގެ ބާކީބައި ގޭގައި ބަންދުކޮށްގެން ތަންފީޒު ކުރުމުގެ ހައްގު ލިބިގެންވާ ކަމަށެވެ.

މެލޭޝިޔާގެ ރަސްގެފާނު އަދާކުރައްވަނީ މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ރަމްޒީ މަޤާމެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، ފެޑެރަލް ގާނޫނު އަސާސީން ރަސްގެފާނަށް ދީފައިވާ އިޚްތިޔާރީ ބާރުތަކުގެ ތެރޭގައި، ކުށްވެރިވާ މީހުންނަށް މަޢާފު ދިނުމުގެ ބާރު ހިމެނެއެވެ.

ޤާޟީ އެލިސް ލޯކް ވިދާޅުވީ، އެފަދަ އަމުރެއްގެ ވުޖޫދާމެދު ސުވާލެއް ނެތް ކަމަށާއި ނަމަވެސް، ޤާނޫނު އަސާސީގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތަށް، އެޤައުމުގެ އަފުއާމް ދިނުމާ ބެހޭ ބޯޑާ މަޝްވަރާކޮށްގެން އެ އަމުރު ނެރެފައި ނުވާތީ، އެއީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ތަންފީޒު ކުރެވޭނެ އަމުރެއް ނޫން ކަމަށެވެ. މެލޭޝިޔާގެ ވެރިކަން ކުރާ ފަރާތްތަކަށް އެބޭފުޅުންގެ އިޚްތިޔާރުގައި މަޢާފު ދިނުމުގެ ބާރު ލިބިފައި ވިޔަސް، އެ ބާރުތަކަކީ ހައްދެއް ނެތް ބާރުތަކެއް ނޫން ކަމަށްވެސް ޤާޟީ ވިދާޅުވިއެވެ.

ނަޖީބްގެ ވަކީލު، މުހައްމަދު ޝާފީ އަބްދުﷲ، "ދި ސްޓާރ" ނޫހަށް ވިދާޅުވީ، ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު މި ނިންމުން އިސްތިއުނާފު ކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ.

ނަޖީބްގެ މައްޗަށް މީގެ ކުރިން ޖުލައި 2020 ގައި، ވަންއެމްޑީބީ ގެ ކުރީގެ ގޮފި ކަމަށްވާ އެސްއާރުސީ އިންޓަނޭޝަނަލް އެސްޑީއެން ބީއެޗްޑީ އިން 42 މިލިއަން ރިންގިޓް (9.9 މިލިއަން ޑޮލަރު) ގެ ޚިޔާނާތުގެ މައްސަލައެއްގައި 12 އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވިއެވެ. މި ހުކުމް ފަހުން އަފުއާމް ބޯޑުން ވަނީ ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށް ކުޑަކޮށްފައެވެ.

ނަޖީބް ގެ މައްޗަށް ވަންއެމްޑީބީ ފައިސާގެ ހިޔާނާތާ ގުޅުންހުރި އެހެން މައްސަލައެއްގެ ހުކުމް މިހަފުތާގައި އިއްވުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. އަންނަ ހުކުރު ދުވަހު އިއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ މިހުކުމަކީ ނަޖީބްގެ މައްޗަށް ހިނގާ މައި މައްސަލަ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

އޭނާގެ މައްޗަށް ވަންއެމްޑީބީ ގެ ފައިސާ އިން 2.28 ބިލިއަން ރިންގިޓް (554 މިލިއަން ޑޮލަރު) ހޯދުމަށް މަޤާމުގެ ނާޖާއިޒު ބޭނުން ކުރުމުގެ ހަތަރު ދަޢުވާ އާއި، މަނީ ލޯންޑަރިންގެ 21 ދަޢުވާ ވަނީ އުފުލާފައެވެ. ދައުލަތުން ބުނަނީ، ނަޖީބް އޭނާގެ ބޮޑުވަޒީރުކަމުގެ މަޤާމާއި، ފިނޭންސް މިނިސްޓަރުކަމުގެ މަޤާމާއި، ވަންއެމްޑީބީ ގެ އެޑްވައިޒަރީ ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންކަމުގެ މަޤާމުގެ ނާޖާއިޒު ބޭނުން ކޮށްގެން، އެތައް ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ފައިސާ،  އޭނާގެ އަމިއްލަ އެކައުންޓަށް ބަދަލުކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.

ދައުލަތުން ވަނީ ބޭންކު ރެކޯޑުތަކާއި ލިޔެކިޔުންތަކާއި، 50 އަށް ވުރެ ގިނަ ހެކިންގެ ހެކިބަސް ހުށަހަޅާފައެވެ. ނަޖީބް އޭނާގެ މައްޗަށް އުފުލާފައިވާ ހުރިހާ ދަޢުވާއަކަށް އިންކާރުކުރާއިރު، ދިފާޢީ ވަކީލުން ވަނީ އެކަންކަމުގެ ކުށް ނަޖީބްގެ ގާތް އެކުވެރިއެއް ކަމަށްވާ، ފިލައިގެން އުޅޭ ވިޔަފާރިވެރިޔާ ލޯ ޓެކް ޖޯ، ނުވަތަ ޖޯ ލޯގެ ބޮލުގައި އަޅުވާފައެވެ.

ނަޖީބް ކުށްވެރިވާ ކަމަށް ހުކުމްކޮށްފި ނަމަ، މަޤާމުގެ ނާޖާއިޒު ބޭނުން ކުރުމުގެ ކޮންމެ ދަޢުވާއަކަށް 20 އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އޭނާ އަށް އަންނާނެއެވެ. އަދި މަނީ ލޯންޑަރިންގެ ކޮންމެ ދަޢުވާއަކަށް ފަސް އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އަންނާނެއެވެ.

މިދެ މައްސަލަ އަކީ، މިހާރުގެ ބޮޑުވަޒީރު އަންވަރު އިބްރާހިމްގެ ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ކުރައްވަމުން ގެންދަވާ މަސައްކަތުގެ އިމްތިހާނެއްގެ ގޮތުގައި ގިނަ ބަޔަކު ދަނީ ބަލަމުންނެވެ.

2022 ވަނަ އަހަރު ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ވައުދުގައި ވެރިކަމަށް ވަޑައިގެންނެވި އަންވަރަށް، ނަޖީބް ގެ މައްޗަށް އުފުލާފައިވާ އެތައް ދަޢުވާ އެއް ދައުލަތުން ބާޠިލު ކުރަމުން ދިއުމާ ގުޅިގެން، އިސްލާހީ މަސައްކަތްތަކަށް އޭނާގެ ކޮމިޓްމެންޓާ މެދު ތަކުރާރުކޮށް ސުވާލު އުފެދިފައިވެއެވެ. 

އަންވަރު ވިދާޅުވަނީ އޭނާ ކޯޓު މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއަށް ވަދެވަޑައިނުގަންނަވާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، އެޤައުމުގެ އެޓަރނީ ޖެނެރަލުން ބޮޑުވަޒީރު އައްޔަން ކުރައްވާތީ، އެޓާރނީ ޖެނެރަލްގެ މިނިވަންކަމާ މެދު ސުވާލު އުފެދިފައިވެއެވެ.

ނަޖީބް ވަންއެމްޑީބީ ޑިވެލޮޕްމެންޓް ފަންޑު އުފެއްދެވީ 2009 ވަނަ އަހަރު އޭނާ މަޤާމާ ހަވާލުވެ ވަޑައިގަތްތާ މާގިނަ ދުވަސްތަކެއް ނުވެއެވެ. ތަހުގީގުކުރާ ފަރާތްތަކުން ތުހުމަތުކުރާ ގޮތުގައި، މިފަންޑުން މަދުވެގެން 4.5 ބިލިއަން ޑޮލަރު ވަނީ ވަގަށް ނަގާފައެވެ. އަދި ނަޖީބް ގެ އެކުވެރިން ވަނީ އެ ފައިސާ އެމެރިކާ އާއި އެހެން ޤައުމުތަކުގެ ބޭންކު އެކައުންޓުތަކެއްގެ ތެރެއިން މަނީ ލޯންޑަރކޮށްފައެވެ. އެފައިސާ ބޭނުން ކޮށްފައި ވަނީ ހޮލީވުޑް ފިލްމުތަކަށް ފައިނޭންސް ކުރުމަށާއި، ހޮޓާތަކާއި، ލަގްޒަރީ ޔޮޓުތަކާއި، ގަހަނާ ފަދަ އެހެނިހެން އަގުބޮޑެތި ތަކެތި ގަތުމަށް ކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވެ އެވެ.