ކޮންގްރެސްގެ ކޮންޓުރޯލު ޑިމޮކްރެޓުންނަށް ލިބިއްޖެ ނަމަ އެމެރިކާގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތަށް އަންނާނީ ކޮން ބަދަލުތަކެއް؟
26 އޮކްޓޯބަރު 2026 | ހޯމަ 07:02އެމެރިކާގެ ކޮންގްރެސްގެ އަޣުލަބިއްޔަތު ޑިމޮކްރެޓުންނަށް ލިބިއްޖެ ނަމަ، އީރާނުގެ ހަނގުރާމައާއި އިސްރާއީލަށް ދޭ އަސްކަރީ އެހީތައް ހުއްޓުވުމަށް ބާރުލިބިގެންދާނެ. މީގެ އިތުރުން، ޓްރަމްޕްގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުތަކަށް ހުރަސްއަޅައި، ޔޫކްރެއިނަށް އައު އެހީ ފާސްކުރުމާއި އަސްކަރީ ބަޖެޓު ކުޑަކުރުމަށް އެ ޕާޓީން އިސްކަންދޭނެ
އެމެރިކާގެ ގާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގެ އިދާރާ، ޔޫއެސް ކެޕިޓަލް އިމާރާތް | ރޮއިޓަރސް
ނޮވެންބަރު 3 ގައި ބާއްވާ މިޑްޓަރމް އިންތިޚާބުގައި އެމެރިކާގެ ގާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގެ ތިރިގެ ކަމަށްވާ ހައުސް އޮފް ރެޕްރެޒެންޓެޓިވްސް އަދި ފަހަރުގައި މަތިގެ ކަމުގައިވާ ސެނެޓުގެ އަޣުލަބިއްޔަތު ހޯދުމުގެ ފުރުސަތު ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީއަށް ބޮޑު ކަމަށް ވަކި ފަރާތަކަށް ނުޖެހޭ ސިޔާސީ ދާރިސުން ބުނެފި އެވެ. ވޮޝިންގޓަންގެ ބާރުތައް ވޭތުވެދިޔަ ދެ އަހަރު ރިޕަބްލިކަނުންގެ ބާރުގެ ދަށުގައި އޮތުމަށް ފަހު، މި އިންތިޚާބު ކާމިޔާބުވެއްޖެ ނަމަ ވެރިކަމުގެ ބާރުތަކުގެ ތެރެއިން މުހިންމު ހިއްސާއެއް ޑިމޮކްރެޓުންނަށް އަލުން ލިބިގެންދާނެ އެވެ. އެމެރިކާގެ ގާނޫނުއަސާސީން ހަނގުރާމަ އިއުލާނުކުރުމާއި ދައުލަތުގެ ޚަރަދުތައް ކޮންޓުރޯލުކުރުމުގެ ބާރު ގާނޫނުހަދާ މަޖިލީހަށް ދީފައި އޮތް ނަމަވެސް، ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕްގެ ސަރުކާރަށް އެ ބާރުތައް މުށުތެރެއަށް ނެގުމުގެ ފުރުސަތު ރިޕަބްލިކަނުން ފަހިކޮށްދީފައިވާ ކަމަށް ޑިމޮކްރެޓުން ދަނީ ބުނަމުންނެވެ.
ކޮންގްރެސްގެ ކޮންޓުރޯލު ލިބިއްޖެ ނަމަ، ޓްރަމްޕްގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުތަކަށް ހުރަސްއެޅުމަށް ޑިމޮކްރެޓުންނަށް ފުރުސަތު ލިބޭނެ އެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް ދާއިރާތަކަށް ބަލައިލާނަމެވެ.
އީރާނުގެ ހަނގުރާމަ ހުއްޓުވުމަށް ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރުން
ފެބުރުވަރީ 28 ގައި ޓްރަމްޕް އީރާނާ ދެކޮޅަށް ޣައިރުގާނޫނީ ހަނގުރާމައެއް ފެށްޓެވީ ކޮންގްރެސްގެ އެއްވެސް ރުހުމެއް ހޯއްދެވުމެއް ނެތި އެވެ. އެހެންކަމުން، ކޮންގްރެސްގެ ހުއްދަ ނެތި ކުރިއަށްގެންދާ ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަށް ގޮވާލައި ޑިމޮކްރެޓުން ވަނީ ތަކުރާރުކޮށް މަޖިލީހުގައި ވޯޓު ދީފަ އެވެ. މި ގޮތުން ފާސްކުރި ގަރާރުތަކުގެ ތެރެއިން އެއް ގަރާރަށް ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީގެ މަދު މެންބަރުންތަކެއް ތާއީދުކުރި ނަމަވެސް، ޓްރަމްޕްގެ ސަރުކާރުން ވަނީ އެ ނިންމުމަށް އިހުމާލުވެފަ އެވެ.
ހައުސް ނުވަތަ ސެނެޓުގެ އަޣުލަބިއްޔަތު ޑިމޮކްރެޓުންނަށް ލިބިއްޖެ ނަމަ، ހަނގުރާމަ ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ކޮންގްރެސްގެ ހުއްދަ ހޯދުމަށް ޓްރަމްޕަށް މަޖުބޫރުކުރުވުމުގެ ގޮތުން ދިފާއީ ޚަރަދުތައް ކުޑަކުރުމުގެ ފުރުސަތު އެ ފަރާތްތަކަށް ލިބޭނެ އެވެ. މިއާއެކު، ސަރުކާރުގެ އިސް ވެރިން ކޮންގްރެސްއަށް ހާޒިރުކޮށް، ހަނގުރާމައިގެ ރޭވުންތަކާ ގުޅޭގޮތުން ފާޅުގައި ހެކިބަސް ދިނުމަށް ލާޒިމުކުރުމުގެ ބާރު ވެސް ޑިމޮކްރެޓުންނަށް ލިބިގެންދާނެ އެވެ.
ޔޫކްރެއިނަށް އައު އެހީ ފާސްކުރުން
ރަޝިޔާގެ ސިފައިންނާ ދެކޮޅަށް ޔޫކްރެއިނުން ކުރަމުންދާ ހަނގުރާމައިގައި އެ ޤައުމަށް އެހީތެރިވުމަށް ޑިމޮކްރެޓުންނާއި ރިޕަބްލިކަނުންގެ ގިނަ މެންބަރުންގެ ތާއީދު އޮތް ނަމަވެސް، އެމެރިކާއިން ސީދާ ދެމުން އައި މާލީ އަދި އަސްކަރީ އެހީތައް ޓްރަމްޕް ވަނީ މެދުކަނޑާލައްވާފަ އެވެ. އެންމެ ފަހުން، ރަޝިޔާގެ ހަކަތައާއި ޑީސަލާ ދެކޮޅަށް ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އަޅަން ގާނޫނެއް ފާސްކޮށް އޭގައި ސޮއިކުރެއްވިތާ މަދު ހަފުތާތަކެއްގެ ތެރޭގައި، އެ ފިޔަވަޅުތައް ޓްރަމްޕް އުވާލައްވައި ލުއި ދެއްވުމުން ގިނަ އަދަދެއްގެ ރިޕަބްލިކަނުން ހިމެނޭހެން ކޮންގްރެސްގެ ގިނަ މެންބަރުންގެ ނުރުހުން ވަނީ އަމާޒުވެފަ އެވެ.
ނޮވެންބަރު މަހުގެ އިންތިޚާބުގައި ދެ ގޭގެ ކޮންޓުރޯލު ޑިމޮކްރެޓުން ހޯދައިފި ނަމަ، ވޯޓަށް އަހާނެ މައްސަލަތަކާއި އެ ކަން ކުރާނެ ވަގުތު ކަނޑައެޅުމުގެ އިޚުތިޔާރު އެ ޕާޓީއަށް ލިބޭނެ އެވެ. މީގެ ސަބަބުން ޔޫކްރެއިނަށް އައު އެހީ ދިނުމުގެ ބިލުތައް ފާސްކުރުމުގެ ފުރުސަތު ފަހިވެގެންދާނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ. އަދި، ޓްރަމްޕް އެ ފަދަ ބިލެއް ވީޓޯ ކުރެއްވި ނަމަވެސް، އެ ވީޓޯ ބާތިލުކުރުމަށް ބޭނުންވާ ތިންބައިކުޅަ ދެބައިގެ އަޣުލަބިއްޔަތު މަޖިލީހުން ހޯދިދާނެ އެވެ.
ހަމަމިއާއެކު، ޓްރަމްޕްގެ އެހެން ސިޔާސަތުތައް ހުއްޓުވުމަށް ވެސް ޑިމޮކްރެޓުންނަށް މަގުފަހިވާނެ އެވެ. މި ގޮތުން، ޑިމޮކްރެޓުން އަޣުލަބިއްޔަތު ހޯދައިފި ނަމަ ހައުސްގެ ފޮރިން އެފެއާޒް ކޮމިޓީގެ ވެރިޔަކަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ނިއު ޔޯކްގެ މަންދޫބު ގްރެގަރީ މީކްސް ވަނީ، ރަޝިޔާގެ ޑީސަލް އަލުން ދުނިޔޭގެ ބާޒާރަށް ނެރުމަށް ޓްރަމްޕް ގެންގުޅުއްވާ ރޭވުން ހުއްޓުވުމަށް ދެ ޕާޓީ އެކުލެވޭ ބިލެއް ހުށަހަޅުއްވާފަ އެވެ.
އިސްރާއީލަށް ދޭ އަސްކަރީ އެހީ މަދުކުރުން ނުވަތަ ހުއްޓާލުން
ޣައްޒާގައި ޔަހޫދީ އިސްރާއީލުން ހިންގަމުންދާ ޤަތުލުއާންމުގައި ފަލަސްތީނުގެ އެތައް ހާސް އާންމުން ޝަހީދުވަމުންދާތީ، ޑިމޮކްރެޓުންގެ މެދުގައި އިސްރާއީލަށް އޮތް ތާއީދު ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފަ އެވެ. އިސްރާއީލުން އިސްތިއުމާރު ކޮށްފައިވާ ހުޅަނގު އައްސޭރީގައި ހިންގަމުންދާ އަނިޔާވެރި ޖަރީމާތަކާއި، އިސްރާއީލުގެ ހައްދުފަހަނައެޅި ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫ ރިޕަބްލިކަނުންނާއެކު ބާއްވާ ގާތް ގުޅުމަކީ ވެސް މި ނުރުހުން އިތުރުވި މައިގަނޑު ސަބަބުތަކެވެ.
ޑިމޮކްރެޓުންނަށް މަޖިލީހުގެ އަޣުލަބިއްޔަތު ލިބިއްޖެ ނަމަ، އެންމެ ފަހުގެ މާލީ އަހަރު 3.8 ބިލިޔަން ޑޮލަރަށް އެރި އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ އެހީ ކުޑަކުރުން ނުވަތަ އެއްކޮށް ހުއްޓާލުމަށް ފިޔަވަޅު އެޅިދާނެ އެވެ. މިއީ، އެމެރިކާއިން އެހެން އެއްވެސް ޤައުމަކަށް ދިން މިންވަރަށް ވުރެ އިތުރު އަދަދެކެވެ. މި ހިނގާ ހޫނުމޫސުމުގައި، އިސްރާއީލަށް ދޭ އެހީ ކަނޑާލުމަށް ހައުސްގެ ގާތްގަނޑަކަށް ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ޑިމޮކްރެޓުން ވަނީ ވޯޓު ދީފަ އެވެ. އަދި، އެހީ އެއްކޮށް ކަނޑާލުމާ ދެކޮޅަށް ވޯޓު ދެއްވި މީކްސް ފަދަ ބައެއް މެންބަރުން ވެސް ވަނީ، ބޮޑެތި ބޮން ފަދަ ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރު އިސްރާއީލަށް ދިނުން ހަނިކުރުމަށް ތާއީދުކުރައްވާފަ އެވެ.
އަސްކަރީ ބަޖެޓު ކުޑަކުރުމާއި ބޭރުގެ އެހީ އިޢާދަކުރުން
ރިޕަބްލިކަނުންނާ ޚިލާފަށް، އަސްކަރީ ޚަރަދުތައް ކުޑަކުރުމަށް ޑިމޮކްރެޓުން އިސްކަންދިނުމުގެ ފުރުސަތު މާ ބޮޑެވެ. މި އަހަރުގެ އަސްކަރީ ބަޖެޓު ރެކޯޑު މިންވަރެއް ކަމަށްވާ %67 އިތުރުކޮށް، 1.5 ޓްރިލިޔަން ޑޮލަރަށް ބޮޑުކުރުމަށް ޓްރަމްޕް އެދިވަޑައިގެންނެވި ނަމަވެސް، ސެނެޓުގައި ޑިމޮކްރެޓުން ވަނީ އެ ކަން ހުއްޓުވާފަ އެވެ. އެ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކުރި މައިގަނޑު ސަބަބަކީ، އީރާނުގެ ހަނގުރާމައާ ގުޅޭގޮތުން ކޮންގްރެސްގެ މަޝްވަރާ ހޯއްދެވުމަށް ޓްރަމްޕް ދެކޮޅު ހެއްދެވުމާއި އިޖުތިމާއީ ޕުރޮގުރާމުތަކުގެ ބަޖެޓު އިންތިހާއަށް ކުޑަކުރެއްވުމެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ކޮންގްރެސްއިން ފާސްކޮށްފައިވާ ބޭރުގެ އެހީގެ ބިލިޔަނަކަށް ވުރެ ގިނަ ޑޮލަރު ޓްރަމްޕް ވަނީ ހިފަހައްޓަވައި ނުވަތަ ބާތިލުކުރައްވާފަ އެވެ. މި އުނިކުރުންތަކާ މެދު ގިނަ އަދަދެއްގެ ޑިމޮކްރެޓުން ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށްފައިވާއިރު، މަޖިލީހުގެ ކޮންޓުރޯލު ލިބުމާ އެކު އެ ފައިސާ އަލުން އިޢާދަކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރާނެ ކަމަށް އެ ފަރާތްތަކުން ބުންޏެވެ.
މަސްދަރު: ރޮއިޓަރސް
