އެމެރިކާއިން އިސްރާއީލަށް 2000 ޕައުންޑްގެ ބޮން ދިނުން މަޑުޖައްސާލީ ކީއްވެ؟

ޣައްޒާގައި ހުރި ހަމާސްގެ ބިމު އަޑީ ޓަނަލްތަކަށް އަމާޒުކޮށް އިޒްރޭލުން ހަމަލާދިނުމަށް ބަރޯސާވެފައި ވަނީ އެމެރިކާއިން ފޯރުކޮށްދޭން އެއްބަސްވި 2000 ޕައުންޑްގެ ބާރުގަދަ ބޮމުގެ މައްޗަށެވެ. އެކަމަކު މިހާރު އެ ޑެލިވަރީތައް އޮތީ ހުއްޓިފައެވެ.

އޭގެ ތެރެއިން 1800 ބޮމުގެ ޝިޕްމަންޓާއި 500 ޕައުންޑްގެ 1700 ބޮމުގެ ޝިޕްމަންޓެއް މަޑުޖައްސާލައިފާވާ ކަމަށް އެމެރިކާގެ އޮފިޝަލުން ބުނެއެވެ. އެމެރިކާއިން މިގޮތަށް ނިންމާފައި މިވަނީ ޣައްޒާގެ ދެކުނުގެ ސިޓީއެއް ކަމަށްވާ ރަފާއަށް އިސްރާއީލުން ހަމަލާދޭން ފަށާފައިވާ ވާތީ ކަމަށް އެމެރިކާއިން ބުނެއެވެ.

އެއް މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ ރެފިއުޖީން ރަފާގައި ހިމާޔަތް ހޯދަމުންދާއިރު، އެމެރިކާގެ އޮފިޝަލުން ކަންބޮޑުވަނީ އެފަދަ ބާރުގަދަ ބޮމުގެ ސަބަބުން ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް އެސިޓީގައި ތިބި އާއްމުންނަށް ލިބިދާނެތީއެވެ. އިންސާނީ ހައްގުތަކަށް މަސައްކަތް ކުރާ ޖަމާއަތްތަކުން މީގެކުރިންވެސް ބުނަމުން އައީ އިޒްރޭލުން ބާރުގަދަ ބޮންތައް ބޭނުންކުރުމުގެ ސަބަބުން އާންމުންގެ ގިނަބައެއްގެ ފުރާނަ ނުޙައްގުން ގެއްލިފައިވާ ކަމަށެވެ.

އެމެރިކާގެ ޑިފެންސް ސެކްރެޓަރީ ލޮއިޑް އޮސްޓިން ސެނެޓުގެ ޕެނަލެއްގައި ބުދަ ދުވަހު ވިދާޅުވީ ރަފާ ފަދަ އާބާދީ ބޮޑު ސަރަހައްދަކަށް ބޭނުންވާނީ ކުދި އަދި އެއަށްވުރެ އާދައިގެ ހަތިޔާރު ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެ ނިންމުމަކީ ފައިނަލް ނިންމުމެއް ނޫންކަން އޭނާ ވަނީ ސާފުކޮށް ދީފައެވެ.

އޮސްޓިން ވިދާޅުވީ އިޒްރޭލަށް ދިފާއުވުމުގެ ވަސީލަތްތައް ހުރިކަން ކަށަވަރު ކުރުމަށް ޓަކައި ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ކުރަމުން ގެންދާނެ ކަމަށެވެ.

އިޒްރޭލުން ބުނީ އެ ނިންމުމާ މެދު މާޔޫސްވެފައިވާ ކަމަށާއި އެއީ ރައީސް ޖޯ ބައިޑަންއަށް ސިޔާސީ ގޮތުން ޕްރެޝަރު ކޮށްގެން ނިންމި ނިންމުމެއް ކަމަށެވެ. ދިފާއީ ބައެއް ތަޖުރިބާކާރުން ބުނަނީ މިއީ ވަރަށް ބޮޑަށް ސިމްބޮލިކް ފިޔަވަޅެއް ކަމަށާއި ނަމަވެސް އެމެރިކާ އާއި އިޒްރޭލާ ދެމެދު އޮތް ގުޅުމަށް އިތުރު މައްސަލަތަކެއް ކުރިމަތިވާނެ ކަމުގެ އިޝާރާތެއް ލިބިގެންދާނެ ކަމަށެވެ.

އިޒްރޭލުގެ ނޭޝަނަލް ސެކިއުރިޓީ ކައުންސިލްގެ ކުރީގެ ޑެޕިއުޓީ ހެޑް އިޓަމާރް ޔާރް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި މިއީ (އިސްރާއީލުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން) ނަތަންޔާހޫއަށް ދިން ޑިޕްލޮމެޓިކް މެސެޖެކެވެ.

ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމައިގެ ފަހުން އެމެރިކާއިން އެގައުމުގެ މަތިންދާބޯޓުތަކުން 2،000 ޕައުންޑްގެ ބޮން ވައްޓާލި ނަމަވެސް، މިހާރު ހުރި ވާޝަންތަކަކީ ވިއެޓްނާމް ހަނގުރާމައިގެ ވާޝަން ތަކެކެވެ. މިއީ އެއާ ޑްރޮޕްޑް މިއުނިޝަނެކެވެ. މިއީ އެމެރިކާގެ އިންވެންޓްރީގައި ހުރި އެންމެ ބޮޑު އެއް ހަތިޔާރު ކަމަށް ފައުންޑޭޝަން ފޯ ދަ ޑިފެންސް އޮފް ޑިމޮކްރަސީސް ސެންޓާ އޮން މިލިޓަރީ އެންޑް ޕޮލިޓިކަލް ޕަވާގެ ސީނިއާ ރިސާޗް އެނަލިސްޓެއް ކަމަށްވާ ރަޔަން ބްރޮބްސްޓް ވިދާޅުވިއެވެ.

2،000 ޕައުންޑްގެ މި ބޮމުގެ ތަފާތު ވައްތަރުތައް ހުރެއެވެ. ބައެއް ވައްތަރުތައް ފަރުމާކޮށްފައި ވަނީ ބިމުގެ އަޑީގައި ހުންނަ އަމާޒުތަކަށް ހަމަލާދިނުމަށެވެ. އަނެއް ބައި ވައްތަރުތައް ފަރުމާކޮށްފައިވަނީ ބިމުން މަތީގައި ތަންތަން ގޮއްވާލައި ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބޭ ގޮތަށެވެ. ވޭރިއަންޓަށް ބެލުމަށްފަހު، އަދި އިމިއުނިޝަން އޯޕަން ނުވަތަ އާބަން އޭރިއާއަކަށް ވައްޓާލިޔަސް، އޭގެ ބްލާސްޓް ރެޑިއަސް މޭލެއްގެ ހަތަރުބައިކުޅަ އެއްބަޔަށް ވުރެ ދުރަށް ހުންނައިރު، އެ ރޭޑިޔަސްގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ މީހުންނަށާއި، ތަކެއްޗަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ގެއްލުންދޭނެއެވެ.

މި ބޮންތައް ފަރުމާކޮށްފައިވާގޮތުން ހަނގުރާމަވެރިންގެ ޖެޓަކުން ބިންމައްޗަށް ވައްޓާލުމުގެ ބަދަލުގައި، އެ ހަތިޔާރަކީ ބޭނުންވެއްޖެ ކޮންމެ އަމާޒަކަށް ވެސް މަގުދައްކައިދޭ ކިޓެއެއް އެކުލެވޭ ހަތިޔާރެކެވެ. މި ކިޓުތަކުން ހަތިޔާރުތައް އިތުރަށް ފުރިހަމަކޮށްދޭ އިރު، ބޮޑު އާބާދީއެއް އޮތް މާހައުލެއްގައި ނަމަ އޭގެ އަމާޒުތަކަށް ވާޞިލްކޮށްދިނުމުގައި މިކިޓްގެ ދައުރު ވަރަށް ބޮޑުވާނެއެވެ.

އެމެރިކާގެ ފައިޓާ ޖެޓްތަކާއި ބޮން ގޮއްވާ މީހުންނާއި ޑްރޯންތަކުން ވެސް މިހަތިޔާރު ކޮށްޓްރޯލްކޮށް ގޮއްވާލަން ބޭނުން ވެއްޖެ ކޮންމެ ހިނދެއްގައި ރިމޯޓްކޮށް ގޮއްވާލެވޭނެއެވެ.

އެމެރިކާއިން ޔޫކްރޭނަށް ހަތިޔާރު ފޯރުކޮށްދޭން ފެށީ 2022 ވަނަ އަހަރު ކަމަށްވާއިރު، މިއީ ޔޫކްރެއިންގެ މަތިންދާބޯޓުތަކުން ވެސް ލޯންޗް ކުރެވިދާނެ ތަންކޮޅެއް މޮޑިފައިޑް ވާޝަނެއް ކަމަށް ރިޕޯޓްތައް ބުނެއެވެ. އޮކްޓޯބަރު މަހުގެ ހަތްވަނަ ދުވަހު ހަމާސް ޖަމާއަތުން އިޒްރޭލަށް ދިން ހަމަލާއަށްފަހު އެމެރިކާއިން ވަނީ އިޒްރޭލުގެ ދިފާއުގައި އެހީތެރިވުމުގެ ގޮތުން އިޒްރޭލަށް 2000 ޕައުންޑްގެ ހަތިޔާރު ފޯރުކޮށްދީފައެވެ.

އިޒްރޭލުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ޣައްޒާގައި ބޭނުންކުރަނީ ކޮން ބާވަތެއްގެ ބޮމެއްކަމެއް އަދި ކޮންވައްތަރެއްގެ އާޓިލަރީއެއް ކަމެއް ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް ސައިޓުން ފެނުނު ބްލާސްޓް ބައިތަކާއި ސްޓްރައިކް ފުޓޭޖްގެ އެނަލިސިސްތަކަށް ބަލާއިރު، ވަށާލާފައިވާ އެންކްލޭވްއަށް ވައްޓާލި ބޮމުގެ ބޮޑު ބަޔަކީ އެމެރިކާއިން އުފައްދާފައިވާ ބޮންތަކެއްކަން ތަޖުރިބާކާރުންނަށް ޔަޤީންވެއެވެ. އެ މީހުން ބުނަނީ އެއީ އެމެރިކާގެ 2000 ޕައުންޑްގެ ބޮންކަމަށާއި، އެ ހަމަލާތަކުގައި އާބާދީ ބޮޑު ސަރަހައްދުތަކުގައި އެތައް ސަތޭކަ ބަޔަކު މަރުވެފައިވާ ކަމަށެވެ.

ބްރޮބްސްޓް ވިދާޅުވީ 2000 ޕައުންޑްގެ މި ބޮންތައް ބޭނުންކުރާނީ ރަފާގައި ހަމާސްގެ ޓަނަލް ނެޓްވޯކަށް ހަމަލާ ދިނުމުގައި އިޒްރޭލަށް އެހީތެރިވުމަށް ކަމަށެވެ.

އިޒްރޭލުން ޣައްޒާގައި ހަތިޔާރު ބޭނުންކުރުމާ ބެހޭ ގޮތުން ސްޓޭޓް އެންޑް ޑިފެންސް ޑިޕާޓްމަންޓްގެ މިނިވަން ޓާސްކް ފޯހެއްގައި މަސައްކަތް ކުރެއްވި ހަތިޔާރުގެ މާހިރެއް ކަމަށްވާ އަދި ރިޓަޔާޑް އެމެރިކަން އެއާފޯސް މާސްޓާ ސާޖަންޓް ބްރަޔަންޓް ވިދާޅުވީ، ހަތިޔާރު ފޯރުކޮށްދިނުމުގައި އެމެރިކާއިން އެނިންމި ނިންމުމަކީ އިޒްރޭލަށް ވަރަށް ބޮޑު ގެއްލުމަކަށް ވާނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ.

ބްރަޔަންޓް ވިދާޅުވީ 2،000 ޕައުންޑާއި 500 ޕައުންޑްގެ މި ބޮމަކީ އިޒްރޭލުން ހަތް މަސް ދުވަހުގެ ހަނގުރާމައިގެ ކެމްޕޭނުގައި ބޭނުންކުރި މައިގަނޑު ހަތިޔާރުތައް ކަމަށެވެ.

ސްޓޭޓް އެންޑް ޑިފެންސް ޑިޕާޓްމަންޓްތަކުގެ މިނިވަން ޓާސްކްފޯހުން މިދިޔަ މަހު އެކުލަވާލި ރިޕޯޓެއްގައި ބުނެފައި ވަނީ ހަނގުރާމައިގެ ފުރަތަމަ ހަ މަސް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ޣައްޒާއަށް ތިން ލައްކަ ބޮން ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށް ނުވަތަ ބަޑި ޖަހާފައިވާ ކަމަށް އެމެރިކާގެ މަސްދަރުތަކުން އެ ޖަމާއަތުގެ މެމްބަރަކަށް އަންގާފައިވާ ކަމަށެވެ.

އެއް މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ހިޔާވަހިކަން ހޯދާފައިވާ ރަފާގައި 2،000 ޕައުންޑްގެ ބޮން ބޭނުން ކުރުމުގެ ފުރުސަތު އޮތުމަކީ، އެ ނިކަމެތި ރައްޔިތުން ދާނެ އިތުރު ތަނެއް ނެތްއިރު، އެމެރިކާ ސަރުކާރުގެ ވަރަށް ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެކެވެ.

އެ އަޑުއެހުމުގައި އޮސްޓިން ވަނީ 2،000 ޕައުންޑްގެ ބޮމަކީ ރަފާގެ އޮޕަރޭޝަނަށް އެންމެ ރަނގަޅު ވަސީލަތްތޯ ސުވާލު އުފައްދަވައިފައެވެ.

އެމެރިކާގެ މި ނިންމުމަށް އިޒްރޭލުން ވަނީ ވަރުގަދަ ރައްދެއް ދީފައެވެ. އިޒްރޭލުގެ ޗެނަލް 13 ޓީވީ ނިއުސްއަށް ދެއްވި އިންޓަވިއުއެއްގައި އދ.އަށް ކަނޑައަޅާފައވާ އެގައުމުގެ ސަފީރު ގިލާޑް އެރްދާން ވަނީ މި ނިންމުން މަޑުޖައްސާލުމަކީ ވަރަށް މާޔޫސްކުރުވަނިވި ނިންމުމެއް ކަމަށް ސިފަކުރައްވާފައެވެ. އޭނާ ލަފާ ދެއްވީ އެނިންމުން ނިންމާފައި އެވަނީ ކޮންގްރެސްގެ ފަރާތުން ބައިޑަންއަށް ސިޔާސީ ގޮތުން ޕްރެޝަރު ކުރުމާއި ކެމްޕަސް މުޒާހަރާތަކާއި ކުރިއަށް އޮތް އިންތިހާބާ ގުޅިގެން ކަމަށެވެ.