ލުބްނާނުގެ ރައްޔިތުން ގަދީމީ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމަށް ބަރޯސާވާން ފެށީ ކީއްވެ؟

އެއްދުވަސްވަރެއްގައި ޖިމްނާސްޓިކް އިންސްޓްރަކްޓަރެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރި މުޙައްމަދު އަބާދީން، މިހާރު ދަނީ ލުބްނާނުގެ އުތުރުގެ ސަރަހައްދެއްގައި، ގަދީމީ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމަށް ޚާއްސަ، ކުޑަ ފިހާރަގަނޑެއް ހިންގަމުންނެވެ. އޭނާގެ މަގުސަދަކީ، ތަކެތީގެ އަގުތައް އިންތިހާއަށް އުފުލުމާއި ޒަމާނީ ބޭސްވެރިކަމުގެ ސަޕްލައިގެ ދަތިކަން އެހާމެ ބޮޑަށް ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައިވާ ލުބްނާންގެ އާންމު ރައްޔިތުންނަށް ލުއި ފަސޭހަކަން ހޯދާދިނުމެވެ.

ގަދީމީ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމަކީ މާޒީގެ ތެރެއިން އެތައް ހާސް އަހަރެއްގެ ކުރިއަށް ތާރީޚު ޖަހާލެވޭ ބޭސްވެރިކަމެކެވެ. ގަދީމީ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމުގެ ބޭނުންކޮށް އުޅެނީ އެކި ގަސްގަހުގެ ފަތާއި، އަދުގެ ދުނިޔޭގައި ހަވާދު ތައްޔާރު ކުރަން ބޭނުން ކުރާ އެކި ޒާތްޒާތުގެ ގުދުރަތީ ބާވަތްތަކުގެ އިތުރުން އެ މާއްދާތަކުން ނަގާ ތެލުގެ ތާސީރުތަކެވެ. އާންމުކޮށް މިފަދަ ބޭސްތައް ބޭނުން ކުރަނީ ރޯގާޖެހި ކެއްސުމާއި ބަނޑުގެ ބަލިތަކަށެވެ.

އުމުރުން 53 އަހަރުގެ އަބާދީން ނިސްބަތް ވަނީ ލުބްނާނުގެ އުތުރުގެ ބަނދަރުމަތީ ސިޓީއެއް ކަމަށްވާ ޓްރިޕޮލީގައި ދިރިއުޅޭ ގަދީމީ ބޭސްވެރި އާއިލާއަކަށެވެ. މިދިޔަ 3 އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ލުބްނާންގެ އިގުތިސާދު އިންތިހާއަށް ހީނަރުވެ، އިނދަޖެހިފައި އޮތުމުގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، އަބާދީން ފަދަ ބޭސްވެރިންގެ ޑިމާންޑްވެސް ދަނީ އިތުރު ވަމުންނެވެ.

ޑިސެމްބަރު 2021 ގައި އެމްނެސްޓީ އިންޓަނޭޝަނަލްއިން އާންމު ކުރި ރިޕޯޓެއްގައިވާ ގޮތުން، 2019 ވަނަ އަހަރަށް ފަހު ލުބްނާން ފައިސާގެ އަގު ވަނީ 90 ޕަސެންޓް ވެއްޓިފައެވެ. އަދި ޒަމާނީ ބޭސްފަރުވާގެ އަގު ވަނީ 4 ގުނަ އިތުރުވެފައެވެ. ސިއްހީ ފަރުވާގެ ހިދުމަތްތަކުގެ އަގުތައް ހުރީ، ލުބްނާނުގެ ގޭބިސީތަކުގެ ތެރެއިން 33 ޕަސެންޓް ގޭބިސީއަކަށް އަތްފޯރާ ވަރަށް ވުރެ މަތީގައި ކަމަށް، މިދިޔަ ސެޕްޓެމްބަރު މަހު އދ. އިންވެސް ވަނީ އިންޒާރު ކޮށްފައެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ދެބައިކުޅަ 1 ބައި މީހުންނަށް ބޭސްފަރުވާ ނުލިބި ވަނީ އަގު ބޮޑުވެގެން ކަމަށްވާ އިރު، އަނެއް ބައި މީހުންނަށް ބޭސް ނުލިބުނީ ފާމަސީތަކުގައި ބޭސް ނެތިގެންނެވެ.

ލުބްނާންގެ ސަރުކާރުން ވަނީ ޒަމާނީ ބޭސްފަރުވާގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ގިނަ ބޭސްތަކަކަށް ދޫކުރަމުންދިޔަ ސަބްސިޑީޒް ދިނުންވެސް ހުއްޓާލާފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ކެންސަރު ފަދަ ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް ބޭނުން ކުރަމުން ދިޔަ ބޭސްތައްވެސް ހިމެނެއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، އަގުތައް އަނެއްކާވެސް އުފުލުނީއެވެ.

އަބާދީން ނިސްބަތްވާ ޓްރިޕޮލީގެ ހާލަތު ވަކިން ދެރައެވެ. ލުބްނާނުގެ އިގުތިސާދީ އަދި މާލީ ކާރިސާ ފެށުމުގެ ކުރިންވެސް ޓްރިޕޮލީއަކީ މެޑިޓަރޭނިއަން ސަރަހައްދުގެ އެންމެ ފަގީރު ސިޓީ ކަމުގައި އދ. އިން އޮތީ ގިންތިކޮށްފައެވެ.

އެފަދަ ދަނޑިވަޅެއްގައި ޚިދުމަތަށް ތެދުވީ އަބާދީން ފަދަ މީހުންނެވެ. ކަރުގައި ރިހޭތީ އުޅޭ މީހުންނަށްވެސް އަބާދީން ދިޔައީ ޚާއްސަ ސަޔެއް ތައްޔާރު ކޮށްދެމުންނެވެ.

ސީރިއަސް ބަލިތަކުގެ ފަރުވާއަކަށްވެސް ގަދީމީ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމަށް މިހާރު މީހުން ބަރޯސާވަމުންދާ ކަމަށް، ބޭސްވެރިޔާ، ޢުމަރު އަލް-ރާފީ ވަނީ ފާހަގަކޮށްފައެވެ.

ކަން މިހެން އޮތް އިރު، ލުބްނާނުގެ ފާމަސީތަކުގެ އިއްތިހާދުގެ އިސްވެރިޔާ ޖޯއީ ސައްލޫމް ވިދާޅުވީ، ދޭތެރެއަކުން ފަތްޕިލާވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމުގެ ބޭނުން ކޮށްގެން ލުޔެއް ލިބުނު ކަމުގައި ވީ ނަމަވެސް، ވަކި ގަވައިދަކަށް ބެލުމެއް ނެތި އެކަމަށް ބަރޯސާވެއްޖެނަމަ ސިއްހަތަށް ނުރައްކާ ވެދާނެ ކަމަށެވެ.