ޑްރަގް ބޮޑުން ސަލާމަތްވެ، ޑްރަގް ބޭނުންކުރާ ކުދިން ގިނަވާ މައްސަލައިގެ އިންކުއަރީއެއް
މިއީ މަޖިލީހުގެ ރިޔާސަތުން ހުށައަޅާފައިވާ ހުށައެޅުމެއް
މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ބެހޭ ޤާނޫނުގައި ހުރި މައްސަލަތައް ބަލައިދިނުމަށް އެދި ހުށަހެޅިފައިވާ މައްސަލަ، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިޖްތިމާޢީ ކޮމިޓީއިން ދިރާސާކުރުން
ޑްރަގް އެތެރެކުރާ މީހުން ސަލާމަތްވެ، އެ ބޭނުންކުރާ ކުދިންނަށް އެ ވަބާއިން އަރައިނުގަނެވޭ މައްސަލައަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިޖުތިމާއީ ކޮމިޓީން ޚާއްސަ އިންކުއަރީއެއް ހެދުމަށް ނިންމައި، އެ މަސައްކަތް ފަށައިފިއެވެ.
ބުދަ ދުވަހު އިޖުތިމާއީ ކޮމިޓީން ދިރާސާ ކޮށްފައިވަނީ މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުން ކުރުމާއި ވިޔަފާރި ކުރުމުގެ މައްސަލަތަކާއި، މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ބެހޭ ޤާނޫނުގައި ހުރި މައްސަލަތައް ބަލައިދިނުމަށް އެދި މަޖިލީހުގެ ރިޔާސަތުން ހުށައަޅާފައިވާ ހުށައެޅުމަށެވެ.
ކޮމިޓީގެ ނާއިބް މުޤައްރިރު ހުސައިން ފިރުޝާން ވިދާޅުވީ، މި ހުށައެޅުމާއި ގުޅިގެން ތަފްސީލީ އިންކުއަރީއެއް ހިންގުމަށް ކޮމިޓީން ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި އެއަށްފަހު އިންކުއަރީގެ ހޯދުންތައް ކަމާއި ގުޅުންހުރި އިދާރާތަކަށް ހުށައެޅުމަށް ކޮމިޓީން ނިންމާފައިވާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ކޮމިޓީގެ މެމްބަރުން ވަނީ މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަތަކަކީ މުޅި ރާއްޖެއަށްވެސް ދިމާވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު އެއް މައްސަލަކަން ފާހަގަ ކުރައްވާފައެވެ. އެގޮތުން ގިނަ އަދަދެއްގެ މަސްތުވާތަކެތި އަތުލައިގެން ނަމަވެސް، އެތަކެތި އެތެރެކުރާ މީހުން ކޯޓުތަކުން ދޫވާ މައްސަލައަކީވެސް ބޮޑު މައްސަލައެއްކަން ބައެއް މެމްބަރުން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
މައްޗަންގޮޅި އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު މުޙައްމަދު ރަޝީދުވެސް ވަނީ ބޮޑެތި އަދަދުތަކުން ރާއްޖެއަށް ޑްރަގް އެތެރެކުރާ މީހުން ސަލާމަތްވެގެންދާއިރު، މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ގުޅުންހުރި ކުދި މައްސަލަތަކުގައި ހައްޔަރު ކުރެވޭ ކުދިން މުޖުތަމައަށް ނެރެވޭނެ ގޮތެއް ނެތި، އެކަމުން އަރައިނުގަނެވޭ ފަހަރުތައް ގިނަކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.
މެމްބަރު ވަނީ ޑްރަގް ވަބާއަށް ދާ ކުޑަކުދިންވެސް މުޖުތަމައަށް ނެރެވޭނެ އެކަށީގެންވާ ރަނގަޅު ނިޒާމެއް ނެތްކަން ފާހަގަކުރައްވައިި، އިންކުއަރީ ނިމިގެންދާއިރު އެކަމަށް މުހިއްމު ޙައްލުތަކެއް އަންނާނެކަމަށް އުއްމީދު ކުރައްވާކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.
މެމްބަރުން ވަނީ ޑްރަގް ފަރުވާގެ ނިޒާމުވެސް މިހާރަށްވުރެ ހަރުދަނާ ވާންޖެހޭކަން ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.
މި ކޮމިޓީގައި ކޮންސަލްޓެންޓެއްގެ ގޮތުން ބައިވެރިވެވަޑައިގެންނެވި އިބްރާހިމް ރިޔާޒް ވަނީ މި މައްސަލަ އާއި ގުޅިގެން ފާހަގަވާ ބައެއް ކަންކަމަށް އަލިއަޅުވާލައްވާފައެވެ. ރިޔާޒް ވިދާޅުވީ، ސިއްޙީ ނިޒާމު ލާމަރުކަޒުވެފައި ނުވުމަކީވެސް މަސްތުވާތަކެތީގެ ފަރުވާ އާއި ގުޅުންހުރި ކަންކަން ފެންމަތިވާ ސަބަބެއް ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ރަށްރަށުގައިވެސް ރިހެބިލިޓޭޝަނާއި ކައުންސެލިންގ ލިބެން ހުންނަންޖެހޭކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ރިޔާޒް ވިދާޅުވީ، 2011 ގެ ފަހުން ދައުލަތުގެ އެއްވެސް މުއައްސަސާއަކުން މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ބެހޭ އެއްވެސް ތަފާސްހިސާބެއް އެއްކޮށްފައިވާ ނުވާ ކަމަށެވެ. ވީއިރު، ޑްރަގްގެ ޙާލަތު މިހާ ހިސާބަށް އައިއިރު ދައުލަތަށް އެކަން އެނގިފައިނުވާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. ވުމާއެކު، ދުނިޔޭގެ ސިއްޙަތު ޖަމިއްޔާ، ޑަބްލިއުއެޗްއޯގެ ލަފަޔާއެކު ހެލްތް މިނިސްޓްރީން އެކަމާއި ގުޅޭ ދިރާސާއެއް އެމްއެންޔޫގެ ދަރިވަރުންގެ އެހީގައި ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައިވާކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ރިޔާޒް ވިދާޅުވީ، އެ ދިރާސާއިން ރާއްޖޭގެ ޙާލަތާއި ގުޅޭ ގިނަ މައުލޫމާތުތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން މިހާރުގެ ރެކޯޑުތަކަށް ބަލާއިރު، އުމުރުން 8 އަހަރުނުވާ ކުޑަކުދިންނާއި، 67 އަހަރުވީ މީހުންވެސް މި ވަބާގައި ޖެހިފައިވާކަން ފާހަގަވާކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ޑްރަގް އޮޕަރޭޝަންތަކުގެ މައުލޫމާތު މީޑިއާތަކަށް ހިއްސާ ކުރުމަށް ފުލުހުން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މީޑިއާ އިވެންޓުގައި, ފުލުހުންގެ ފެމިލީ އެންޑް ޗައިލްޑް ޕްރޮޓެކްޝަން (އެފްސީޕީޑީ) އިން ވަނީ, ކުޑަކުދިން ކުށަށް އަރައިގަންނަމުންދާ މިންވަރާއި ގުޅޭ ގޮތުން ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށް، އެކަމުގެ ބައެއް މިސާލުތައްވެސް ކިޔައިދީފައެވެ.
ފުލުހުން ބުނާ ގޮތުގައި މާލެ ސަރަހައްދުން ކުޑަކުދިންނާއި ގުޅޭ ޑްރަގްގެ މައްސަލަތައް 10،000 އަށްވުރެ ގިނައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޑްރަގް ބޭނުން ކުރުމާއި، ވިއްކުމާއި، ވިޔަފާރި ކުރުމުގެ އެތައް މައްސަލައެއް ހިމެނެއެވެ. ޑްރަގް ކެފޭތަކުން ޚިދުމަތް ހޯދާ ހާހަކަށްވުރެ ގިނަ މީހުންގެ ތެރޭގައި, ގަވާއިދުން އެ ޚިދުމަތް ލިބިގަންނަ 14 ކުދިންވެސް ފާހަގަވެފައިވާކަމަށް ފުލުހުން ބުނެއެވެ. ޑްރަގް ވިއްކާ ވިޔަފާރީގައި 10 އަހަރުގެ ކުޑަކުދިންވެސް ހިމެނޭކަން ފުލުހުން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފައެވެ.
