ފަލަސްތީނުގެ މިނިވަން ދައުލަތެއް ގާއިމު ކުރުމަށް ތާއީދު ކުރާ ގަރާރު އދ. ގެ އާންމު މަޖިލީހުން ފާސްކޮށްފި

އިސްރާއީލާއި ފަލަސްތީނުގެ ދެ-ދައުލަތުގެ ހައްލަކަށް އައު ބާރެއް ލިބިދޭ "ނިއުޔޯކް ޑިކްލަރޭޝަން" އދ. ގެ އާންމު މަޖިލިހުން ހުކުރު ދުވަހު ފާސް ކޮށްފިއެވެ.

މި ގަރާރު ފާސްވީ 142 ވޯޓު ލިބިގެންނެވެ. އިސްރާއީލާއި އެމެރިކާ ހިމެނޭ ގޮތަށް 10 ޤައުމަކުން ދެކޮޅަށް ވޯޓުދިނެވެ. އަދި 12 ޤައުމަކުން ވޯޓުގައި ބައިވެރިއެއް ނުވެއެވެ. މި ގަރާރުގައި ހަމާސް ކުށްވެރިކޮށް، އެ ޖަމާޢަތުގެ ހަތިޔާރު ބެހެއްޓުމަށް ގޮވާލާފައިވެއެވެ.

އޮކްޓޯބަރ 7، 2023 ގައި ހަމާސް އިން އިސްރާއީލަށް ދިން ހަމަލާ ކުށްވެރި ނުކުރުމާ ގުޅިގެން އިސްރާއީލުން ދެ އަހަރާ ގާތަށް އދ. ގެ މުއައްސަސާތަކަށް ފާޑުކިޔަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް، ފްރާންސާއި ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާއިން ހުށަހެޅި މި ގަރާރުގައި އެއްވެސް އޮޅުމެއް ނެތް މިންވަރަށް އެ ހަމަލާ ކުށްވެރިކޮށްފައިވެއެވެ.

ރަސްމީކޮށް ކިޔާ "ފަލަސްތީނުގެ މައްސަލަ ސުލްހަވެރިކޮށް ހައްލުކުރުމާއި ދެ-ދައުލަތުގެ ހައްލު ތަންފީޒުކުރުމާބެހޭ ނިއުޔޯކް ޑިކްލަރޭޝަން" ގައި ބަޔާންކޮށްފައި ވަނީ "ހަމާސް އިން ހުރިހާ ރަހީނުން ދޫކޮށްލަންޖެހޭ" ކަމަށާއި، އދ. ގެ ޖެނެރަލް އެސެމްބްލީން "އޮކްޓޯބަރ 7 ވަނަ ދުވަހު ހަމާސް އިން އާންމު ރައްޔިތުންނަށް ދިން ހަމަލާތައް ކުށްވެރިކުރާ" ކަމަށެވެ.

މީގެ އިތުރުން "ޣައްޒާގެ ހަނގުރާމަ ނިންމުމަށާއި، ދެ-ދައުލަތުގެ ހައްލު އަމަލީ ގޮތުން ތަންފީޒު ކުރުމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އިސްރާއީލު-ފަލަސްތީނު ޖެހުމަށް ޢަދުލުވެރި، ސުލްހަވެރި އަދި ދެމެހެއްޓެނިވި ހައްލެއް ހޯދުމަށް" ގޮވާލާފައިވެއެވެ.

ޢަރަބި ލީގުން މިހާރުވެސް ތާއީދުކޮށްފައިވާ އަދި ޖުލައި މަހު ގިނަ ޢަރަބި ޤައުމުތައް ހިމެނޭގޮތަށް 17 ޔޫއެން މެމްބަރު ޤައުމަކުން ސޮއިކޮށްފައިވާ މި ގަރާރުގައި ހަމާސް ކުށްވެރިކުރުމުގެ އިތުރުން، ޣައްޒާގެ ވެރިކަމުން އެ ޖަމާޢަތް އެއްކޮށް ދުރުކުރުމަށް ބާރު އަޅާފައިވެއެވެ.

"ޣައްޒާގެ ހަނގުރާމަ ނިންމުމުގެ ތެރޭގައި، ހަމާސް އިން ޣައްޒާގެ ވެރިކަން ނިންމާލައި، މިނިވަން އަދި އަމިއްލަ ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއްގެ މަޤްޞަދާ އެއްގޮތަށް، ބައިނަލްއަޤްވާމީ ބައިވެރިވުމާއި އެހީތެރިކަމާއެކު، އެމީހުންގެ ހަތިޔާރުތައް ފަލަސްތީނު އޮތޯރިޓީއާ ހަވާލު ކުރަން ޖެހޭނެ" ކަމަށް ގަރާރުގައި ބަޔާން ކޮށްފައިވެއެވެ.

މި ވޯޓުލުން ކުރިއަށް ދިޔައީ ސެޕްޓެމްބަރ 22 ގައި ނިއުޔޯކްގައި ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ، ސައުދީ އަރަބިއްޔާ އާއި ފްރާންސް އިން އިސްވެ އިންތިޒާމު ކުރާ ޔޫއެން ސަމިޓެއްގެ ކުރިންނެވެ. މި ސަމިޓްގައި ފްރާންސްގެ ރައީސް އެމެނުއެލް މެކްރޯން ވަނީ ފަލަސްތީނު ދައުލަތް ރަސްމީކޮށް ބަލައިގަންނާނެ ކަމަށް ވަޢުދުވެފައެވެ.

މެކްރޯންގެ އިތުރުން އެހެން ލީޑަރުންވެސް ވަނީ ޔޫއެން ސަމިޓްގައި ފަލަސްތީނު ދައުލަތް ރަސްމީކޮށް ބަލައިގަންނާނެކަމަށް އިޢުލާނު ކޮށްފައެވެ.

މި ފިޔަވަޅުތައް މާނަ ކުރެވެނީ އޮކްޓޯބަރ 7، 2023 ގައި ފެށުނު ޣައްޒާގެ ހަނގުރާމަ ނިންމުމަށް އިސްރާއީލަށް ކުރިމަތިވާ އިތުރު ޕްރެޝަރެއްގެ ގޮތުގައެވެ.

ނިއުޔޯކް ޑިކްލަރޭޝަންގައި ޔޫއެން ސެކިއުރިޓީ ކައުންސިލްގެ މެންޑޭޓްގެ ދަށުން "ވަގުތީ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ސްޓެބިލައިޒޭޝަން މިޝަނެއް" ފޮނުވުމުގެ ވާހަކަ ހިމެނެއެވެ. މި މިޝަންގެ މަޤްޞަދަކީ ފަލަސްތީނުގެ އާންމު ރައްޔިތުންނަށް އެހީތެރިވުމާއި ސަލާމަތީ ޒިންމާތައް ފަލަސްތީނު އޮތޯރިޓީއާ ހަވާލު ކުރުމަށް މަގުފަހިކުރުމެވެ.

ޔޫއެން ގެ 193 މެމްބަރު ޤައުމުތަކުގެ ތެރެއިން ގާތްގަނޑަކަށް ތިންބައިކުޅަ ހަތަރުބައި ޤައުމުތަކުން 1988 ގައި ފަލަސްތީނު ލީޑަރޝިޕުން އިޢުލާނު ކުރި ފަލަސްތީނު ދައުލަތް ބަލައިގަނެފައިވެއެވެ.

ނަމަވެސް، ދެ އަހަރުގެ ހަނގުރާމަ އިން ޣައްޒާ ސްޓްރިޕް ހަލާކުވެ، ވެސްޓް ބޭންކްގައި އިސްރާއީލުގެ ސެޓްލްމަންޓްތައް އިތުރުވެ، އަދި އެ ސަރަހައްދު އަތުލާން އިސްރާއީލުގެ ވެރިން ބޭނުންވާކަން ފާޅުކުރުމާއެކު، މިނިވަން ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ވުޖޫދު ވުމަށް އިތުރު ނުރައްކާތައް ވަނީ ކުރިމަތިވެފައެވެ.

"ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ނުއުފެދޭނެ ކަމުގެ ވަޢުދު އަހަރެމެން ފުއްދާނަން" ކަމަށް އިސްރާއީލުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ހަރު އަޑުން ބުނެފައިވެއެވެ.

އަނެއްކޮޅުން، ފަލަސްތީނުގެ ރައީސް މަޙްމޫދު ޢައްބާސް އަށް ޔޫއެން ސަމިޓަށް ނިއުޔޯކަށް ވަޑައިގަނެވޭނެ ކަމަކަށް ނުބެލެވެއެވެ. އެމެރިކާގެ ސަރުކާރުން ބުނެފައިވަނީ އައްބާސް އަށް ވިސާ ދޫނުކުރާނެ ކަމަށެވެ.