ރުހުމަކާ ނުލައި ދެމަފިރިންގެ ދެމެދުގައި ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގުމަކީ ރޭޕް ކަމުގައި ކަނޑައަޅައި ގާނޫނަށް އިސްލާހު ގެނެސްފި

ރުހުމަކާ ނުލާ ދެމަފިރިންގެ ދެމެދުގައި ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގުމަކީ ރޭޕްކުރުން ކަމަށް ކަނޑައަޅާ ޖިންސީ ކުށުގެ ގާނޫނަށް އިސްލާހު ގެނެސްފިއެވެ.

ޖިންސީ ކުށުގެ ގާނޫނަށް އިސްލާހު ގެނައުމަށްޓަކައި ދެ ބިލެއް މަޖިލީހަށް ހުށަހަޅުއްވާފައިވަނީ ގަލޮޅު ދެކުނު ދާއިރާގެ މެމްބަރ މީކާއީލް އަހުމަދު ނަސީމް އާއި ތުޅާދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރ ހިސާން ހުސައިން އެވެ. މި ދެ ބިލް ދިރާސާކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިޔަށް ގެންގޮސްފައިވަނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ހިޔުމަން ރައިޓްސް އެންޑް ޖެންޑަރ ކޮމިޓީންނެވެ.

Advertisement

ކޮމިޓީން މިގާނޫނަށް އިސްލާހު ގެނައިއިރު ވަނީ ރޭޕްކުރުން ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ ދެމަފިރިން ކަމުގައިނުވާ ދެމީހުންގެ މެދުގައި ނުވަތަ ދެމަފިރިންގެ މެދުގައި މީހެއްގެ ޖިންސީ ގުނަވަނެއް، އެހެން މީހެއްގެ ޖިންސީ ގުނަވަނަކަށް ނުވަތަ ޖިންސީ ގުނަވަން ނޫން ގުނަވަނަކަށް ކިތަންމެ ކުޑަ މިންވަރަކަށް ނަމަވެސް އެމީހެއްގެ ރުހުމާ ނުލާ ވެއްދުމަށެވެ. ކުރިން ގާނޫނުގައި އޮންނަނީ ދެމަފިރިން ކަމުގައިނުވާ ދެމީހުންގެ މެދުގައެވެ.

މަޖިލީހުން ފާސްކޮށްފައިވާ ބިލްގައި ޖިންސީ ގޯނާގެ ގޮތުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ރޭޕްކުރުމަށް ނުވާގޮތަށް، އަދި ޖިންސީ އަނިޔާއަށް ނުވާގޮތުން، ޖިންސީ ނިޔަތެއް އޮވެގެން، ނުވަތަ ޖިންސީ ނިޔަތެއް އޮވެގެން ނޫން ނަމަވެސް، މީހެއްގެ ރުހުމާ ނުލައި، އޭނާގެ ޖިންސީ ގުނަވަނެއްގައި، މީހަކު އެއްވެސް އާލާތެއް ނުވަތަ އެއްޗެއް މެދުވެރިކޮށް، ނުވަތަ އެފަދަ އެއްވެސް އާލާތެއް ނުވަތަ އެއްޗެއް މެދުވެރިނުކޮށް އަތްލުމަށެވެ. ނުވަތަ މީހެއްގެ ޖިންސީ ގުނަވަނެއް، އޭނާގެ ރުހުމާ ނުލައި، ހާމަކުރުވުމަށެވެ. ނުވަތަ މީހެއްގެ ޖިންސީ ގުނަވަނަކަށް އޭނާގެ ރުހުމާ ނުލައި، ހާނިއްކައެއް ކުރުމަށެވެ. ނުވަތަ މީހެއްގެ ޖިންސީ ގުނަވަނަކަށް އެނޫންވެސް އިހާނެތި ޢަމަލެއް އޭނާގެ ރުހުމާ ނުލައި ކުރުމަށެވެ.

މީގެއިތުރުން މިގާނޫނަށް ދެން ގެނެސްފައިވާ އެންމެ މުހިންމު އިސްލާހަކީ ރޭޕްކުރުމާއި ޖިންސީ އަނިޔާ ހިންގާ މައްސަލަތަކުގެ ތަހުގީގުގައި ކުށުގެ ޝިކާރައަކަށްވާ ފަރާތުގެ ހަށިގަނޑާއި އަންނައުނުން ސާމްޕަލް ނަގައި އެ ސާމްޕަލްގެ ފޮރެންސިކް ތަހުލީލުކުރުމަށް ލާޒިކުރުމެވެ. އެތަހުލީލުތަކުގައި ރޭޕް އެވިޑެންސް ކިޓް ބޭނުންކުރުމަށް ވެސް ވަނީ އިސްލާހު ގެނެސްފައެވެ. ބިލްގެ 50 ވަނަ މާއްދާގެ 1 ގެ ރ ށް ގެނެސްފައިވާ އިސްލާހަކީ ރޭޕް އެވިޑެންސް ކިޓް ބޭނުންކުރާނެ ގޮތާއި ރައްކާތެރިކޮށް ބަހައްޓާނެ ގޮތުގެ އުސޫލު އެކުލަވާލުމާއި ގުޅޭ މާއްދާއެވެ.

އެގޮތުން ގާނޫނަށް ގެނައުމަށް މަޖިލީހުން ފާސްކޮށްފައިވަނީ ކުށުގެ ޝިކާރައަކަށްވާ ފަރާތުގެ ހަށިގަނޑާއި އަންނައުނުން ސާމްޕަލް ނެގުމަށާއި، އެ ސާމްޕަލްތަކުގެ ފޮރެންސިކް ތަހްލީލުކުރުމަށް ކުށުގެ ޝިކާރައަކަށްވާ ފަރާތުގެ ރުހުން ހޯދުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ އުސޫލުތަކާއި، ކުށުގެ ޝިކާރައަކަށްވާ ކުޑަކުދިންނާއި ބޮޑެތި މީހުންގެ ސާމްޕަލް ނެގުމަށް ރޭޕް އެވިޑެންސް ކިޓް ބޭނުންކުރާނޭ ގޮތުގެ އުސޫލުތަކާއި، އެފަދަ ސާމްޕަލް ނަގައި އެ މަރުކަޒުގައި ރައްކާތެރިކޮށް ބަހައްޓާނޭ ގޮތުގެ އުސޫލުތައް ބަޔާންކުރާ ގަވާއިދު ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތާއި، ފެމިލީ ޕްރޮޓެކްޝަން އޮތޯރިޓީ އާއި، ޗައިލްޑް އެންޑް ފެމިލީ ޕްރޮޓެކްޝަން ސަރވިސްގެ މަޝްވަރާއާއެކު، މި ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފަށާ ތާރީޚުން ފެށިގެން 60 ދުވަސް ތެރޭގައި ސިއްހީ ކަންކަމާއި ގުޅޭ މަސްއޫލިއްޔަތު ހަވާލުވެގެންވާ ވަޒީރު ހަދައި އާންމު ކުރަންވާނެއެވެ.

އަދި ރޭޕް އެވިޑެންސް ކިޓް ބޭނުންކުރާނެ ގޮތުގެ ތަމްރީން ލިބިފައި ހުރި ޑޮކްޓަރެއް ނުވަތަ ނަރުހެއް ނުވަތަ ޞިއްޙީ އެހީތެރިއެއް ދިވެހިރާއްޖޭގައި ސަރުކާރުން ހިންގާ ކޮންމެ ޞިއްޙީ މަރުކަޒެއްގައާއި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ހިންގާ ކޮންމެ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި ހުންނަންވާނެކަމަށް މަޖިލީހުން ފާސްކުރި ބިލްގައިވެއެވެ. އަދި އެފަރާތްތަކަކީ "ވިކްޓިމް ސެންޓަރޑް އަދި ޓްރައުމާ އިންފޯމްޑް" ނަޒަރިއްޔާތުގެ ތަމްރީނުވެސް ލިބިފައިވާ ފަރާތްތަކަށްވާންވާނެކަމަށް ބިލްގައި ބުނެއެވެ.

ގާނޫނަށް ގެނެސްފައިވާ އިސްލާހުގެ މިރިޕޯޓް މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ފާސްކޮށްފައިވަނީ ވޯޓުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގެންނެވި 52 މެމްބަރުންގެ އިއްތިފާގުންނެވެ.