ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކާއި ބެހޭ ގާނޫނެއް އެކުލަވާލުމަށް ގޮވާލާ މަޖިލީހަށް ގަރާރެއް
15 ފެބުރުއަރީ 2023 | ބުދަ 09:03އެ ގަރާރުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި ވަޒީފާ އަށް މީހުން ނެގުމުގައި ހަރުދަނާ އުސޫލެއް ނެތް ކަމަށް އިލްޔާސް ވިދާޅުވި
މެންބަރު އިލްޔާސް ލަބީބު
ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކާ ބެހޭ ގާނޫނެއް އެކުލަވާލުމަށް ގޮވާލާ މަޖިލީހަށް ގަރާރެއް ހުށަހަޅުއްވައިފިއެވެ.
ހުޅުދޫ ދާއިރާގެ މެންބަރު އިލްޔާސް ލަބީބު ހުށަހަޅުއްވާފައިވާ ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތައް އުފެއްދުމާއި، އުވާލުމާއި އަދި ރެގިއުލޭޓްކޮށް މޮނިޓަރކުރެވޭނެ ޤާނޫނެއް އެކުލަވާލުމަށް އެދި ގޮވާލާ ޤަރާރުގެ ފުރަތަމަ ކިޔުން ބުދަ ދުވަހު ވަނީ އިއްވާފައެވެ.
ސަރުކާރު ކުންފުނިތައް އުފެދެނީ އެކަމަށްޓަކައި ފާސްކުރާ ޤާނޫނަކުން ނުވަތަ ރައީސުލްޖުމުހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރަކުން ކަމާއި، އަދި އެފަދަ ކުންފުނިތައް އުފައްދާ މަގްސަދާއި ހިއްސާގެ މައުލޫމާތު ޤާނޫނުގައި ނުވަތަ ރައީސްގެ ގަރާރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. އަދި ދައުލަތުގެ ވިޔަފާރި ތަންތަން ޕްރައިވެޓައިޒްކުރުމާއި ކޯޕަރަޓައިޒްކުރުމާއި މޮނީޓަރުކޮށް އިވަލުއޭޓްކުރުމުގެ ޤާނޫނު އޮތްގޮތުން ސަރުކާރުގެ ވިޔަފާރި ތަންތަން ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ތެރޭގައި ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ސަބްސިޑަރީ ކުންފުނިތައް ހިމެނޭއިރު، އެފަދަ ކުންފުނިތައް އުފެއްދުމާއި އުވާލުން އަދި ރެގިއުލޭޓް ކުރުމާއި، މޮނީޓަރުކުރާނެ ގޮތުގެ ޤާނޫނެއް އޮތުން މުހިންމު ކަމަށް އިލްޔާސް ހުށަހެޅުއްވި ގަރާރުގައި ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.
ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުގެ މައިގަނޑު މަގްސަދަކީ އެފަދަ ކުންފުނިތަކަށް ކަނޑައަޅުއްވާފައިވާ މެންޑޭޓާއި އެއްގޮތަށް ވިޔަފާރިކޮށް، ނަފާ ހޯދައި، ފެންވަރު ރަނގަޅު ޚިދުމަތެއް ރައްޔިތުންނަށް ފޯރުކޮށްދިނުމާއެކު ދައުލަތަށް އިގްތިސާދީ ފައިދާ ހޯދައިދިނުން ކަމަށް ވީ ނަމަވެސް، ކުންފުނިތަކުގެ ނިޒާމް ދޯދިޔާވުމުގެ ސަބަބުން ދައުލަތަށް އެފަދަ ކުންފުނިތައް އުފެއްދުމުގެ ހަގީގީ މަގްސަދަށް ވާސިލުނުވެވޭ ކަމަށް ވަނީ ބުނެފައެވެ. އަދި އިގްތިސާދީ ކުރިއެރުމަށާއި ދެމެހެއްޓެނެވި ތަރައްޤީ އަށް ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރާ ކަމާއި، ކުންފުނިތަކުގައި އުފެދި އާލާވަމުންދާ ފަސާދައިގެ އަމަލުތަކަކީ ދައުލަތް ހިންގުމުގައި ނަޒާހަތްތެރިކަން ކުރިއެރުވުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތަށް ދިމާވާ ގޮންޖެހުމެއް ކަަމަށް ވެސް އިލްޔާސް ވިދާޅުވިއެވެ.
ވޯލްޑް ބޭންކް ގްރޫޕްގެ މޯލްޑިވްދް ސިސްޓަމެންޓިކް ކަންޓްރީ ޑައިގްނޯސްޓިކް ރިޕޯޓުތަކުގައި، ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުގައިވާ މައްސަލަތައް ތަރުކަރުކޮށް، ފާހަގަކޮށްފައިވާ ކަމާއި، އެގޮތުން ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުގެ އަދަދު އިތުރުވެފައިވީ ނަމަވެސް ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުން ދައުލަތަށް ހޯދާދޭ ފިސްކަލް ރެވެނިއު ދަށްވަމުން އަންނަކަން ފާހަގަކުރެވޭ ކަމަށް އިލްޔާސް ވިދާޅުވިއެވެ. ކުންފުނީގެ މާލީ ޤާބިލްކަމަށް ނުބަލާ ޕްރޮޖެކްޓް ހިންގުމާއި އެ ނޫން ޚަރަދުތައް ކުރުމުގެ ސަބަބުން ކުންފުނިތަކަށް އެކަށީގެންވާ ފައިދާ ނުލިބުމާއި، ކުންފުނިތަކަށް ލިބޭ ގެއްލުންތައް ފޫބެއްދުމަށާއި، ވަރކިންގ ކެޕިޓަލްގެ ގޮތުގައި ކުންފުނިން ކުރަން ޖެހޭ ޚަރަދު ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ކުރަމުންދާ ކަމަށް އިލްޔާސް ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.
އެ ގަރާރުގައި އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ބައެއް ކުންފުނިތަކުގައި ވިޔަފާރި ފުޅާކޮށް ކުރިއަރުވާނެ ގޮތުގެ ބިޒްނަސް ޑިވެލޮޕްމެންޓް ޕްލޭނެއް ނެތް ކަމަށެވެ. އަދި ކުންފުނީގެ މަގްސަދުތައް ހާސިލްކުރުމުގައި ވަކި މިސްރާބެއް ނެތުމުން ކުންފުނިތަކަށް ސަރުކާރުން ދޫކުރާ ކެޕިޓަލް އެންމެ އެދެވޭ ގޮތުގައި ބޭނުން ނުކުރެވޭ ކަމަށެވެ. އަދި ދައުލަތުގެ މާލިއްޔަތު ޤާނޫނު އަދި އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހަދާފައިވާ ޤަވާއިދަށް ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުން އަމަލުކުރުން ލާޒިމް ނުވުމުން ކުންފުނިތަކުގެ މާލީ ކަންކަން ހަރުދަނާކޮށް ބެލެހެއްޓޭ އޮނިގަނޑެއް ނެތް ކަމަށް ގަރާރުަގައި ބުނެފައިވެއެވެ. އަދި އެކަމުގެ ސަބަބުން ކުންފުނިތަކުގެ ޕްރޮކިއުމެންޓް، ފައިނޭންޝަލް ޕޮލިސީ، ބަޖެޓަރީ ޕޮލިސީ އަދި އެ ނޫންވެސް މާލީ ކަންތައްތަކާއި ގުޅޭ އުސޫލްތައް ހަރުދަނާކޮށް ބެލެހެއްޓެމުން ނުދާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
އިލްޔާސް ވަނީ އެންޓިކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަނަށް ހުށަހެޅޭ މައްސަލަަތައް ރައްދުވާ އިދާރާތަކަށް ބަލާއިރު ދެވަނައަށް އެންމެ ގިނަ މައްސަލަ ރަޖިސްޓްރީކޮށްފައި ވަނީ ދައުލަތުގެ ކުންފުނިތަކާއި ސަރުކާރުރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކާއި ގުޅޭގޮތުން ކަމަށް ވިދާޅުފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ބީލަން ކުރުމަކާ ނުލާ ސަރުކާރު ކުންފުނިތަކަށް މަސައްކަތްތައް ހަވާލުކުރެވޭ ގޮތަށް މާލިއްޔަތު ގަވާއިދުގައި ފުރުސަތު ދޭ އިރު، ސަރުކަރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކާއި ހަވާލުކުރާ ޕްރޮޖެކްޓްތައް ކުއްޔަށް ދިނުމުގައި ކުންފުނިތަކުން ހަރުދަނާ އުސޫލެއް ނުގެންގުޅޭ ކަމަށް ވެސް އިސްލާން ވަނީ ބުނެފައެވެ. ސަބް-ކޮންޓްރެކްޓު ކުރާ ކުންފުނީގެ ޒިންމާތަކާއި މަސްޢޫލިއްޔަތު ކަނޑައަޅާފައި ނެތް ކަމަށާއި، އެކަމުގެ ނަތީޖާ އަކީ ޕްރޮޖެކްޓްތަކަށް ސަރުކާރުން ކުރާ ޚަރަދު ބޮޑުވެ ޕްރޮޖެކްތަށް ހޭދަވާ މުއްދަތު އިތުރުވުން ކަމަށް ވެސް އެ ގަރާރުގައިވެއެވެ.
އެ ގަރާރުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ އިތުރު ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި ވަޒީފާ އަށް މީހުން ނެގުމުގައި ހަރުދަނާ އުސޫލެއް ނެތުމާއި، ސީއެސްއާރަށް ޚަރަދުކުރުމުގައި ހަރުދަނާ ކަމެއް ނެތުން ފަދަ ކަންކަމާއި ކޮރަޕްޝަނަށް މަގުފަހިވާގޮތަށް ކުރި ކަންކަމުގެ ވާހަކަ ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ. އެހެންކަމުން ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތައް އުފެއްދުމާއި، އުވާލުމާއި އަދި ރެގިއުލޭޓްކޮށް މޮނީޓަރުކުރެވޭނެ ޤާނޫނެއް އެކުލަވާލުމަށް އެ ގަރާރުގައި އިލްޔާސް ވަނީ ގޮވާލައްވާފައެވެ.
