އަބޫ ދާބީ މަޝްވަރާތަކަށްފަހު ރަޝިއާއާއި ޔޫކްރެއިނުން ބަދަލުކުރި ހަމަލާތަކުގައި 10 މީހުން މަރުވެއްޖެ

އެކުވެރި ޢަރަބި ޢިމާރާތުގެ (ޔޫއޭއީ) ވެރިރަށް އަބޫ ދާބީގައި އެމެރިކާ މެދުވެރިއެއްގެ ދައުރު އަދާކޮށްގެން ބޭއްވި ދެ ދުވަހުގެ ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތައް ނިންމާލިތާ މަދު ދުވަސްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި، ރަޝިއާއާއި ޔޫކްރެއިނުން ބަދަލުކުރި ހަމަލާތަކުގައި 10 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވެ، ދެ ޤައުމުގެ ދެމެދުގައި ބޮޑެތި ތުހުމަތުތަކެއް ބަދަލުކޮށްފި އެވެ.

ރަޝިއާގެ ސަރަހައްދުތަކަށް ދިން ޑްރޯން ހަމަލާތަކުގެ ގެއްލުންތައް

ރަޝިއާގެ ވޮލްގޮގްރާދު ސަރަހައްދުގެ ވެރިރަށުގެ ދެކުނު ސިނާއީ ޒޯނުގައި ހުންނަ ކުންފުންޏަކަށާއި އޭގެ ވަށައިގެންވާ ސަރަހައްދަށް، ދިފާޢުކުރި ޔޫކްރެއިންގެ ޑްރޯންތަކުގެ ބައިތައް ވެއްޓި އަލިފާނުގެ ހާދިސާތަކެއް ހިނގާފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރު އަންދްރޭ ބޮޗަރޯވް ވިދާޅުވި އެވެ. ފުރަތަމަ އެއްވެސް މީހަކަށް ގެއްލުމެއް ނުލިބޭ ކަމަށާއި އާންމުން ދިރިއުޅޭ އިމާރާތްތަކަށް ގެއްލުން ނުވާ ކަމަށް ރިޕޯޓުކުރެއްވި ނަމަވެސް، ރޭގަނޑު ޔޫކްރެއިނުން ދިން އެ ހަމަލާގައި ހަތަރު މީހުން މަރުވެ، އިތުރު ދެ މީހުން ޒަޚަމުވެފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ފަހުން ވިދާޅުވި އެވެ.

Advertisement

"ސްވެޓްލީ ޔާރް އަވަށުގައި ހުންނަ ފަސް ބުރީގެ ތިން އިމާރާތެއްގެ ކުޑަދޮރުތަކާއި ބެލްކަނީތަކުގެ ބިއްލޫރިތަކަށާއި ޒުވާނުންގެ މަރުކަޒަކަށް ވަނީ ގެއްލުން ލިބިފައި. އެއްވެސް މީހަކަށް ގެއްލުމެއް ނުލިބޭ،" ބޮޗަރޯވް ވިދާޅުވި އެވެ. އަދި، ލިބުނު ގެއްލުމުގެ މިންވަރު ވަޒަންކޮށް، ސާފުކުރުމާއި މަރާމާތުކުރުމުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް މުނިސިޕަލް އިދާރާތަކަށް އަންގަވާފައިވާ ކަން ވެސް އޭނާ އިތުރަށް ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.

މީގެ އިތުރުން، ރަޝިއާގެ ސަމާރާ ސަރަހައްދުގެ ސިނާއީ މަރުކަޒަކަށް ޔޫކްރެއިނުން ދިން ހަމަލާއެއްގައި ހަތަރު މީހުން މަރުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރު ވިއަޗެސްލާވް ފެޑޮރިޝްޗެވް ވިދާޅުވި އެވެ. "މި ހާދިސާގައި އިތުރު ބަޔަކު ޒަޚަމުވެ، މިހާރު އަންނަނީ ސިއްހީ ފަރުވާ ހޯދަމުން. ކުއްލި ހާލަތްތަކުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ޚިދުމަތްތައް މިހާރު ތިބީ އެ ސަރަހައްދުގައި، އަދި އޮޕަރޭޝަނަލް މައިމަރުކަޒެއް ވެސް ވަނީ ގާއިމުކޮށްފައި،" ފެޑޮރިޝްޗެވް ވިދާޅުވި އެވެ.

ހަމަމިއާއެކު، ރަޝިއާގެ ދެކުނުގެ ރޮސްޓޯވް ސަރަހައްދުގެ ވެރިރަށް ރޮސްޓޯވް-އޮން-ދޮންއާއި އެހެން ބައެއް ޑިސްޓްރިކްޓްތަކަށް ޑްރޯންތަކުގެ ބައިތައް ވެއްޓި ލިބުނު ގެއްލުންތަކުގައި އެކަކު ޒަޚަމުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރު ޔޫރީ ސްލިއުސާރް ވިދާޅުވި އެވެ. މި ހަމަލާތަކުގައި ގެއްލުން ލިބުނު އުމްރާނީ ވަސީލަތްތަކުގެ ތެރޭގައި އާންމުން ދިރިއުޅޭ އިމާރާތްތަކާއި، އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ މަރުކަޒަކާއި، ގުދަނެއް ހިމެނޭ ކަމަށް ސްލިއުސާރް ތަފްސީލުކޮށްދެއްވި އެވެ.

މޮސްކޯގެ މޭޔަރު ސަރްގޭ ސޮބިއާނިން ވިދާޅުވީ، ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ޖީއެމްޓީ ގަޑިން 15:00 އިން ހުކުރު ދުވަހުގެ ޖީއެމްޓީ ގަޑިން 05:00 އާ ދެމެދު މޮސްކޯ ސަރަހައްދަށް އަމާޒުކޮށް ފޮނުވާލި ޖުމުލަ 467 ޑްރޯން ދިފާޢުުކޮށް ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި، ވެރިރަށް މޮސްކޯއާ ކައިރިވަމުން ދަނިކޮށް އޭގެ ތެރެއިން 144 ޑްރޯން ހުއްޓުވާފައިވާ ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. މިއާއެކު، ރަޝިއާގެ 17 ސަރަހައްދަކާއި ކަޅު ކަނޑުގެ އިތުރުން، 2014 ވަނަ އަހަރު މޮސްކޯއިން ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް އަތްގަދަކޮށްފައިވާ ކްރައިމިއާގެ މަތިން ޔޫކްރެއިންގެ 1,198 ޑްރޯން ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށް ރަޝިއާގެ ދިފާޢީ ވުޒާރާއިން ބުންޏެވެ.

ޔޫކްރެއިންގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކަށް ރަޝިއާއިން ދިން ހަމަލާތައް

އަނެއްކޮޅުން، ރޭގަނޑުގެ ވަގުތުގައި ރަޝިއާއިން ފޮނުވާލި 117 ޑްރޯންގެ ތެރެއިން 80 ޑްރޯން ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށް ޔޫކްރެއިންގެ ވައިގެ ސިފައިން ބުންޏެވެ. ޔޫކްރެއިންގެ ވެރިރަށް ކީވްގެ ޝެވްޗެންކިވްސްކީ ޑިސްޓްރިކްޓުގައި ހުންނަ ހަސްފަތާލަކަށް ރަޝިއާގެ ހަމަލާތައް އަމާޒުވެ ލިބުނު ގެއްލުންތަކުގައި އެކަކު ޒަޚަމުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ޤައުމުގެ ސްޓޭޓް އިމަޖެންސީ ސަރވިސްގެ (ޑީއެސްއެންއެސް) ލޯކަލް ޑިޕާޓްމަންޓުން ބުންޏެވެ.

"ސިއްހީ މަރުކަޒުގެ މުވައްޒަފުން ވަނީ 30 މީހުން ރައްކާތެރި ތަނަކަށް ބަދަލުކޮށްފައި، އަދި ސްޓޭޓް އިމަޖެންސީ ސަރވިސްގެ ރެސްކިއު ޓީމުތަކުން ވަނީ އިތުރު ހަތް މީހުން ސަލާމަތްކޮށްފައި،" އެ އިދާރާއިން ބުންޏެވެ. ހަމަމިއާއެކު، ހަސްފަތާލުގައި ރޯވި އަލިފާންގަނޑު ނިއްވާލާފައިވާ ކަން ވެސް އެ އިދާރާއިން ފާހަގަކުރި އެވެ.

ހުޅަނގު އުތުރުގެ ރިވްނޭ ސަރަހައްދުގެ ވެރިރަށުގައި ހުންނަ އުސް އިމާރާތަކަށް ޑްރޯނެއް އަމާޒުވުމުގެ ސަބަބުން ހަ މީހުން ޒަޚަމުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރު އޮލެކްސަންދްރް ކޯވަލް ވިދާޅުވި އެވެ. އަދި، އޮދެއްސާ ސަރަހައްދަށް ރަޝިއާއިން ދިން ހަމަލާއެއްގައި އާންމުން ދިރިއުޅޭ އިމާރާތްތަކަށާއި އެއްގަމު އުޅަނދުތަކަށް ގެއްލުންވެ، ދެ މީހުން މަރުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ ގަވަރުނަރު އޮލެހް ކީޕަރ ވިދާޅުވި އެވެ. މީހުން ސަލާމަތްކުރާ ޓީމުތަކާއި ކުއްލި ހާލަތްތަކުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ އެހެނިހެން ޚިދުމަތްތައް އެ ސަރަހައްދުގައި މަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މީގެ އިތުރުން، ޗެރްކާސީ، ދްނިޕްރޯޕެތުރޯވްސްކް، ޚާރްކީވް، ސޫމީ، ވިންނިޓްސިއާ އަދި ޒަޕޮރީޒިއާ ސަރަހައްދުގެ ލޯކަލް އިދާރާތަކުން ވެސް ވަނީ ރޭގަނޑުގެ ހަމަލާތަކުގައި ގެއްލުންތައް ލިބިފައިވާ ކަން އިޢުލާންކޮށްފަ އެވެ. ޚާއްސަ ގޮތެއްގައި، ޒަޕޮރީޒިއާ ސަރަހައްދުގެ ވެރިރަށަށް ހެނދުނު ދިން ހަމަލާއެއްގައި އުމުރުން 17 އަހަރުގެ ފިރިހެން ކުއްޖަކު މަރުވެފައިވާ ކަމަށާއި، އެ ސަރަހައްދުގެ ކޮސްމިޗްނީ ޑިސްޓްރިކްޓްގައި ހުންނަ ފަސް ބުރީގެ އިމާރާތަކަށް ދިން އެހެން ހަމަލާއެއްގައި އިތުރު 30 މީހުން ޒަޚަމުވެފައިވާ ކަމަށް އެ ސަރަހައްދުގެ އިދާރާތަކުން ބުންޏެވެ. ހިނގަމުންދާ ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ރަޝިއާއާއި ޔޫކްރެއިނުން ކުރާ މި ދައުވާތައް މިނިވަންކަމާއެކު ކަށަވަރުކުރުމަކީ ދަތި ކަމެކެވެ.

އަބޫ ދާބީގެ ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތަކާއި ވިލާތުގެ ބައިވެރިވުން

މި ހަމަލާތައް ދީފައި މި ވަނީ، އެމެރިކާ މެދުވެރިއެއްގެ ދައުރު އަދާކޮށްގެން ޔޫއޭއީގައި އަންގާރަ އަދި ބުދަ ދުވަހު ރަޝިއާއާއި ޔޫކްރެއިނާ ދެމެދު ބޭއްވި ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތައް ނިންމާލިތާ އެންމެ ދެ ދުވަސް ފަހުންނެވެ. ޚާއްސަ ގޮތެއްގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ އަސީރުން ބަދަލުކުރުމުގެ ރޭވުންތަކެއް އެ މަޝްވަރާތަކުން ނުކުތް ނަމަވެސް، އޭގެ ތަފްސީލުތަކާ މެދު އަދިވެސް އަންނަނީ މަޝްވަރާ ކުރަމުންނެވެ.

މި ތިން ޤައުމުގެ މެދުގައި ބޭއްވި ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތަކަކީ، ފެބުރުވަރީ މަހު ސްވިޒަލެންޑްގެ ޖެނީވާގައި ރަޝިއާ، ޔޫކްރެއިން އަދި އެމެރިކާގެ މަންދޫބުން ބައްދަލުކުރެއްވި ފަހުން ބޭއްވި މި ފަދަ ފުރަތަމަ މަޝްވަރާތަކެވެ. ޖެނީވާ ބައްދަލުވުމުގެ ކުރިން ވެސް ޔޫއޭއީގެ ވެރިރަށުގައި ސުލްހައިގެ މަޝްވަރާތަކުގެ ދެ ބުރެއް ވަނީ ބާއްވާފަ އެވެ.

އަބޫ ދާބީގެ މަޝްވަރާތަކުގައި ވޮޝިންގޓަން ތަމްސީލުކުރެއްވި އެމެރިކާގެ މަންދޫބުން ކަމަށްވާ ސްޓީވް ވިޓްކޮފްއާއި ޖެރެޑް ކުޝްނަރ ވަނީ ބުރާސްފަތި ދުވަހު މޮސްކޯގައި ރަޝިއާގެ ރައީސް ވްލަޑިމިއަރ ޕުޓިންއާ ބައްދަލުކުރައްވާފަ އެވެ. އަދި، ހަމަ އެ ދުވަހުގެ ރޭގެ ވަގުތެއްގައި އަޔަލެންޑްގެ ވެރިރަށް ޑަބްލިންގައި ޔޫކްރެއިންގެ ރައީސް ވޮލޮދީމީރް ޒެލެންސްކީއާ ވެސް އެ ދެ ބޭފުޅުން ވަނީ ބައްދަލުކުރައްވާފަ އެވެ.

ކުޝްނަރ ވިދާޅުވީ، އަންގާރަ ދުވަހުން ފެށިގެން ކުރިއަށްދިޔަ މަޝްވަރާތަކުގެ ސަބަބުން "ދެ ފަރާތުގެ ކަންބޮޑުވުންތައް ދެނެގަތުމުގައާއި، އެކަށީގެންވާ ހައްލުތައް ހޯދުމުގެ އިތުރުން ކުރިއަށްދާނެ މަގެއް ކަނޑައެޅުމުގައި މާނަހުރި ކުރިއެރުންތަކެއް" ލިބިފައިވާ ކަމަށެވެ.

"އަޅުގަނޑުމެންގެ ވިލާތުގެ ބައިވެރިން ހިމެނޭ ގޮތަށް މަޝްވަރާތަކުގެ ކުރިއަށް އޮތް ބުރު ފުޅާކުރުމަށް ދެ ފަރާތުން މިހާރު ވަނީ އެއްބަސްވެފައި. މީގެ ސަބަބުން ޔޫކްރެއިނާއި ރަޝިއާއާ ދެމެދު އޮތް ބިމުގެ މައްސަލަތަކާއެކު، ހަނގުރާމައަށްފަހު ވިލާތުގެ ސަލާމަތީ އިންތިޒާމުތަކާ މެދު ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި މަޝްވަރާ ކުރުމަށް މަގުފަހިވެގެންދާނެ،" ކުޝްނަރ ވިދާޅުވި އެވެ.